«ВВС-ы æгадгæнæг публикациты рапарахат кæныны бон, нæ раздæр банысангонд фæндмæ гæсгæ, мах знон официалонæй бадæттам хъаст ВВС-мæ «Гуырдзиаг Бæллиц – Демокративон Гуырдзыстон»-ы номæй» – расидтис абон брифингыл Гуырдзыстоны парламенты сæрдар Папуашвили Шалва.
Папуашвилийы ныхасмæ гæсгæ, Гуырдзыстоны хицауады æрдыгæй «камитæй» æнхъæлмæкæсинаг пайдайы аххосæгтæ сты мæнг, æнæбындур æмæ æгадгæнæг.
Шалва Папуашвили расидтис, цæмæй «Гуырдзиаг бæллиц» ВВС-æй æхсæнадон хатыр куры æмæ æмбæлон платформæтæй киноныв æмæ æнгæс æрмæджыты аиуварс кæнын домы.
Папуашвили йæ хъасты бындурыл фæныхас кодта. «Куыд зонут, афтæмæй 2025 азы 1-æм декабры Стыр Британийы æхсæнадон финансгонд телеуынынады хызæг ВВС ныммыхуыр кодта киноныв æмæ æндæр æнгæс æрмæджытæ, кæцыты уыд серьезон, зианхæссæг æмæ категорион аххосæгтæ, уыцы нымæцы ахæм аххосæгтæ, цæмæй Гуырдзыстоны хицауад фыццаг дунеон хæсты химион хæцæнгарзæй спайда кодта — «камит». Ацы аххосæгтæ сты мæнг, æнæбындур, æнæраст æмæ æгадгæнæг.
Азымты абсурддзинад, хæлдтыты æмæ æнæраст архайдтыты характер æмæ масштаб дзурæг сты, цæмæй нæ ныхас кæнæм политикон кампаниимæ, кæцыйы нысан у развæлгъау бæлвырдгонд, мæнг нарративы фæрцы Гуырдзыстоны хицауады репутацийы зиан хæссын. Пайдагонд æрмæгты æууæнкдзинады æмвæзад æмæ куыд æвдыст æрцыдысты адæмæн, бæлвырдæй æвдисынц, публикацитæ кæй сты здæхт æхсæнады æнкъарæнтæ æмæ политикон радзырд равзарынмæ, нæдæр аудиторийы информаци дæттынмæ раст, балансиргонд æмæ æмбæлон æрмæгæй æвдыст журналистикæйы фæрцы. Ацы мæнг радзырд уый фæстæ парахат кодтой æмæ фæтыхджындæр кодтой къорд бæрзонд рангы фæсарæйнаг бæрнон æмæ мидполитикон архайджытæ æмæ дзы пайда кæнынц куыд фæрæзæй Гуырдзыстоны хицаугæнæг политикон парти «Гуырдзиаг бæллиц»-ы ныхмæ политикон мотивацигонд бырсты.
Уымæ гæсгæ ВВС-ы æгадгæнæг публикациты бон, нæ раисдæн фæндмæ гæсгæ, знон «Гуырдзиаг Бæллиц – Демокративон Гуырдзыстоны» номæй ВВС-мæ хъаст официалонæй бадæттам. Хъасты бындуртæ æмæ нæ домæнты тыххæй:
Киноныв æмæ йемæ цы публикацитæ ис, уыдоны ис серьезон æмæ æнæбындур аххосæгтæ, кæцытæ халынц ВВС-ы хи редакцион стандарттæ, Британийы бастдзинады офисы (Ofcom) эфиры кодекс æмæ бæрнон журналистикæйы бындурон принциптæ. Фыццаджыдæр æмæ сæйраджыдæр, ис растдзинады хæс æнæнхъæлæджы хæлд. Йæ публикациты, ВВС фактæй бавдыста фидиуæн, цæмæй Гуырдзыстоны барадхъахъæнджытæ, дам, протесты рæстæджы химион буарад «камит»-æй спайда кодтой. Ацы фидиуæн нæй æвдисæн иу бæлвырдгонд, хæдбар æмæ æууæнкджын æрмæгæй дæр. Уый ныхмæ, фæдагуырд сбæлвырд кодта, цæмæй мидхъуыддæгты министрад æрмæст никуы спайда кодта дзырддаг буарадæй, фæлæ ма йæ никуы дардта. ВВС дæр æнæраст æвдисы факттæ, æвзæрын кæны ахæм тæлмæн, цыма протестгæнæг нæ сарæзтой тыхмийы митæ барадхъахъхъæнæг органты ныхмæ, уæддæр пъæлицæ уæддæр ныппырх кодта æмбырдтæ. Уымæй дарддæр ма, ВВС мæнгæй æмæ æнæ æууæнкджын бæлвырдгæнæнтæй хъусын кæны, цæмæй парти «Гуырдзиаг бæллиццы» цытджын сæрдар Бидзина Иванишвили 2024-æм азы ноябры æмæ декабры уагъд тыхмийы æмбырдты апарахат кæныны фæдыл уынаффæйы процессы уыд баст.
Дыккаг серьозон проблемæ у æнæхиндзинады уагæвæрды хæлд. Программæйы арæзт цæуы бæлвырд иувæрсыг нарратив æмæ æвдыст цæуы гуырдзиаг хицауады куыд тыхмийы цауты организатортæ, куыд «пророссийаг», «уæрæсейаг интересты фарсхæцджытæ» æмæ а.д.
Уый ницæмæ дары хицауады позици, барадхъахъхъæнæг органты официалон æмбарынгæнæнтæ æмæ цауты объективон анализæн æнæмæнгхъæуæг контекст. Æртыккаг фарста та хауы рæстады принциптæ æмæ дзуаппдæттæн барты æнæхъусдардмæ. ВВС серьезон аххосæгтæм гæсгæ Гуырдзыстоны хицауадмæ бадзырдта алæвæрд эфиры рацæуынæй æрмæст цалдæр боны размæ. Ацы практикæ ныхмæлæууæг у ВВС-ы хи редакцион уагæвæрдтæн, кæцытæ домынц æцæг коммуникаци æмбæлон æмгъуыдмæ уæззау æмæ репутацийы зианхæссæг аххосæгты цауты. Ахсджиаг у банысан кæнын æгадгæнæн элементтæ дæр. Программæйы спайда кодтой бæлвырд адæймæгты ныхæстæй, æнæ раргом кæнгæйæ сæ æууæнкдзинад, гæнæн интересты конфликт æмæ ивгъуыд истори аудиторийæн. Уый фæстиуæгæн кæсæг райсы æнæраст ныв, цыран æнхъæлцтæ æмæ гипотезæтæ æвдыст цæуынц куыд бæлвырдгонд факттæ.
Хъаст æнæхъæнæй дæр бындуриуæг кæны ВВС-ы редакцион уагæвæрдтыл, Британийы бастдзинады хицауады эфиры кодексыл æмæ Европæйы адæймаджы барты тæрхондоны практикæйыл, кæцы бæлвырдæй бæлвырд кæны, цæмæй серьезон аххосæгтæ парахат кæнгæйæ, журналисттæн сæ хæс у æппæты растдæр, бæлвырдгæнæн æмæ рæстагдзинад.
Нæ хъасты домæм:
- Фильм æмæ æнгæс æрмæг æмбæлон платформæтæй аиуварс кæнын.
- Бæлвырд æмæ æргом хатыр курын BBC-йæ:
– фактон æгъдауæй æнæбындургонд æнхъæлцтæ æмæ претензитæ аразын, Гуырдзыстоны барадхъахъæнджытæ «камит»-æй æнхъæлмæкæсинагæй кæй пайда кæнынц, уый тыххæй;
– барадхъахъхъæнæг органты æрдыгæй физикон тыхæй пайда кæныны тыххæй фактон æгъдауæй æнæбындур информаци парахат кæнын, протестгæнæг адæм сæм куы нæ æхстой, уæд;
– фактон æгъдауæй æнæбындургонд фидиуæнтæ «Гуырдзиаг Бæллиццы» интерестæ Уæрæсейы интерестимæ æмхуызон кæныны фæдыл;
– «Гуырдзиаг бæллиццы» цытджын сæрдары æнхъæлмæкæсинаг хайадист тыхмигæнæг æмбырдты апарахат кæныны уынаффæты фæдыл фактон æгъдауæй æнæбындургонд информаци парахат кæнын.
Фæнды мæ ма сбæлвырд кæнон, цæмæй Стыр Британийы закъонмæ гæсгæ, ис хъасты процедурæ, кæцыйы фæрцы зианбаййафæг фарс фыццаг комкоммæ бастдзинад æрфидар кæна медийы фæрæзмæ, кæцы мах сарæзтам знон нæ хъастæй.
Кæд æмæ ВВС йæхæдæг нæ сраст кæндзæн фæткхалæн, уæд иннæ къахдзæф уыдзæн Стыр Британийы бастдзинады офисмæ (Ofcom) хъаст бадæттын. Кæд æмæ уым фæткхалæн нæ рараст уыдзæн, уæд нын уыдзæн фадат хъуыддаг Стыр Британийы тæрхондæттæм ахæссын. «Спайда кæндзыстæм алы барадон фæрæзтæй, се æхсæн адæймаджы барты европæйаг тæрхондонмæ бахъаст кæныны барæй, цæмæй Гуырдзыстоны ныхмæ ацы æгад кампани раргом кæнæм» – райхъусын кодта Папуашвили Шалва.
