ელექტროლიტი

ბექა ახალაია - „მგელი მაჯაზე“

(ინდიელი ქალაქში)

 

თვალი მოგკარი, როცა ქუჩა გადაკვეთე, დაჟანგულ ფარეხებს

შორის გაძვერი, სიბნელეში ბჟუტავდა და „ოპელის“ პარპრიზზე

ირეკლებოდა ერთადერთი ლამპიონი. მოგყვები, ვაბიჯებ

გაზონებს, ფოთლებს. ზარიანმა საათებმა თორმეტი დარეკეს.

შენ აქ საიდან, მეგობარო?! ხმელეთი და ზღვები და ტბები და

ცა გადმოლახე, მიზეზი კი უცნობია, და მინდა, მე მინდა

მიზეზი მითხრა. უკან მოგდევ, როგორც მტერი, რომელსაც უნდა, რომ

ყელი გამოგჭრას, მერე გული ამოგგლიჯოს და, როგორც წესია,

უმად შეჭამოს, მაგრამ შენი მოკეთე ვარ, ამაზე ნუ დარდობ,

სხვებს მოერიდე, იქნებ სულაც გიჭერენ, ან… ან, სულაც, გესვრიან. >>>

პეტერ ჰანდკე - ნობელიანტის ამბები და გამონათქვამები

2019 წლის ნობელის პრემია ლიტერატურაში მიენიჭა ავსტრიელ მწერალს პეტერ ჰანდკეს. 2014 წლის შემოდგომაზე პეტერ ჰანდკემ ავსტრიის ახალ ამბებთა სააგენტო APA-ს მისცა ინტერვიუ, სადაც უარყო ნობელის პრემია ლიტერატურაში თავისი „ყალბი კანონიზაციით“ და მისი საერთოდ გაუქმებაც მოითხოვა. და აი, წელს პეტერ ჰანდკე, ომისშემდგომი პერიოდის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი გერმანულენოვანი მწერალი თავად ხდება ამ პრემიის მფლობელი. ავსტრიაში, კერნტენში, ამ პატარა დასახლებაში დაბადებული 76 წლის მწერალი ჯილდოვდება თავისი „ზემოქმედების უნარის მქონე შემოქმედების გამო“, რომელიც „პერიფერიას ენობრივი გენიალურობით და ადამიანური გამოცდილების სპეციფიკურობით იკვლევს“, – ასე ასაბუთებს შვედეთის აკადემიის ჟიური თავის გადაწყვეტილებას. >>>

ნინიკო მშვიდობაძე - ლექსები

მიტოვებულები

დაბინდდა…

კამეჩივით ზოზინებს ბინდი…

ზამთრისეულმა ღამემ იმძლავრა…

დაგუბდა სევდა –

აღარც ტკბილი, არც მოღიმილო –

გულგამგმირავი უფროა ახლა:

მიტოვებული სახლების სევდა…

მათი ფანჯრებიდან სიბნელე იცქირება;

მათ ეზოებში შიში გაყურსულა;

მათ ოთახებში სიცარიელე დაბოდიალობს.

>>>

თორნიკე რობაქიძე - ლექსები

* * *

აი ისევ

წვიმიან დღეს,

ღრუბლებით ამოკერილი ცის ქვეშ

თავიდან მიწევს შენთან შეხვედრა.

თარიღები თითქოს ემთხვევა,

(ანდაც მე მიყვარს სიმბოლოებს დავუგდო ყური)

თმები ისევ არეულად გაყრია მხრებზე,

მოსაცმელი ისევ დიდი გაქვს,

შეუმჩნევლად ადგამ ნაბიჯებს

მაგრამ მაინც,

ვერცერთი ქალი ვერ შეედრება ამ სინამდვილეს,

რომელსაც ასე უანგაროდ აფრქვევ ჰაერში. >>>

მანონ ბულისკერია - ლექსები

* * *

ღამდება. ახლა თრობის დრო თუა

(ისე დაიტყო გულმა ამინდი),

მე კი მივყვები ამ გრძელ ტროტუარს

და არც კი ვიცი, ეს გზა სად მიდის.

არა, არა ვარ ისე ყოჩაღად,

ვიგუო დიდხანს მწველი ხანძარი.

თუ დამიჯერებ, ცხადი მორჩა და,

სიზმარი კიდე, იცი, რაც არი… >>>

ნინი ელიაშვილი - ლექსები

ქრონიკული თვითმკვლელობა

1

ჩამოიშლება ჭერზე კირი, ცაზე – ჭილყვავი.

ბოლომდე ამის ჩამდენი რომ შენ არ იყავი,

ყველამ იცოდა და გიშვებდნენ მარტოს ღამეში.

ვერახდენილი სიკვდილებით გადაიღალე.

 

ჩამოიშლება და იქნება ხმა შემზარავი.

და შენთან ერთად არ იქნება მაშინ არავინ.

ტრაგედიად არ აღიქვამენ, რადგან იცოდნენ,

რადგან ნელ-ნელა დაცოტავდი. დაპატარავდი.

>>>

შოთა იათაშვილი - ლექსები

ჭუჭრუტანა

ზამთრის დღე იდგა, სველი, უჟმური,

შევიკეტე ჩემს ოთახში,

ჩავწექი და რაღაცას ვსვამდი,

ვეწეოდი,

ვუსმენდი და

ოთახს ვბუღავდი,

პირქუშ ფიქრებს აღმა-დაღმა ვატრიალებდი…

სიგარეტის ღერს ნამწვი მოსწყდა,

გულზე დამეცა …  >>>

ლუსი ფლეჩერი - „უკაცრავად, სხვაგან მოხვდით“

კაცი შავებში:

გამარჯობათ, მოგესალმებათ კაცი შავებში. მე ასე მეძახიან – კაცი შავებში, რადგან სინათლეს ვერ ვიტან. ახლა აქ ვარ, ამ სტუდიაში, თქვენ რას აკეთებთ? ჩააქრეთ სინათლე, უგნურებო! უკაცრავად, რას ვამბობდი? დიახ… ახლა აქ ვარ, რომ წარმოგიდგინოთ პიესა, რომელიც იმ ქალმა დაწერა, რომელმაც ადამიანის სისუსტის ყველაზე ღრმა, ბნელ კუნჭულში ჩაიხედა. ღვარძლი და ბოროტება ადამიანს აბრმავებს, გონებას უბინდავს და მკვლელობამდე მიყავს! წარმოგიდგენთ ლუსილ ფლეჩერის პიესას „უკაცრავად, სხვაგან მოვხვდი“. ესაა ამბავი  ქალის შესახებ, რომელიც დიდ უსიამოვნებაში გაეხვია სატელეფონო კომპანიისა და პოლიციის უმოქმედობის გამო.

მუსიკა

>>>

დავით რობაქიძე - ლექსები

თვალსაჩინოება

 

მასწავლებლებმა რა არ ანახეს,

მკერდი, ბარძაყი, კოჭი, წვივები,

ყურის აწევით კიდეც გალახეს,

ვერ მოაყოლეს გაკვეთილები…

ბოლოს გარიცხეს, – მოგვწყდი თავიდან!

უთხრეს, მაგიდას ბასრი ფრჩხილებით,

დასცხეს თითები ნაირ-ნაირი,

გამოცდილებით შელესილები. >>>

ნინო გოგიჩაიშვილი - „თავისუფალი არის ის, ვისაც ზღვარი აქვს გაცნობიერებული“

ანა გურარი  – დაიბადა ყაზანში. 5 წლის მიიღეს განსაკუთრებით ნიჭიერთა სპეციალურ სკოლაში. სწავლობდა მოსკოვის კონსერვატორიაში. 1990 წელს ოჯახთან ერთად გადავიდა საცხოვრებლად გერმანიაში და სწავლა განაგრძომიუნხენის უმაღლეს მუსიკალურ სასწავლებელში.„მის დაკვრაში ერთიანდებაორი მნიშვნელოვანი საფორტეპიანო სკოლის ტრადიციები – რუსული და ევროპული. ეს არის ღრმა ემოციურობა და ანალიტიკური სიმკაცრე“, – წერდა ანაზე გერმანული პრესა.

ადრეული ასაკიდან გახდა მრავალი პრიზის მფლობელი, მათ შორის გამარჯვებულია კაბალევსკის, შოპენის, კლარა შუმანის საერთაშორისო კონკურსებზე. არაერთხელაა დაჯილდოვებული ECHO-Klassik-ისგან, უკრავს როგორც სოლო, ასევე კამერულ მუსიკას მსოფლიოს საუკეთესო სცენაზე. >>>

დავით ანდრიაძე - „არომატთა ორგია“

პრელუდია

1993 წელს ვენეციის 45-ე ბიენალეზე ერნსტ იუნგერს თავად აკილე ბონიტო ოლივამ გადასცა „ოქროს ლომი“ – „Gran premio punti cardinali del l’arte“. იუნგერმა საგანგებოდ გამოფენის კატალოგისთვის დაწერა „პროგნოზები“. მთავარი პროგნოზი ასეთი იყო: XXI საუკუნე ტიტანთა ბატონობისა და ხელოვნების დაისის საუკუნე იქნება. ჰიოლდერლინის კვალობაზე 98 წლის პოეტიც დარწმუნებულია „ღმერთების დაბრუნებაში“. ხელოვნებამ შეინახოს ცოდნა ამ „დაბრუნების“ შესახებ. და ესაა სამყაროს გადარჩენის ეთიკური ამოცანა. ტექნიკის ექსპანსია – ვიდეო იქნება ეს, ლაზერი თუ კომპიუტერი – ენათა ბაბილონურ აღრევას უქადის სამყაროს.  >>>

 

ანდრო ბუაჩიძე - „ტრაგიკული ეპოქის მხატვრული მატიანე“

რუსულენოვანი ქართველი მწერლის, ლევან ხაინდრავას (1916-1996) რომანი „ჟამი მეექვსე“ იმ იშვიათ ნაწარმოებთაგანია, რომელიც XX საუკუნის საქართველოს ყველაზე ტრაგიკულ ხანას ეხება და რომლის გამოქვეყნება მხოლოდ „პერესტროიკის“ დასასრულისათვის მოხერხდა.
ეს უკანასკნელი ვითარება რომანს განსაკუთრებულ მნიშვნელობას სძენს და მის მიმართ განსხვავებულ ინტერესს აღძრავს. ნაწარმოები 1958-1969 წლებში დაიწერა, გამოქვეყნება კი გაურკვეველი დროით გადაიდო. იმხანად, ცხადია, ვერავინ იწინასწარმეტყველებდა საბჭოთა იმპერიის ნგრევას. >>>

ბაჩო ოდიშარია - „კომიქსი, როგორც ხელოვნების მაღალი ფორმა“

ისტორიას საზოგადოება როგორც წარსულ მედიუმს, ისე განიხილავს. ეს პირველ რიგში აკადემიური სივრცის ბრალია, სადაც სწავლება სწორედ ასეთი სტრუქტურით ხდება და ძველ ქრონიკებს ვეცნობით როგორც არტეფაქტებს, რომლებიც გვიყვებიან თუ რა და როგორ იყო ჩვენამდე. თუ ზრდასრულობაში ისტორიის კვლევას არ გავყევით, უკვე მეხსიერებაზეა დამოკიებული, რა ტიპის ერუდიცია შემოგვრჩება წარსულის ცნობებთან დაკავშირებით. რაც უფრო პოპულარულ ენაზე თუ ფორმატშია მოთხრობილი ესა თუ ის ისტორია, მით უფრო ხანგრძლივ ილექება ის ჩვენ მეხსიერებაში. უწინ თუ ისტორია ინახებოდა სხვადასხვა ფორმის ორალურ ტრადიციებში, სიმღერებსა თუ ფოლკლორში, თანამედროვე საზოგადოებაში შემოვიდა ტელევიზია, კინო, ბულვარული ლიტერატურა და სხვა ისტორიული ცოდნის აღმბეჭდი მედიუმები…  >>>

ბაჩო ოდიშარია - „კოლაბორაციები კინოში“

ტექსტში მიმოხილულია ისეთი კოლაბორაციები კინოში, რომლებმაც დაუვიწყარი შედეგი შექმნეს და ამასთან, ძალიან მოულოდნელი და უჩვეულო თანამშრომლობა შეჰმატეს ხელოვნების ისტორიას. სიაში იხილავთ ისეთ თანამშრომლობებს, რომელიც ორ სხვადასხვა ხელოვნების სფეროს წარმომადგენლებს აერთიანებს.

სალვადორ დალი და ლუი ბუნუელი

დალი კინემატოგრაფში არაერთხელ გამოჩენილა, ჰიჩკოკთან დეკორაციებზეც აქვს ნამუშევარი ფილმ Spellbound-ის სცენაზე, როდესაც კერი გრანტის პერსონაჟის სიზმრის ვიზუალიზაცია ხდება. თუმცა ჩვენ ამაზე წინ მისი და მექსიკური კინოს გიგანტის, ლუი ბუნუელის კოლაბორაცია უნდა დავაყენოთ. თუმცა არა ის, რომელზეც ახლა ფიქრობთ. >>>

პოლ ტომას ანდერსონის და ლარს ფონ ტრიერის დიალოგი

დღეისათვის ორი ყველაზე საინტერესო, მრავალფეროვანი და მონუმენტური მნიშვნელობის რეჟისორი პოლ ტომას ანდერსონი და ლარს ფონ ტრიერი 2003 წელს კოპენჰაგენში, ტრიერის კინო სტუდია „ზენტროპაში“ შეხვდნენ ერთმანეთს და ბევრი ისაუბრეს მათ საყვარელ ფილმებზე, ამერიკულ ღირებულებებზე, ბავშვობასა და სხვა მრავალ მნიშვნელოვან თემაზე. საუბარის ჩაწერის დროს, ანდერსონს მხოლოდ სამი ფილმი ჰქონდა გადაღებული, ტრიერმა კი როგორც იქნა დაასრულა „დოგვილი“.

ლარს ფონ ტრიერი: მე მსურს ვისაუბროთ ამ მსახიობების ბიზნესზე, იმიტომ, რომ როგორც გითხარი, ძალიან მიყვარს „მაგნოლია“ და ძალიან ნაცნობი გრძნობა იყო იმ შედეგის ხილვა, რაც გამოწურე მსახიობებისგან და როგორც მითხარი, ეს შეძელი იმით, რომ გიყვარს მსახიობები.  >>>

ლევან გელაშვილი - „ქართული ფილმის შუალედური პოზიტივების დაბრუნება“

საქართველოში 17 ქართული ფილმის შუალედური პოზიტივი რუსეთის ფილმსაცავ „გოსფილმოფონდიდან“ კვირას დაბრუნდება. ფილმები, რომლებსაც საქართველოში ჩამოიტანენ, ძირითადად ოციან წლებს განეკუთვნება, თუმცა მათ შორის არის „მონანიებაც“ (1986 წ.), რომლის ჩვენებას 2 წელია ითხოვს კანის კინოფესტივალი სექციაში – Cannes Classics, თუმცა საქართველოში არსებული ასლის დაბალი ხარისხის გამო ტექნიკურად შეუძლებელი იყო ფილმის კანის ფესტივალის სექციაში ჩართვა.

>>>