ელექტროლიტი

ბობ დილანი - სანობელო ლექცია

როდესაც გავიგე, რომ ლიტერატურაში ნობელის პრემია  მომენიჭა, დავფიქრდი, თუ როგორ უკავშირდება ჩემი სიმღერები ლიტერატურას. მინდოდა, ჩავწვდომოდი ამ კავშირს. ახლა ვეცდები, გაგიზიაროთ ჩემი აზრი. მე შორიდან მოვუვლი და იმედს ვიტოვებ, რომ რასაც ვიტყვი,  ღირებული და შინაარსიანი იქნება.

ამ ყველაფრის გარიჟრაჟზე დაბრუნება რომ მომიწიოს, ალბათ, ბადი ჰოლიდან დავიწყებდი. ის დაიღუპა, როცა მე თვრამეტი წლისა ვიყავი, თავად კი ოცდაორის… >>>

ბექა ახალაია - ახალი ლექსები

ორშაბათ დილის პენტატიქი

… უკვე წლებია მოგისაჯეს, რომ ასე იჯდე,

დასცქერი ჭრელ და შარშან ამ დროს მოქსოვილ წინდებს,

როგორც იხსენებ, უკეთესად ვაჭრობდი მაშინ,

ძლივს აიტანე ერთი პური გუშინწინ სახლში,

  1. არ ყიდულობენ იმ ასანთებს, შენ რომ გიწყვია.

>>>

გიო ლომიძე - ლექსები

ძველი ლექსების ვიგონებ სურნელს,

გიგონებ ისევ ცელქს და თავნებას;

ვუყვები ჩემში დარჩენილ სულელს

ამბად, სიკვდილის დაგვიანებას.

გუშინ ზამთრისფრად სუნთქავდა ძაღლიც,

ტყვიას ელოდა სუიციდი და

სხეულის თრევით, ამაოდ დაღლილ

სულსაც მდუმარე წამი უცდიდა.  >>>

ინგებორგ კაიზერი - ორი მოთხრობა

არ ისროლო

არ მაქვს უფლება, შენში შემოვიჭრა, შენი სიმშვიდე უხეშად დავარღვიო, როზა ლ., შენი სივრცე ჩემი სივრცე არ არის და არც არასოდეს ყოფილა, რადგან შენი ცხოვრება მანამდე შეწყდა, ვიდრე ჩემი დაიწყებოდა.

თოჯინა კი არა ქალი იყო, იანვრის ერთ ღამეს ლანდვერკანალში რომ ჩააგდეს, მანამდე რკინის მძიმე დგუში მოხვდა თავში, მიწაზე დაცემისას ხელიდან ჩანთა გაუვარდა და ცალი ფეხსაცმელი წასძვრა, უნიფორმებში ჩაცმულმა კაცებმა მანქანის თავმოხდილ ძარაზე აათრიეს, მანქანა რომ დაიძრა, ერთი მათგანი ძარაზე ასასვლელ საფეხურს შეახტა,

„არ ისროლო“, თქვა ქალმა… >>>

ანდრო ბუაჩიძე - "მოხეტიალე ჯარისკაცი"

… ეს იყო უდაბნო, არც მთლად ხრიოკი და გადატრუსული, მაგრამ მაინც უდაბნო, – ახალციხის მთებში მიკარგული სამხედრო ბანაკი, სადაც უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ მომიწია რამდენიმე ხანს ყოფნა. საქართველოში მაშინ ჯერ კიდევ რუსეთის ჯარი იდგა, რუსი ოფიცრები გვასწავლიდნენ იარაღის ხმარებას. ეს იყო უდაბნო, რომელიც მაშინდელი ჩემი წარმოდგენით, ისევე შორს იყო დანარჩენი ქვეყნიერებისგან, როგორც რომელიმე უდაბური კუნძული ან ღვთისგან დავიწყებული მხარე. >>>

მარიამ წიკლაური - ლექსები

დღე

ჩაიდნის სტვენამ დღის შლაგბაუმი მაღლა ასწია.
გასწიე, წადი.
დღესაც გაივლი კილომეტრებს შეუფერხებლად,
და თუ ვერაფერს გააკეთებ,
ხომ ივლი მაინც,
ნაბიჯების აგურებიდან აიყვან კედელს.

>>>

ირაკლი სამსონაძე - "ქორწილი ქარში" (ნაწყვეტი რომანიდან)

… აბა, საიდან უნდა სცოდნოდა დეას, რომ ლამარიე ვორონცოვის ერთ ჩაოხრებულ ბინაში იდგა მდგმურად, იქ დარჩა მარაო, რომელიც დეამ მოიპარა მშრალი ხიდიდან, ჰოდა, საიდან, აბა, საიდან უნდა სცოდნოდა ამ ქალს, რომ წლების წინ, სსრკ-ს ჰოე-სთან ახლოს, თვალუწვდენელი იმპერიის ერთი განაპირა რესპუბლიკის კოლორიტულ ქალაქში რიტუალური დატირება შედგა, იმჟამინდელი პარტიული ფუნქციონერის, ვინმე კიაზო ბა—იას ოქროსკალმიან კალმისტარს თავისი მარაო სუდარასავით გადააფარა ლამარიემ და ასე დაიტირა დიმიტრი კა—ძის, იმავე ტრულაილას საოხრე, ვინც პირდაპირ კავშირში იყო დეას ამქვეყნად მოვლინებასთან.

>>>

სოსო მეშველიანი - ჩანაწერები

ხუთი ყლუპი რძე

უკვე ერთი თვე იყო გასული, რაც ასაკით მამაჩემზე უფროს კაცთან ერთად ვცხოვრობდი მათაში, მარტო ჩვენ ორნი ვიყავით, საშინლად მომწყინდა, სადღაც ჩაღრმავებულ ადგილას გვეყენა ნახირი, სხვა მთებში რომ გადავსულიყავი, სადაც ახალგაზრდები იყვნენ,  იმ გრძელი აღმართის ამოვლა ყოველდღე მეზარებოდა. ერთ დღესაც, საღამოხანს, ქედზე, ადამიანის სიშორისგან დაპატარავებულ, ფორმადაკარგულ ლანდს მოვკარი თვალი, ეს უბრალო რამეც ისე გამიხარდა, თითქოს მანამდე მთელ სამყაროში მარტო ვყოფილიყავი. შეჩერდა, ძახილის მაგვარი რაღაც გავარჩიე ჩანჩქერების შხუილში…  >>>

კონსტანცე ჯონი - "40 დღე საქართველოში. ტიფლისიდან შავ ზღვამდე"

„წუთისოფლის სტუმრები ვართ…“

ჰამბურგელი ეთნოლოგი დოქ. ფლორიან მულფრიდი, რომელიც დაწვრილებით იკვლევს ქართული კულტურული ლანდშაფტის ერთ-ერთ ფენომენს ქართულ სუფრას და რომელსაც თბილისში შევხვდი, ჩემი თხოვნით ასე აყალიბებს წუთისოფლის მნიშვნელობას: „წუთის სამყარო. ეს არის ლექსი, რომელშიც იგრძნობა  სპარსული პოეტური ხელოვნების გავლენა. იგი თაობიდან თაობას ზეპირად გადაეცემებოდა, ფოლკლორისტები იწერდნენ. ამ ლექსის სხვადასხვა ვარიანტი არსებობს და სუფრულ სიმღერებშიც გვხვდება. წუთისოფელი არის საქართველოში ფართოდ გავრცელებული ცნება, რაც სამყაროს წარმავალობას ერთ წერტილში უყრის თავს… წუთი აქ უბრალოდ მეტაფორაა წამიერობისა. წამიერი სამყარო – ალბათ ასეც შეიძლება ითქვას. მას უნდა – და აქ ჩნდება კავშირი სუფრასთან – მოუფრთხილდე  და ხოტბა შეასხა. იმის მაგივრად, მომავალზე იფიქრო, გრანდიოზული გეგმები დაისახო, ბანკში ფული აგროვო, ყველაფერი აკეთე ახლავე, ამ წამსვე, იმისათვის, რომ შენ და ყველა შენიანი კარგად იყოთ“. >>> 

არჩილ წერედიანი - "ზაზა ბურჭულაძის ახალი რომანი"

პირველი, რაც ზაზა ბურჭულაძის ახალი რომანის, „ტურისტის საუზმის“ ხელში აღებისას თვალში მოგვხვდება, ეს წიგნის ფორმაა. ერთი მხრივ, ის უბის წიგნაკს ჰგავს, – თავისი სანიშნითურთ, მეორეს მხრივ კი, პასპორტს, რომლის ყდაზეც უძველესი ქართული სიმბოლო – ბორჯღალია გამოსახული.

თავისთავად, პასპორტი ადამიანის მაიდენტიფიცირებელი დოკუმენტია – მასში აღნიშნული მონაცემები ეჭვს არ უნდა იწვევდეს, უბის წიგნაკი კი, რომელიც ერთგვარ დღიურს წარმოადგენს, რა თქმა უნდა, მფლობელის შესახებ უფრო სუბიექტურ, ზოგჯერ მიკერძოებულ, საერთო ჯამში, არაოფიციალურ ინფორმაციას გვაძლევს.

>>>