საზოგადოებრივი
104.5 FM

ძიება თარიღის მიხედვით

„ჰაბლმა“ დააფიქსირა ულამაზესი გალაქტიკა, რომელიც უზარმაზარი ლაზერივით მოქმედებს

მიხეილ ჭაბუკაშვილი
ადმინისტრატორი
გამოქვეყნებულია 2017-01-03 22:37:00

ჰაბლის კოსმოსურმა ტელესკოპმა ამ დრომდე ყველაზე დეტალური ფოტო გადაუღო იდუმალებით მოცულ გალაქტიკა IRAS 16399-0937-ს, რომელიც გიგანტური, ასტრონომიული ლაზერივით მოქმედებს.

თუმცა, ეს არ გახლავთ თქვენი, ჩვეულებრივი ლაზერი. ხილვადი სინათლის ნაცვლად, გალაქტიკა მუდმივად გამოასხივებს ინტენსიურ მიკროტალღურ რადიაციას. „ამ გალაქტიკას ყველა სხვა გალაქტიკისგან განსხვავებული, ამაღელვებელი და ფუტურისტული კლასიფიკაცია აქვს — მას გააჩნია მეგამაზერი“, — ხსნის NASA (მიკროტალღა + ლაზერი = მეგამაზერი). 

მაზერები სამყაროში ბევრგანაა, სადაც კი მტვრის მოლეკულური ღრუბლები ზრდის, აძლიერებს და აფოკუსირებს სხვა მხარეს გამოყოფილ და მათში გავლილ მიკროტალღურ რადიაციას.

რამდენიმე მაზერი ჩვენს გალაქტიკაშიცაა, თუმცა IRAS 16399-0937-ის მეგამაზერი გაცილებით კაშკაშაა — 100 მილიონჯერ უფრო კაშკაშა და თითქმის მთლიანი გალაქტიკა მოქმედებს როგორც მაზერი. 

მიუხედავად იმისა, რომ დედამიწიდან 370 მილიონი სინათლის წლის მოშორებით მდებარე ამ გალაქტიკის შესახებ მეცნიერებმა უკვე დიდი ხანია რაც იციან, ჰაბლის მიერ გადაღებული ფოტო მისი შიდა სტრუქტურის ყველაზე უფრო დეტალური სურათია ამ დრომდე. გალაქტიკა არც ისე მშვიდია, როგორც ფოტოზე ჩანს, სინამდვილეში ეს გახლავთ მშფოთვარე გალაქტიკა.

IRAS 16399-0937 წარმოქმნილია ორი გალაქტიკის შეჯახების შედეგად, რომელთა ბირთვებიც ჯერ კიდევ შერწყმის პროცესში იმყოფება.

ეს ბირთვები ფოტოზე ნარინჯისფრადაა ასახული. მიუხედავად იმისა, რომ მთლიანი სისტემა საკმაოდ შეკრული, კომპაქტური ჩანს, ორი ბირთვი ერთმანეთისგან 11 000-ზე მეტი სინათლის წლითაა დაშორებული. შედარებისათვის, მზესთან უახლოესი ვარსკვლავი 4,3 სინათლის წლითაა დაშორებული.


გარდა ამისა, ორი გალაქტიკის ბირთვი ერთმანეთისგან ძალიან განსხვავებული ჩანს. ჩრდილოეთით მდებარეს IRAS 16399N ჰქვია, სამხრეთით კი IRAS 16399S. ეს უკანასკნელი ვარსკვლავებით გადაჭედილი რეგიონია, უზარმაზარი მაჩვენებლით მიმდინარეობს ახალი ვარსკვლავების დაბადება, ჩრდილოეთი ბირთვი კი სრულიად საპირისპირო თვისებებისაა, შეიცავს სუსტად იონიზებული ნეიტრალური გაზის უზარმაზარ ველს.

თუმცა, IRAS 16399N შეიცავს რაღაც ძალიან საყურადღებოს — ჰაბლის ფოტოებში ჩანს უზარმაზარი შავი ხვრელი, რომელიც ჩვენს მზეზე 100 მილიონჯერ მასიურია. 

თუ გსურთ ოდნავ მაინც წარმოიდგინოთ ამ შავი ხვრელის სიდიდე, უყურეთ ქვემოთ მოცემულ ვიდეოს და და მოამზადეთ გონება, რათა ეს ყოველივე აღიქვას.



მომზადებულია nasa.gov-ისა და ScienceAlert-ის მიხედვით


დატოვე კომენტარი
მსგავსი სიახლე
მონსტრი შავი ხვრელი, რომელიც გალაქტიკის ცენტრიდან გაიქცა და უმისამართოდ დაძრწის - ჰაბლის აღმოჩენა
მონსტრი შავი ხვრელი, რომელიც გალაქტიკის ცენტრიდან გაიქცა და უმისამართოდ დაძრწის - ჰაბლის აღმოჩენა
მეცნიერებმა დააფიქსირეს გაქცეული სუპერმას
წაკითხვა
ასტრონომებმა სამყაროს უდიდესი მაგნიტური ველები აღმოაჩინეს
ასტრონომებმა სამყაროს უდიდესი მაგნიტური ველები აღმოაჩინეს
გალაქტიკები კოსმოსის ცარიელ სივრცეში თავი
წაკითხვა
გალაქტიკების გიგანტური ჯგუფი, რომელიც აინშტაინის თეორიას ეჭვქვეშ აყენებს
გალაქტიკების გიგანტური ჯგუფი, რომელიც აინშტაინის თეორიას ეჭვქვეშ აყენებს
მეცნიერებმა აღმოაჩინეს 10 მილიონი სინათლი
წაკითხვა
ასტრონომები იდუმალებით მოცულ ვარსკვლავთგროვათა კომპლექს იკვლევენ
ასტრონომები იდუმალებით მოცულ ვარსკვლავთგროვათა კომპლექს იკვლევენ
ასტრონომები იდუმალებით მოცულ ვარსკვლავთგრ
წაკითხვა
ჰაბლმა ჰიპერგიგანტი ვარსკვლავის სახლი გადაიღო
ჰაბლმა ჰიპერგიგანტი ვარსკვლავის სახლი გადაიღო
ჰაბლის ამ ულამაზეს ფოტოზე ასახულია ახალგა
წაკითხვა
ჰაბლმა უცნაური, ჰიბრიდული გალაქტიკა გადაიღო
ჰაბლმა უცნაური, ჰიბრიდული გალაქტიკა გადაიღო
ჰაბლის კოსმოსურმა ტელესკოპმა გამორჩეული გ
წაკითხვა
აღმოჩენილია პირველი ულტრა-კომპაქტური ჯუჯა გალაქტიკა NGC 5044 ჯგუფში
აღმოჩენილია პირველი ულტრა-კომპაქტური ჯუჯა გალაქტიკა NGC 5044 ჯგუფში
არგენტინის ლა-პლატის ეროვნული უნივერსიტეტ
წაკითხვა
მომართეთ თქვენი რადიომიმღები: ვარსკვლავების დაბადებისას გალაქტიკები მღერიან
მომართეთ თქვენი რადიომიმღები: ვარსკვლავების დაბადებისას გალაქტიკები მღერიან
კანარის ასტროფიზიკის ინსტიტუტის მკვლევართა ჯგუფმა, გალაქტიკებში ვარსკვლავთა წარმოქმნის მაჩვენ
წაკითხვა
7856

უახლესი