Dünya Bankı: Gürcüstan, Dünya Bankı Qrupunun dəstəyi ilə Transxəzər Nəqliyyat Dəhlizində öz rolunu gücləndirir
World Bank bildirib ki, onun İcraçı Direktorlar Şurası bu gün Transxəzər Nəqliyyat Dəhlizi – Gürcüstanın Əlçatanlığı və Nəqliyyatının Təkmilləşdirilməsi Layihəsi (TC-GATE) üçün 372 milyon ABŞ dolları məbləğində maliyyələşdirməni təsdiqləyib. Layihənin məqsədi Avropa ilə Asiyanı birləşdirən regional ticarət marşrutunun Gürcüstan hissəsinin səmərəliliyini və dayanıqlığını artırmaqdır.
Bankın məlumatına görə, layihə ölkədə dəmir yolu yükdaşımalarının gücünün artırılmasını, əsas avtomobil yollarının modernləşdirilməsini, eləcə də dəmir yolu və yol nəqliyyatı qurumlarında islahatların aparılmasını maliyyələşdirəcək. Bu addımlar dəhlizdə mövcud olan infrastruktur məhdudiyyətlərini azaltmağa kömək edəcək.
TC-GATE layihəsi nəqliyyat əlaqələrinin gücləndirilməsi, şirkətlərin, fermerlərin və vətəndaşların bazarlara çıxışının asanlaşdırılması və logistika xərclərinin azaldılması hesabına təxminən 900 min nəfərə birbaşa fayda verəcək. Həmçinin logistika, nəqliyyat, aqrobiznes və əlaqəli xidmət sahələrində yeni iş yerlərinin yaradılmasına töhfə verəcək.
Dünya Bankının Cənubi Qafqaz üzrə regional direktoru Rolande Pryce bildirib ki, bu investisiyalar Georgia-nın Avropa ilə Asiya arasında mühüm tranzit mərkəzi kimi potensialını tam reallaşdırmasına kömək edəcək. Onun sözlərinə görə, qlobal ticarət axınlarının dəyişməsi və təchizat zəncirlərinin şaxələndirilməsi ehtiyacı Transxəzər dəhlizinə tələbi artırır.
Məlumata əsasən, TC-GATE layihəsinin ümumi dəyəri 750 milyon ABŞ dollarından çoxdur. Bunun 372 milyon dolları Dünya Bankı Qrupu, qalan hissəsi isə Asian Infrastructure Investment Bank (AIIB) və Asian Development Bank (ADB) tərəfindən birgə maliyyələşdiriləcək.
Gürcüstanın maliyyə naziri Lasha Khutsishvili qeyd edib ki, yeni layihə Gürcüstanın Avropa ilə Asiya arasında etibarlı və rəqabətqabiliyyətli bağlantı ölkəsi kimi mövqeyini daha da gücləndirəcək. O vurğulayıb ki, bu investisiyalar həm ölkə iqtisadiyyatının inkişafı, həm də vətəndaşlar üçün yeni imkanların yaradılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Layihə çərçivəsində:
Yeni enerji səmərəli elektrik lokomotivləri alınacaq;
Köhnəlmiş lokomotiv parkı yenilənəcək;
Georgian Railway-nin əməliyyat səmərəliliyi və maliyyə dayanıqlığı artırılacaq;
Lokomotivlərin istifadəyə hazırlıq səviyyəsi 95%-ə çatdırılacaq;
Gəlirlər təxminən 20% artacaq;
İstismar müddəti ərzində karbon emissiyaları ümumilikdə 2,3 milyon ton azalacaq.
Yol infrastrukturu sahəsində isə layihə Kakheti bölgəsində Badiuri–Çalaubani–Bakurtsixe magistral hissələrinin və Gurjaani ilə Telavi şəhərlərini birləşdirən yolun tikintisini maliyyələşdirəcək. Bunun nəticəsində Telavidən Poti Sea Port limanına səyahət müddəti təxminən 43 dəqiqə azalacaq və yol təhlükəsizliyi yaxşılaşacaq.
Layihədə daşqın və sürüşmələrin təsirlərini azaltmağa yönəlmiş iqlimə davamlı tədbirlər də nəzərdə tutulub. Bundan əlavə, yol aktivlərinin rəqəmsal idarə olunması, ağıllı nəqliyyat sistemlərinin tətbiqi və Milli Avtomagistral Nəzarət Mərkəzinin (NHCC) yaradılması planlaşdırılır.
Dünya Bankı həmçinin qeyd edir ki, layihə Kakheti bölgəsində qadın sahibkarların iqtisadi imkanlarının genişlənməsinə dəstək verəcək və yol idarəçiliyində özəl sektorun iştirak imkanları ilə bağlı analitik araşdırmaları maliyyələşdirəcək.