საზოგადოებრივი
104.5 FM

ძიება თარიღის მიხედვით

მეცნიერება/ტექნოლოგიები
ევაკუაცია ანტარქტიდის კვლევით სადგურზე, რომელსაც ყინულის ნაპრალის გამო მოწყვეტა ემუქრება
გამოქვეყნებულია: 2017-01-17 19:48:00
მეცნიერები იძულებულნი არიან ევაკუაცია გამოაცხადონ აღმოსავლეთ ანტარქტიდის კვლევით სადგურ ჰალი VI-ზე, რადგან ახლომახლოს, კონტინენტს უზრმაზარი ყინული სწყდება, რომელიც სადგურს თან გაიყოლებს; ბოლო სამი თვის განმავლობაში, ნაპრალის სიგრძე გაორმაგდა.რამდენიმე კვირის წინ, დაფიქსირდა კიდევ ერთი საფრთხე: სადგურის სამხრეთით წარმოიქმნა უზარმაზარი ნაპრალი, რომელიც მას ყინულის შელფის დანარჩენი ნაწილისგან მოწყვეტას უქადის.საბედნიეროდ, ჰალი VI-ის სადგური რვა ცალკეული მოდულისგან შედგება და შესაძლებელია მათი დაშლა, ყინულზე მოსრიალე ჰიდრავლიკურ ფეზებზე გაცურება და სხვა ადგილას გადატანა.ბრანტის ყინულის შელფზე მიძინებულ ნაპრალს გააქტიურების ნიშნები ჯერ კიდევ 2012 წელს დაეტყო, რასაც მაშინ მკვლევრებმა განსაკუთრებული ყურადღება არ მიაქციეს.ნაპრალის განვითარების დაბალი მაჩვენებელი — 1,7 კმ წელიწადში, საკმარისი აღმოჩნდა იმისათვის, რომ სადგური ჰალი VI მალე მთლიანად მოსწყდეს თავის ყინულიანად. გასული წლის დეკემბერში, სადგურის კონტინენტის სიღრმეში, 23 კილომეტრით გადატანის გადაწყვეტილება მიიღეს; პროცესი ამჟამად ფინალურ ეტაპზეა, გადასატანი დარჩა მხოლოდ ერთი მოდული. ახალი ნაპრალი, რომელსაც ჰელოუინი უწოდეს, გასული წლის 31 ოქტომბერს აღმოაჩინეს და იმ დროისათვის ის 22 კმ სიგრძის იყო.თუმცა, მხოლოდ ორი თვის შემდეგ, ნაპრალის სიგრძე ამჟამად უკვე 44 კმ-ს აღწევს და არავინ იცის, რა მიმართულებით განვითარდება.სადგურზე ამ დროისთვის 88 ადამიანი იმყოფება, მაგრამ გადაწყვეტილია, რომ 2017 წლის ზამთარს იქ მხოლოდ 16 მეცნიერი გაატარებს. ამ თვეებში, ტემპერატურა სადგურის მიდამოებში –20°C-დან –55°C -მდე იქნება, რასაც ემეტება 24 საათიანი ღამე.მომზადებულია  BBC News-ისა და ScienceAlert-ის მიხედვით
წაკითხვა
ადამიანი, რომელმაც მთვარეზე უკანასკნელად დადგა ფეხი, გარდაიცვალა
გამოქვეყნებულია: 2017-01-17 01:40:00
კოსმოსში სამგზის ნამყოფი, ასტრონავტი ჯენე სერნანი, რომელსაც ბოლო სიტყვა ეკუთვნის მთვარეზე, 82 წლის ასაკში გარდაიცვალა.ამის შესახებ „ნასას“ საიტი წერს.სერნანი იყო 14 ასტრონავტს შორის, რომელიც კოსმოსში იყო გაგზავნილი 1963 წლის ოქტომბერში. 1966 წელს მან კოსმოსში განახორციელა ფრენა Gemini 9A-ს მეორე პილოტის რანგში, 1969 წელს კი, Apollo 10-ის პილოტი იყო, ხოლო მეთაურის რანგში 1972 წელს Apollo 17-ის ბორტზე იმყოფებოდა.„ვტოვებთ მთვარეს, მივდივართ ისე, როგორც მოვედით. ღვთის წყალობით ვბრუნდებით მშვიდობით. წარმატება Apollo 17-ის ეკიპაჟს“,- ასე ჟღერდა მთვარეზე მყოფი ადამიანის ბოლო სიტყვები. ამასთან, სერნანმა მთვარეზე ქალიშვილისთვის ინიციალები გამოსახა - TDC.
წაკითხვა
„ჰაბლმა“ უცნაურად მსუბუქი ცენტრალური შავი ხვრელი გადაიღო
გამოქვეყნებულია: 2017-01-17 00:33:00
ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის მიერ გადაღებული ფოტოს ცენტრში ასახულია ქალწულის თანავარსკვლავედში მდებარე ულამაზესი სპირალური გალაქტიკა RX J1140.1+0307, რომელიც მეცნიერთათვის საინტერესო გამოცანად რჩება. ერთი შეხედვით, იგი ნორმალურ სპირალურ გალაქტიკას წააგავს, ირმის ნახტომის მსგავსს, თუმცა პირველმა შეხედვამ შესაძლოა მოგატყუოთ!ირმის ნახტომს, სხვა დიდი გალაქტიკების მსგავსად, ცენტრში სუპერმასიური შავი ხვრელი აქვს, თუმცა ზოგიერთი გალაქტიკის ცენტრში განთავსებულია უფრო მსუბუქი, საშუალო მასის შავი ხვრელი. სწორედ ასეთ გალაქტიკებს მიეკუთვნება  RX J1140.1+0307 — მას ცენტრში გააჩნია ერთ-ერთი ყველაზე მსუბუქი შავი ხვრელი, რაც კი მკვლევართათვის ცნობილია რომელიმე გალაქტიკის კაშკაშა ბირთვის შემთხვევაში. ამ განსაკუთრებული გალაქტიკის გამოცანა იმაში მდგომარეობს, რომ გათვლები არ ემთხვევა. ასეთ შედარებით დაბალ მასას ცენტრალური შავი ხვრელისთვის ვერ ხსნის ვერც ობიექტიდან გამოსხივების მოდელი, არ შეინიშნება დაკვირვებადი სპექტრი.ევროპის კოსმოსური სააგენტოს ინფორმაციით, შესაძლოა საქმე გვქონდეს შავი ხვრელის გარშემო არსებულ შეზრდის დისკის შიდა და გარე ნაწილებს შორის ურთიერთქმედების სხვა მექანიზმზე. მომზადებულია phys.org-ის მიხედვით
წაკითხვა
უიშვიათესი, ლალისფერი ზღვის დრაკონი კამერამ პირველად დააფიქსირა
გამოქვეყნებულია: 2017-01-16 23:22:00
დასავლეთ ავსტრალიის ღრმა წყლებში, პირველად დააფიქსირეს ზღვის დრაკონის ის უიშვიათესი სახეობა, რომელიც აქამდე მხოლოდ სამუზეუმო ექსპონატებში იყო წარმოდგენილი.მკვლევრები ორ ლალისფერ ზღვის დრაკონს 30 წუთის განმავლობაში აკვირდებოდნენ; აღმოაჩნეს ახალი დეტალები მათი ანატომიის, საცხოვრებლისა და ქცევის შესახებ.დასავლეთ ავსტრალიის უნივერსიტეტის, დასავლეთ ავსტრალიის მუზეუმისა და სკრიპსის ოკეანოგრაფიის ინსტიტუტის მკვლევრებმა, რეჩერჩის არქიპელაგის სიახლოვეს, 50 მეტრი სიღრმის წყალში დისტანციურად მართვადი მოწყობილობა გამოიყენეს.შეგიძლიათ იხილოთ გადაღებული ვიდეო:უკანასკნელი აღმოჩენები ადასტურებს, რომ ლალიზფერ ზღვის დრაკონებს არ აქვთ ფოთლების მსგავსი წანაზარდები — მახასიათებლები, რომლებითაც მეცნიერთა აზრით, ისინი სხვა ორი ცნობილი სახეობისგან — ჩვეულებრივი და ფოთლებიანი დრაკონებისგან უნდა ყოფილიყვნენ განსხვავებული.  ორივე მათგანი ფოთლისებრ წანაზარდებს კამუფლაჟის მიზნით იყენებს ზღვის წყალმცენარეებში, სადაც ისინი ბინადრობენ.ზღვის დრაკონები ზღვის ცხენებს ენათესავებიან.მკვლევართა აზრით, ლალისფერმა ზღვის დრაკონმა ფოთლისებრი დამანატები ევოლუციის შედეგად დაკარგა, წითელი შეფერილობა კი კამუფლაჟის როლს თამაშობს ღრმა, პირქუშ წყლებში, სადაც ის ბინადრობს.მკვლევართა განცხადებით, დასავლეთ ავსტრალიის სამხრეთ წლებში ჯერ კიდევ ბევრი რამაა აღმოსაჩენი.მ
წაკითხვა
5 კმ სიმაღლის ცათამბჯენი, რომელიც სმოგს შეჭამს - ინჟინერთა ახალი გეგმები
გამოქვეყნებულია: 2017-01-16 19:55:00
მართალია, 2017 წელი სულ ახლახან დადგა, მაგრამ ერთ-ერთი კომპანია უკვე მომავალში, 45 წლით წინ იყურება.ინოვაციური საინჟინრო კომპანია Arconic-ი გეგმავს ააშენოს 4,8 კმ სიმაღლის ცათამბჯენი მასალებისგან, რომელთა შემუშავებაც ამჟამად მიმდინარეობს ან უკვე ხელმისაწვდომია. შენობას ექნება სმოგის მჭამელი ზედაპირი და დასაკეცი აივნები.ცათამბჯენის აშენება 2062 წლისთვისაა დაგეგმილი. Arconic-ის ინჟინრები ფუტურისტებთან ერთად მუშაობენ, რათა წარმოიდგინონ ის ტექნოლოგიები, რომლებიც რამდენიმე ათწლეულის შემდეგ ყველაზე გამოსადეგი იქნება.კომპანიის ერთ-ერთი ხელმძღვანელის, შერი მაკ-კლერის განცხადებით, ყველაზე ამაღელვებელი პროექტია EcoClean, სპეციალური ფენა, რომელიც შენობებს მიმდებარე არის თვითგასუფთავებაში დაეხმარება.მისივე თქმით, ეს ტექნოლოგია პირველად 2011 წელს შემუშავდა და ტრადიციულ ვიტრაჟებიან ფანჯრებთან შედარებით, ბევრი უპირატესობა გააჩნია.EcoClean-ი ასევე გამოიყენებს სინათლესა და წყლის ორთქლს, რომლებიც საღებავებთან შერევით წარმოქმნიან თავისუფალი რადიკალების სახელით ცნობილ ატომებს.ეს თავისუფალი რადიკალები ჰაერიდან დამაბინძურებლებს მიიზიდავს და ჭუჭყთან და ჭვარტლთან ერთად შენობის გასწვრივ ჩამორეცხავს, ზუსტად ისე, როგორც მკვდარ კანს.შედეგი კი ის იქნება, რომ შენობები სუფთა ჰაერთი იქნება გარსშემორტყმული.მეორე ინოვაცია თავად ფანჯრებს ეხება. მათ ახალ დიზაინს Bloomframe უწოდეს. ეს გახლავთ მოტორიზებული ფანჯრები, რომლებიც ერთ წუთში მინის აივნებად გარდაიქმნება. Arconic-მა ტექნოლოგია მთელი მსოფლიოს მასშტაბით უჩენა სხვადასხვა სავაჭრო შოუზე. კომპანიის პრეს-სპიკერის განცხადებით, ეს ტექნოლოგია ბაზარზე „უახლოეს მომავალში“ შევა.ცალკე ფანჯრებსა და ცალკე აივნებში  ორმაგი ფულის ხარჯვის ნაცვლად, Arconic-ს სურს შექმნას მოქნილი მასალები, რომელთაც შეეძლებათ შენობები უფრო მეტ რამედ აქციონ, ვ
წაკითხვა
ვიკიპედია 16 წლისაა
გამოქვეყნებულია: 2017-01-15 14:00:00
მსოფლიოში უდიდესი თავისუფალი ონლაინ-ენციკლოპედია „ვიკიპედია“ დღეს 16 წლის გახდა. ვიკიპედია 2001 წლის 15 იანვარს, ამერიკელმა ჯიმი უელსმა და ლარი სენგერმა დააარსეს, ინგლისურ ენაზე. სულ მალე, გაიხსნა განყოფილებები სხვადასხვა ენებზეც. ამჟამად, ვიკიპედიას და მის დობილ პროექტებს ფლობს ამერიკული არაკომერციული ორგანიზაცია „ფონდი ვიკიმედია“ (Wikimedia Foundation). პროექტის მიზანია შეიქმნას სრული, მიუკერძოებელი, საავტორო უფლებებისაგან თავისუფალი ენციკლოპედია მსოფლიოს ყველა ენაზე, რომელშიც ნებისმიერ ადამიანს შეუძლია შეიტანოს ცვლილებები და დამატებები.დღეისათვის, ვიკიპედია 284 სხვადასხვა ენაზე არსებობს და მოიცავს 40 მილიონზე მეტ სტატიას. უდიდესი განყოფილებაა ინგლისურენოვანი ვიკიპედია, რომელიც 5 330 000 სტატიას შეიცავს. „ფონდ ვიკიმედიის“ ცნობით, 2014 წლის მონაცემებით, ვიკიპედიაში ყოველთვიურად ფიქსირსდებოდა 18 მილიარდი გვერდის ნახვა და 500 მილიონი უნიკალური ვიზიტორი. ამ დროისათვის, ვიკიპედია მსოფლიოს ყველაზე პოპულარულ ვებსაიტთა ათეულში შედის. ამჟამინდელი სტატისტიკის მიხედვით, გასული ერთი წლის განმავლობაში, ინგლისურ ვიკიპედიაში, წელიწადში 93 მილიარდზე მეტი გვერდის ნახვა ფიქსირდება.2005 წელს, ჟურნალმა Nature-მა გამოაქვეყნა კვლევა, რომელიც ერთმანეთს ადარებდა ენციკლოპედია ბრიტანიკისა და ვიკიპედიის 42 სამეცნიერო სტატიას. აღმოჩნდა, რომ ვიკიპედიის სიზუსტე ბრიტანიკისას უახლოვდებოდა.  ვიკიპედიის განყოფილებებს შორის, სტატიათა რაოდენობით ინგლისურს მოჰყვებიან ნიდერლანდური, გერმანული, შვედური, ფრანგული, იტალიური, რუსული, ესპანური, პოლონური, იაპონური და ვიეტნამური ვიკიპედიები მილიონზე მეტი სტატიით, პორტუგალიური, ჩინური და უკრაინული ვიკიპედიები ნახევარ მილიონზე მეტი სტატიით.2003 წლის ნოემბერში ვიკიპედიის განყოფილება ქართულ ენაზეც შეიქმნა. 2015 წლის 13 ოქტომბერს, ქართულენოვანი ვიკიპედიის სტა
წაკითხვა
კვლევამ მწარე წიწაკის ჭამასა და სიკვდილიანობის შემცირებას შორის კავშირი გამოავლინა
გამოქვეყნებულია: 2017-01-14 22:27:00
გიყვართ ცხარე საკვები? თუ ასეა, შესაძლოა უფრო დიდხანს იცოცხლოთ, ამბობენ ვერმონტის უნივერსიტეტის ლარნერის მედიცინის კოლეჯის მკვლევრები, რომელთა ფართომასშტაბიანი კვლევის მიხედვით, წითელი მწარე წიწაკის მოხმარება დაკავშირებულია სიკვდილიანობის მაჩვენებლის 13%-ით შემცირებასთან — განსაკუთრებით გულის დაავადებებისა და შეტევით სიკვდილის შემცირებასთან. კვლევა PLoS ONE-ში გამოქვეყნდა.საუკუნეების წინ, ცხარე წიწაკა და სანელებლები სასარგებლოდ მიაჩნდათ დაავადებათა სამკურნალოდ. ამ დრომდე, სიკვდილიანობის მაჩვენებელთან მწარე წიწაკის მოხმარების კავშირი მხოლოდ ერთმა სხვა კვლევამ დაადასტურა, 2015 წელს, ჩინეთში. ახალი კვლევა ადასტურებს წინა კვლევით მიღებულ შედეგებს. სამედიცინო სტუდენტმა მუსტაფა ჩოპენმა და მედიცინის პროფესორმა ბენჯამინ სლიტენბერგმა გამოიყენეს აშშ-ის ეროვნული ჯანდაცვისა და საკვების შემოწმების ანგარიში (NHANES), რათა შეესწავლათ მონაწილეთა საბაზისო მახასიათებლები წითელი მწარე წიწაკის მოხმარების მიხედვით. დადგინდა, რომ წითელი მწარე წიწაკის მომხმარებლები უფრო იყვნენ „შედარებით ახალგაზრდები, მამაკაცები, თეთრკანიანები, მექსიკელი-ამერიკელები, დაოჯახებულები, სიგარეტის მწეველები, ალკოჰოლის მსმელნი, მოიხმარდნენ უფრო მეტ ბოსტნეულსა და ხორცს, ჰქონდათ ქოლესტერინის დაბალი დონე, დაბალი შემოსავლები და ნაკლები განათლება“ იმ მონაწილეებთან შედარებით, რომლებიც წითელ მწარე წიწაკას არ მოიხმარდნენ. მათ შეისწავლეს საშუალოდ 18,9 წლის ასაკზე მაღალ მონაწილეთა მონაცემები, დააკვირდნენ გარდაცვლილთა რაოდენობას და შემდეგ გააანალიზეს სიკვდილის სფეციფიკური მიზეზები.  „მიუხედავად იმისა, რომ გაურკვეველია მექანიზმი, რომლითაც წიწაკა სიკვდილიანობას ამცირებს, გარდამავალი რეცეპტორების პოტენციური არხები (TRP), რომლებიც სიმწარის აღქმის ძირითადი რეცეპტორებია, მაგალითად კაპსაიცინისთვის (მწარე წიწაკის ძირითადი კომპონენტი), შესაძლოა ნაწილობრივ პასუხისმგებელი იყოს გამოვლენილ ურთიერთკავშირზე“, — აღნიშნავენ კვლევის ავტორები.როგორც ჩოპენი და სლიტენბერგი კვლევაში აცხადებენ, წითელი მწარე წიწაკის ჯანმრთელობისათვის სასარგებლოობასთან დაკავშირებით, არსებოობს გარკვეული, შესაძლო ახსნა. მათ შორისაა ის ფაქტი, რომ მწარე წიწაკის ძირითადი კომპონენტი კაპსაიცინი მნიშვნელოვან როლს თამაშობს იმ უჯრედულ და მოლეკულურ მექანიზმებში, რომლებიც იწვევს სისმუქნისა თავიდან აცილებას და მოდულაციას უკეთებს კორონარული სისხლის მიმოქცევას, ასევე აქვს ანტიკიმრობული თვისებები, რაც შესაძლოა „არაპირდაპირ გავლენას ახდენს მასპინძელზე ნაწლავის მიკროფლორი
წაკითხვა
ირმის ნახტომის უშორესი ვარსკვლავები შესაძლოა სხვა გალაქტიკიდან იყოს მოპარული
გამოქვეყნებულია: 2017-01-14 21:02:00
ჩვენი გალაქტიკის დღეისათვის ცნობილი 11 ყველაზე შორეული ვარსკვლავი დედამიწიდან 300 000 სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობს, დიახ, ირმის ნახტომის სპირალურ მკლავს მიღმა. ჰარვარდის ასტრონომთა ახალი კვლევის მიხედვით, ამ ვარსკვლავთა ნახევარი შესაძლოა სხვა გალაქტიკიდანაა მოპარული: მშვილდოსნის ჯუჯადან. გარდა ამისა, ისინი მიეკუთვნება ვარსკვლავთა გრძელი ნაკადს, რომელიც კოსმოსში 1 მილიონი სინათლის წლის მანძილზეა გადაჭიმული, ჩვენს გალაქტიკაზე 10-ჯერ დიდ ფართობზე.„აღმოჩენილი ვარსკვლავური ნაკადები მხოლოდ პატარა ნაპრალებია ვარსკვლავთა იმ გიგანტურ მდინარეებთან შედარებით, რომელთა აღმოჩენასაც ჩვენ ვწინასწარმეტყველებთ“, — ამბობს ჰარვარდ-სმიტსონის ასტროფიზიკის ცენტრის წამყვანი ავტორი მარიონ დიერიკსი. მშვილდოსნის ჯუჯა ერთ-ერთია ირმის ნახტომის გარშემო არსებულ მრავალ თანამგზავრ მინი-გალაქტიკათაგან. სამყაროს ასაკის მატებასთან ერთად, ირმის ნახტომის გარშემო რამდენიმე მარყუჟი წარმოიქმნა. თითეუელ ასეთე ეპატზე, ირმის ნახტომის გრავიტაციულმა ძალები პარატა გალაქტიკებს იჭერდა. გასული 8 მილიარდი წლის განმავლობაში, მშვილდოსნის ჯუჯას მიერ განხორციელებული მოძრაობების განსაზღვრის მიზნით, დიერიკსმა და მისმა კოლეგებმა კომპიუტერულ სიმულაციებს მიმართეს. აღმოჩნდა, რომ იცვლებოდა საწყისი სიჩქარე და ირმის ნახტომთან მოახლოების კუთხე.„მის ორბიტაზე დიდი ეფექტი აქვს საწყის სიჩქარესა და მოახლოების კუთხეს, ზუსტად იმის მსგავსად, როგორც რაკეტის გაშვების სიჩქარე და კუთხე მოქმედებს მის ტრაექტორიაზე“, — ამბობს ჰარვარდის მკვლევარი ავი ლეობი. სიმულაციის დასაწყისში, მშვილდოსნის ჯუჯა გალაქტიკას 10 მილიარდი მზის მასა ჰქონდა, ანუ ირმის ნახტომის მასის დაახლოებით ერთი პროცენტი. როგორც დიერიკსის გათვლებმა აჩვენა, დროთა განმავლობაში, ბედკრულმა ჯუჯა გალაქტიკამ დაკარგა თავის ვარსკვლავების ერთი-მესამედი და ბნელი მატერიის ცხრა-მეათედი. შედეგად წარმოიქმნა ვარსკვლავთა სამი განსხვავებული ნაკადი, რომლებიც ირმის ნახტომის ცენტრიდან 1 მილიონი სინათლის წლის მანძილზე გადაიჭიმა. ისინი დაიტოტა ჩვენი გალაქტიკის ჰალოს კიდეებიდან ყველა მიმართულებით და წარმოაჩინა ცის ერთ-ერთი უდიდესი დაკვირვებადი ობიექტი.გარდა ამისა, ჩვენი გალაქტიკის ყველაზე შორეული 11 ვარსკვლავიდან ხუთს იგივე პოზიცია და სიჩქარე აღმოაჩნდა, რაც მშვილდოსნის ჯუჯასთვის წართმეულ ვ
წაკითხვა
ახლომდებარე ცვალებად ვარსკვლავთან „ცხელი იუპიტერი“ აღმოაჩინეს
გამოქვეყნებულია: 2017-01-13 19:22:00
ასტრონომებმა აღმოაჩინეს ახალი ეგზოპლანეტა „ცხელი იუპიტერი“, რომელიც მზის სისტემასთან ახლომდებარე T კუროს ტიპის ვარსკვლავ TAP 26-ის გარშემო მოძრაობს. ახლად აღმოჩენილ პლანეტას TAP 26 b უწოდეს და იგი იუპიტერზე 66%-ით მასიურია; დედა-ვარსკვლავის გარშემო ერთ შემოვლას კი 10 დღეს ანდომებს. აღმოჩენის შესახებ arXiv.org-ზე 6 იანვარს გამოქვეყნდა.დედამიწიდან 480 სინათლის წლის მანძილზე მდებარე ვარსკვლავი TAP 26 მიეკუთვნება მთავარ მიმდევრობამდელ ცვალებად, T კუროს კლასს. TAP 26-ის მასა მზის მასის ტოლია, აქვს მზის 1,17 რადიუსი და 17 მილიონი წლისაა. T კუროს ტიპის ასეთმა ახალგაზრდა ვარსკვლავმა შესაძლოა მკვლევრებს ბევრი ახალი ცნობა მისცეს პლანეტური სისტემების ფორმაციისა და ადრეული ევოლუციის შესახებ. აქედან გამომდინარე, ამ ობიექტების გარშემო „ცხელი იუპიტერების“ აღმოჩენა და მათი ორბიტული მახასიათებლების განსაზღვრა ასტრონომებს დაეხმარება შეისწავლონ თუ როგორ წარმოიქმნებიან და გადაადგილდებიან ისინი, რაც გადამწყვეტი ცნობებია მსგავსი პლანეტების წარმოშობაზე პასუხისმგებელი ფიზიკური პროცესების განსაზღვრისთვის.სწორედ ამ მიზნით, საფრანგეთის ტულუზის უნივერსიტეტის ასტრონომთა ჯგუფი ლიან იუს ხელმძღვანელობით, TAP 26-ს 2015 წლის ნოემბრიდან 2016 წლის იანვრამდე აკვირდებოდა, ჰავაიზე მდებარე კანადურ-ფრანგული 3,6-მეტრიანი ტელესკოპით (CFHT).სამი სხვადასხვა მეთოდის გამოყენებით, ასტრონომებმა TAP 26-ის სპექტრში პლანეტის რადიალური სიჩქარის სიგნალის დაფიქსირება მოახერხეს. აღმოჩენა ემყარება 72-დღიან შუელადში შეგროვილ 29 არალოპარიზებულ და ცირკულარულად პოლარიზებული სპექტრის ანალიზებს.კვლევის მიხედვით, ახლად აღმოჩენილ პლანეტას 1,66 იუპიტერის მასა აქვს და თავისი ვარსკვლავის გარშემო 0,1 ასტრონომიული ერთეულის მანძილიდან მოძრაობს. მისი მოკლე ორბიტული პერიოდიდან და დედა-ვარსკვლავთან სიახლოვიდან გამომდინარე, TAP 26 კლასიფიცირდა, როგორც „ცხელი იუპიტერი“. ე. წ. „ცხელი იუპიტერები“ არის გაზის გიგანტი პლანეტები, რომელთა მახასიათებლები მზის სისტემის უდიდესი პლანეტის მსგავსია, ორბიტული პერიოდი კი 10 დღეს არ აღემატება; გააჩნიათ ზედაპირის მაღალი ტემპერატურა, რადგან დედა-ვარსკვლავთან გარშემო ძალიან ახლოდან უვლიან. პლანეტის კიდევ უფრო მეტი მახასიათებლის გამოსავლენად, დაგეგმილია შემდგომი კვლევები.გარდა ახლად აღმოჩენილი პლანეტის ძირითადი პარამეტრებისა, მკვლევრებმა ასევე განსაზღვრეს მისი დედა-ვარსკვლავის ბუნების მნიშვნელოვანი მახასიათებლები. დოკუ
წაკითხვა
სიმულაციების მიხედვით, მეცხრე პლანეტა შესაძლოა მოხეტიალე პლანეტა იყოს
გამოქვეყნებულია: 2017-01-13 00:27:00
ნიუ-მექსიკოს უნივერსიტეტის კოსმოსის მკვლევრებმა, ჯეიმს ვესპერმა და პოლ მეისონმა ამერიკის ასტრონომიულ მეცნიერებათა ყოველწლიურ შეხვედრაზე წარმოადგინეს სიმულაციების შედეგები, რომლებიც მათ მეცხრე პლანეტის შესახებ მეტი ცნობების გაგების მიზნით წარმართეს. კოსმოსურ მეცნიერებათა საზოგადოების დიდ ნაწილს სჯერა, რომ მზის სისტემაში, პლუტონს მიღმა მეცხრე პლანეტაც არსებობს. წარმოდგენილი მტკიცებულებების თანახმად, თუ იქ მეცხრე პლანეტა მართლაც არსებობს, სავარაუდოდ ის მოხეტიალე პლანეტაა. მეცხრე პლანეტის არსებობის შესახებ მოსაზრება პირველად ორი წლის წინ გამოითქვა, როდესაც მკვლევართა ჯგუფმა შენიშნა, რომ მზის სისტემის გარე ნაწილზე რაღაც ახდენდა გრავიტაციულ გავლენას. მას შემდეგ, გრავიტაციული გავლენა სხვა მკვლევრებმაც შენიშნეს, რაც დედამიწაზე 10-ჯერ დიდ პლანეტას უნდა ეკუთვნოდეს. როგორც კიდევ ერთმა წინა კვლევამ ივარაუდა, თუ ეს პლანეტა მართლაც არსებობს, იგი მზის გარშემო 1000 ასტრონომიული ერთეულის მანძილიდან მოძრაობს (დედამიწიდან მზემდე მანძილი 1 ასტრონომიულ ერთეულს შეადგენს). ახალი კვლევის დროს, მეცნიერებმა 156 კომპიუტერული სიმულაცია ჩაატარეს, რათა განესაზღვრათ თუ რა სახის გავლენა ექნებოდა მზის სისტემაზე ამ პლანეტას, თუკი ის საიდანღაც მოვიდა, ანუ ერთ დროს იყო მოხეტიალე პლანეტა, რომელიც მზესთან იმდენად ახლოს მოვიდა, რომ ჩვენმა ვარსკვლავმა იგი გრავიტაციული გავლენით დაიჭირა.მოხეტიალე პლანეტები ეწოდება პლანეტებს, რომლებიც მზის სისტემის გარეთ ჩამოყალიბდნენ, წარმოიქმნენ სხვა ვარსკვლავურ სისტემაში, საიდანაც შემდეგ როგორღაც გაიქცნენ. ამ შემთხვევაში, ასეთი პლანეტები კოსმოსში მარტოდმარტო დახეტიალობენ.როგორც მკვლევრები იუწყებიან, მათი სიმულაციების 60% მიუთითებს, რომ მოხეტიალე პლანეტის მზის სისტემაში შემოსვლის შემთხვევაში, იგი კვლავ უკან მიდის, ზოგიერთ შემთხვევაში კი თან მიაქვს რომელიმე პატარა პლანეტა. 40% შემთხვევაში კი მოხეტიალე პლანეტა დაჭერილია და ორბიტაზე მოძრაობს. სიმულაციები ასევე მიუთითებს, რომ თუკი მზემ ასეთი მოხეტიალე დაიჭირა, იგი მის გარშემო მოძრაობას ზემოთხსენებული მანძილიდან დაიწყებდა და ნაკლებ სავარაუდოა, რომ მზის სისტემაში ოდესმე ნეპტუნზე დიდი პლანეტა შემოსულიყო, რადგან როგორც მზის სისტემაში არსებული წესრიგი მიუთითებს, იგი სისტემის შექმნის შემდეგ არ დარღვეულა.ბოლო დროს, კოსმოსური მეცნიერების მკვლევრებს ღრმად სწამთ, რომ მეცხრე პლანეტის არსებობა მალე დადასტურდება, სავარაუდოდ მომავალ წელს, რადგან მის საპოვნელად სამეცნიერო საზოგადოებას უკვე დიდი ძალისხმევა აქვს მიმართული. 
წაკითხვა
ფიზიკოსებმა ობიექტი „კვანტურ ლიმიტზე“ დაბლა გააციეს
გამოქვეყნებულია: 2017-01-12 23:03:00
პირველად ისტორიაში, ფიზიკოსებმა მექანიკური ობიექტი გააციეს ტემპერატურაზე, რომელიც მანამდე შეუძლებლად მიიჩნეოდა, ე. წ. „კვანტურ ლიმიტზე“ დაბლა, რითაც დაირღვა ფიზიკის კანონების ამჟამინდელი გაგება.ახალი ტექნიკის გამოყენებით, მკვლევართა ჯგუფმა მიკროსკოპული მექანიკური დაფა გააცია მიუღწეველ ტემპერატურამდე, 360 მიკროკელვინამდე, რაც 10 000-ჯერ უფრო ცივია ვიდრე სივრცის ვაკუუმი. ეს გახლავთ ამ დრომდე დაფიქსირებული ყველაზე ცივი ობიექტი.„ის უფრო ცივია, ვიდრე ნებისმიერი ბუნებრივი ტემპერატურა სადმე, მთელ სამყაროში“, — უთხრა New Scientist-ს ჯგუფის ხელმძღვანელმა აშშ-ის სტანდარტებისა და ტექნოლოგიების ერივნული ინსტიტუტიდან, ჯონ ტოეფელმა. „შედეგები სრულიად გასაოცარი აღმოჩნდა ამ დარგის ექსპერტთათვის“, — აღნიშნავს პრესრელიზში მკვლევარი ხოსე აუმენტადო. ციცქნა დაფა ალუმინის ვიბრაციული მემბრანისგან შეიქმნა. მკვლევრებმა შესძლეს იგი ერთი „კვანტის“ ერთ-მეხუთედზე დაბლა მოეთავსებინათ, რაც უფრო დაბალია იმ ტემპერატურაზე, რომელიც ფიზიკის კანონების თანახმად უნდა მიიღწეოდეს. კვანტი გამოიყენება ენერგიის იმ ერთი წილის აღსანიშნად, რასაც ფოტონი შეიცავს.ჯგუფის აზრით, ეს ახალი ტექნიკა იმდენად მძლავრია, რომ თეორიულად მისი გამოყენება შესაძლებელია ობიექტის აბსოლუტურ ნულამდე გასაციებლად — ტემპერატურა, რომელზეც მატერია მოკლებულია თითქმის ყველანაირ ენერგიასა და მოძრაობას. როგორც წესი, ობიექტის გასაციებლად მკვლევრები ლაზერებს იყენებენ, რომელთა საშუალებითაც ანელებენ ატომთა მოძრაობას, რაც ასუსტებს ნივთიერებაში თერმულ ვიბრაციას.ახალი ტექნიკა იყენებს რაღაც ახალს, ე. წ. სინათლის „შეკუმშვას“, რათა ატომები იმაზე უფრო მეტად გაცივდეს, ვიდრე მანამდე მიაჩნდათ ეს შესაძლებლად.შეკუმშული სინათლე არის სინათლის ტიპი, რომელიც ერთი მიმართულებით უფრო მეტად ორგანიზებულია, სხვა მიმართულებებთან შედარებით. ეს კი სინათლის ნაწილაკებში გადააადგილებს არასაჭირო კვანტურ ხმაურს, ანუ რყევებს, სინათლის სასარგებლო თვისებიდან სხვა ასპექტში, რომელიც ექსპერიმენტს ხელს არ უშლის.შეკუმშული სინათლე ხშირად გამოიყენება კვანტურ კრიპტოგრაფიაში, ასევე სინათლის არევისთვის. თუმცა ეს პირველი შემთხვევაა, როდესაც მკვლევრებმა იგი რაღაცის გასაციებლად გამოიყენეს.ეს დიდი მიღწევაა, რადგან ნორმალურად ორგანიზებულ სინათლეში ხ
წაკითხვა
მეცნიერთა აზრით, დედამიწის ბირთვის „ნაკლული ელემენტი“ აღმოჩენილია
გამოქვეყნებულია: 2017-01-12 19:47:00
საყოველთაოდ ცნობილი ფაქტია, რომ დედამიწის ყველაზე შიდა ნაწილი ძირითადად რკინისგან შედგება (დაახლოებით 85 პროცენტი). ნიკელის წილი დაახლოებით 10%-ია. დანარჩენი 5% კი შედარებით საიდუმლოდ რჩება.იაპონელ მკვლევართა ჯგუფი უკვე ათწლეულებია ამ ნაკლულ ელემენტს ეძებს და როგორც ახლა აცხადებენ, მათ ის საბოლოოდ იპოვეს — როგორც ჩანს, ეს 5% ძირითადად სილიციუმია. ამის შესახებ BBC იუწყება.აღმოჩენის შედეგები იაპონელებმა სან-ფრანციკსოში, ამერიკის გეოფიზიკოსთა კავშირის შეხვედრაზე წარმოადგინეს.დედამიწის ბირთვი პლანეტის ზედაპირიდან 3 000 კმ სიღრმეზე მდებარეობს და მისი რადიუსი დაახლოებით 1200 კილომეტრია.იქიდან გამომდინარე, რომ იგი ასე ღრმადაა, შეუძლებელია პირდაპირი ტესტების ჩატარება და შემადგენელი ელემენტების ზუსტად განსაზღვრა. (შედარებისათვის, მსოფლიოს ყველაზე ღრმა მაღარო 4 კილომეტრია).ნაკლული ელემენტის პრეტენდენტად სილიციუმი ცოტა ხნის წინაც დასახელდა.მეცნიერებმა იციან, რომ ეს უნდა იყოს შედარებით მსუბუქი ელემენტი, შესაბამისად, მახასიათებლებიდან და მეტალებთან ბმების წარმოქმნის თვისებიდან გამომდინარე, ეჭვები სილიციუმზე მრავალგზის გამოითქვა. გაბურღვის ნაცვლად, ტოჰოკუს უნივსერსიტეტის მკვლევართა ჯგუფმა გადაწყვიტა ლაბორატორიაში შეექმნა მინიატურული დედამიწა — თავისი ქერქით, მანტიითა და ბირთვით. თავდაპირველად, მათ შექმნეს რკინა-ნიკელის შენადნობი და შეურიეს სილიციუმს, შემდეგ მოათავსეს უზარმაზარი წნევისა და ტემპერატურის (6000 გრადუსი ცელსიუსი) ქვეშ, ზუსტად იმ გარემოში, რაც დედამიწის ბირთვშია.ეს პირობები დაემთხვა დედამიწის ბირთვის სეისმურ მონაცემებს — სეისმური ტალღებისგან მიღებულ ინფორმაციას, რომელიც პლანეტის ცენტრის სიახლოვიდან მომდინარეობს.ექსპერიმენტმა ჯგუფს საკმარისი მტკიცებულება მისცა იმისათვის, რათა იფიქრონ, რომ დედამიწის ბირთვის „ნაკლული ელემენტი“ სწორედ სილიციუმია.„ეს რთული ექსპერიმენტები ნამდვილად ამაღელვებელია, რადგან მათ შესწევთ უნარი გაგვიხსნან ფანჯარა დედამიწის ინტერიერისკენ,  თუ როგორი იყო ის 4,5 მილიარდი წლის წინ, როდესაც პირველად წარმოიქმნა, როცა ბირთვმა დედამიწის კლდოვანი ნაწილებისგან განცალკევება დაიწყო“, — უთხრა BBC news-ს კემბრიჯის უნივერსიტეტის მინერალების ფიზიკის
წაკითხვა
უიშვიათესი ბუნებრივი ფენომენი მდინარე მიჩიგანში - წრიულად მოძრავი ყინულის დისკო
გამოქვეყნებულია: 2017-01-12 19:15:00
მიჩიგანის შტატში, ადგილობრივი მაცხოვრებლები მდინარე მიჩგანში წარმოქმნილი უიშვიათესი ბუნებრივი ფენომენის მომსწრენი გახდნენ — იდეალურად მრგვალი ყინულის დისკო, რომელიც მდინარეში ბრუნავს. ერთ-ერთმა მაცხოვრებელმა ფენომენი კამერით გადაიღო. მდინარეებში შენიშნულ წრიულ, მბრუნავი ყინულების ფენომენს მეცნიერები ათწლეულების მანძილზე იკვლევდნენ.ყველაზე გავრცელებული ახნის თანახმად, ცივი, მჭიდრო ჰაერი კონტაქტში შედის მდინარეში არსებული წყლის წრიულად მოძრავ მასასთან და წარმოქმნის ბუნებრივ მორევს — მოძრავ წრეს.წყარო: mlive.com
წაკითხვა
„უცხოპლანეტელთა მეგასტრუქტურის“ ვარსკვლავს შესაძლოა სინამდვილეში პლანეტა ჰქონდეს გადაყლაპული
გამოქვეყნებულია: 2017-01-11 23:16:00
უკვე წელიწადზე მეტია, მეცნიერთათვის გამოცანად იქცა ვარსკვლავ KIC 8462852-დან მომდინარე სინათლის უცნაური ცვალებადობა — რაღაც იმდენად უჩვეულო, რომლის მსგავსიც აქამდე არასოდეს გვინახავს; ერთ-ერთმა ასტრონომმა იდეაც კი წამოაყენა, რომ შესაძლოა ჩაბნელებების მიზეზი არამიწიერი ცივილიზაციის მიერ შექმნილი მეგასტრუქტურა იყოს, რომელიც ვარსკვლავის გარშემოა განთავსებული. ამჯერად, როდესაც ფართო სამეცნიერო საზოგადოებაში უკვე რამდენიმე ჰიპოთეზამ განიცადა მარცხი, მაგიდაზე ახალი ახსნა დაიდო, რომლის მიხედვითაც, ყველაფრის მიზეზი ვარსკვლავის მიერ შეჭმული პლანეტის ნარჩენებია.კოლუმბიის უნივერსიტეტის მკვლევართა აზრით, არსებობის გარკვეულ ეტაპზე, KIC 8462852-მა პლანეტა გადაყლაპა და ის მბჟუტავი შუქი, რომელსაც ჩვენ ვხედავთ, განპირობებულია ამ პლანეტის ან მისი მთვარეების ნარჩენებით, რომლებიც დროგამოშვებით ბლოკავენ ვარსკვლავის სინათლეს.ამ მოსაზრებას შეუძლია ახსნას როგორც უცაბედი, წყვეტილი ჩაბნელებები, ისე ვარსკვლავის შუქის უფრო თანდათანობითი ჩაბნელება, რაც 1890-1989 წლებშია დაფიქსირებული.როგორც გასული წლის სტატიებშიც ვიუწყებოდით, როდესაც პლანეტა ვარსკვლავის გარშემო მოძრაობს, ვარსკვლავის ნათება პერიოდულად 1%-მდე მცირდება, მაგრამ KIC 8462852-ს, რომელიც ტაბის ვარსკვლავის სახელითაცაა ცნობილი, 22%-მდე ჩაბნელებები ახასიათებს.ასეთმა უზარმაზარმა შეუსაბამობამ მეცნიერებს უცაბედად აფიქრებინა, რომ ვარსკვლავის გარშემო რაღაც ძალიან, ძალიან დიდი ბრუნავდა.კოლუმბიის უნივერსიტეტის მკვლევართა ჯგუფის განცხადებით, თუკი KIC 8462852-მა მართლაც შთანთქა პლანეტა, გამოყოფილი ენერგია გამოიწვევდა სიკაშკაშის უეცარ მატებას, შესაბამისად, რასაც ჩვენ ახლა ვხედავთ, ეს შესაძლოა KIC 8462852-ის თანდათანობით ნორმალურ მდგომარეობაში დაბრუნება იყოს, რასაც თან ახლავს პლანეტის კლდოვანი ნარჩენები.მკვლევართა ვარაუდით, ვარსკვლავისა და პლანეტის შეჯახება შესაძლოა 10 000 წლის წინ მომხდარიყო, თუმცა ბოლო ჩაბნელება იმაზე მეტყველებს, რომ KIC 8462852 შეიძლება ახლა ი
წაკითხვა
ახალი თეორია, რომელიც მთვარის წარმოშობის შესახებ აქამდე არსებულ ყველა ჰიპოთეზას ეჭვქვეშ აყენებს
გამოქვეყნებულია: 2017-01-11 19:48:00
მთვარის წარმოშობის შესახებ ამჟამად არსებული წამყვანი ჰიპოთეზის მიხედვით, იგი წარმოიქმნა ძალიან ადრეული ეტაპის დედამიწასთან მარსის ზომის პლანეტის შეჯახების შედეგად.ისრაელის ვაიცმანის მეცნიერებათა ინსტიტუტის ახალი კვლევა აყენებს ჰიპოთეზას, რომლის მიხედვითაც, მთვარე შესაძლოა სინამდვილეში წარმოიქმნა დიდი შეჯახებების სერიების და არა ერთი გიგანტური შეჯახების შედეგად.კვლევა, რომელიც Nature Geoscience-ში გამოქვეყნდა, ხსნის თუ რატომ შედგება მთვარე ძირითადად უფრო დედამიწის მსგავსი ნივთიერებებისგან და არა ჩვენი და იმ სხვა იდუმალი პლანეტის ელემენტთა ნაზავისგან.უფროსმა მკვლევარმა, დოქტორმა რალუკა რუფუმ და მისმა კოლეგებმა წარმართეს გარკვეული მათემატიკური სიმულაციები, რათა გაერკვიათ თუ რა მოხდებოდა 4,5 მილიარდი წლის წინ, ახლად წარმოქმნილ დედამიწასთან მსხვილი პლანეტური სხეულის შეჯახების შემთხვევაში.ამ ტესტების მიხედვით, შეჯახების შედეგად დედამიწასა შემჯახებელ სხეულებს სწყდებოდა დისკები, თუმცა ისინი ძირითადად დედამიწისეული ნივთიერებებისგან შედგებოდა. კვლევის შედეგების მიხედვით, მთვარის წარმოსაქმნელად 20 ასეთი შეჯახება იყო საჭირო. როგორც რუფუმ Business Insider-ს განუცხადა, ყველაზე მეტად სავარაუდოა, რომ მთვარე შეიქმნა მრავალი პატარა შეჯახების შედეგად, რადგან ეს უფრო ორგანული პროცესია.„მრავალი შეჯახების სცენარი მთვარის ფორმაციის უფრო „ბუნებრივი“ გზაა“, — ამბობს რუფუ.„მზის სისტემის ადრეულ ეტაპზე შეჯახებები ძალიან ხშირად ხდებოდა. შესაბამისად, უფრო ბუნებრივია, რომ მთვარე წარმოიქმნა რამდენიმე შეჯახების და არა ერთი კონკრეტული შეჯახების შედეგად“.რუფუს განცხადებით, ამჟამად არსებული წამყვანი თეორია რეალურად ვერ ხსნის თუ რატომ ჰგავს ასე ძალიან მთვარის ქანები დედამიწსას.ჯგუფის ვარაუდით, მზის სისტემის ადრეულ ეტაპზე ძალიან ხშირი იყო მთვარის წარმომქმნელი შეჯახებები ადრეულ დედამიწას, იგივე პროტოდედამიწასა და ირგვლივ მოსრიალე სხვა დიდ სხეულებს შორის.შესაბამისად, მსგავსი მოვლენები ესადაგება მზის სისტემის სხვა პლანეტებსა და მთვარეებსაც.„წარსულში მომხდარი შეჯახებე
წაკითხვა
უშხამო ობობამ მოზრდილი გველი მოკლა და შეჭამა - პირველი ფაქტი მეცნიერთათვის
გამოქვეყნებულია: 2017-01-11 19:14:00
მეცნიერებმა გამოაქვეყნეს ამ დრომდე პირველი ცნობილი შემთხვევა, როდესაც გარეული ტარანტულა გველს კლავს და ჭამს.მიუხედავად იმისა, რომ ობობების მიერ გველის მოკვლის ფაქტები წარსულშიც მრავლადაა დაფიქსირებული, ეს შემთხვევა იმითაა განსაკუთრებული, რომ ტარანტულის ამ სახეობას შხამი არ აქვს, რაც იმას ნიშნავს, რომ ობობამ გველი მხოლოდ საკუთარი ეშვებით დაიმორჩილა.ეს საზარელი შემთხვევა ბრაზილიაში, სანტა-მარიას ფედერალური უნივერსიტეტის სტუდენტმა ლეონარდუ მალტა ბურჟისმა დააფიქსირა.კვლევითი პროექტის ფარგლებში, ტარანტულებზე დაკვირვებას ბურჟისი და მისი კოლეგები სამხრეთ ბრაზილიაში, სერა-დუ-კავერის რეგიონში აწარმოებდნენ, როდესაც ქვის ქვეშ შენიშნეს Grammostola quirogai-ს სახეობის ტარანტულა, რომელიც გველს ჭამდა.ალმადენის მიწის გველი (Erythrolamprus almadensis) სიგრძეში 40 სმ იყო, საკმაოდ დიდი იმისათვის, რომ ტარანტულასთან ბრძოლაში არ დამარცხებულიყო.თუმცა, ეს არ გახლდათ ამ სისხლიანი ორთაბრძოლის ერთადერთი უცნაურობა.როგორც ბორჟისმა Live Science-ს განუცხადა, არ არსებობს არანაირი მეცნიერული მტკიცებულება, რომ ტარანტულის ამ სახეობას რაიმე სახის შხამი ჰქონდეს, რომლითაც გველს მოკლავდა.ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ობობას მხოლოდ საკუთარი, 2-სანტიმეტრიანი ღონიერი ეშვების იმედი ჰქონია.აღსანიშნავია, რომ შხამი არ აქვს არც ალმადენის მიწის გველს, შესაბამისად, ბრძოლა მხოლოდ კუნთების იმედად წარმართულა, რომელშიც ობობას დამაჯერებელი გამარჯვება მოუპოვებია.როგორც წესი, ნორმალურ შემთხვევებში, როცა ობობა გველს ამარცხებს, ეს მხოლოდ შხამის წყალობით ხდება. მკვლევართა ანგარიშში აღნიშნულია, რომ ტარანტულის მიერ გველის მოკვლისა და შეჭმის ფაქტები ადრეც არის დაფიქსირებული, თუმცა მხოლოდ ტყვეობაში ან ექსპერიმენტის ფარგლებში.ეს უპრეცედენტო შემთხვევა სავარაუდოდ გამოწვეულია გველის არასწორ ადგილას მოხვედრით არასწორ დროს, როდესაც მშიერ ტარანტულას ხელში კარგი საკბილო ჩაუვარდა.
წაკითხვა
ქართველების ინოვაციური პროექტი - დარგე ხე მსოფლიოს სხვადასხვა წერტილში
გამოქვეყნებულია: 2017-01-11 14:11:00
Treepex - ეს ახალი აპლიკაციაა, რომლის მეშვეობითაც მსოფლიოს სხვადასხვა ადგილას ხის დარგვა შეგიძლიათ. პროექტი ქართველების StartUp იდეაა. ბაჩო ხაჩიძე და ლაშა კვანტალიანი პროექტის შექმნაზე დიდი ხანია მუშაობენ. მართალია, ამ სფეროში დიდი ხანია არიან, თუმცა განსხვავებული და ინოვაციური პროექტის შექმნა Treepex-მდე არ უცდიათ.Android და IOS აპლიკაცია და დამატებით, ვებგვერდი მომხმარებელს საშუალებას აძლევს მსოფლიოს რამდენიმე წერტილში, სხვადასხვა სახეობის ხე დარგონ და მისი გაზრდის პროცესსაც დააკვირდნენ. ხის ღირებულება 7 დოლარიდან იწყება და მისი დარგვა ბორჯომის პარკიდან დაწყებული ამაზონის ტყის ჩათვლით შეგიძლიათ.ბაჩო კვანტალიანი: Treepex-ზე მუშაობა დაახლოებით ერთი წლის წინ დავიწყეთ, მე და ჩემმა მეგობარმა, ლაშა კვანტალიანმა. ამ სფეროში საკმაოდ დიდი ხანია ვართ და გადავწყვიტეთ მეტი ინოვაციურობა. შესაბამისად, ახალი ტექნოლოგიების გამოყენებით მსოფლიო პროდუქტის შექმნა განვიზრახეთ. თავიდან განსხვავებული კონცეფცია იყო. “სტარტაპებში” მიღებულია კონცეფციის ცვლა. თავიდან განვავითარეთ საპილოტე ვერსია, შემდეგ მივიღეთ მომხმარებლისგან “ფიდბექი” და საბოლოოდ, მივიღეთ პროდუქტი Treepex, რომელსაც მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში უკვე ჰყავს საკუთარი მომხმარებელი. ახლა ვაპირებთ ტარგეტირება მოვახდინოთ, აშშ-ის, დიდი ბრიტანეთის და გერმანიის ბაზარზე.ბაჩო ხაჩიზე წელს აშშ-ის ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ აქსელატორში ჩაირიცხა, სადაც საკუთარ პროექტს კიდევ უფრო მეტად განავითარებს.ბაჩო ხაჩიძე: წელს ჩავირიცხე მსოფლიოში ერთ-ერთ საუკეთესო აქსელატორში, ნიუ იორკში, სადაც აქსელაციის პროგრამა იწყება 1 მარტიდან და ისედაც, Treepex  ნიუ იორკში გადაგვაქვს, რათა ამერიკულ ბაზარს შევთავაზოთ ჩვენი პროდუქტი. აქსელატორი გეხმარება ე.წ. ნეთვორქინგში, რაც ძლიერ როლს თამაშობს პროექტის წარმატებაში.- სად შეგვიძლია ვნახოთ თქვენი აპლიკაცია და როგორ შეიძლება მისი გამოყენება?&
წაკითხვა
NASA-მ პლუტონზე გიგანტური, 500 მ სიმაღლის ყინულის სვეტები აღმოაჩინა
გამოქვეყნებულია: 2017-01-10 21:52:00
NASA-ს კოსმოსურ ზონდ New Horizons-ს თითქმის ათი წელი დასჭირდა, რომ 2015 წელს პლუტონამდე მიეღწია და ჯუჯა პლანეტის თავზე ისტორიული გადაფრენა განეხორციელებინა. სხვა მრავალ ფენომენთან ერთად, ხომალდმა იქ ყინულის განსაცვიფრებელი სვეტები აღმოაჩინა, რომლებიც ცაში 500 მეტრის სიმაღლეზეა აღმართული.ეს პირველი შემთხვევაა, როდესაც მსგავსი ფენომენი მზის სისტემაში დედამიწის გარდა კიდევ სადმე დაფიქსირდა. ამჟამად, ამ ქედების ანალიზის შედეგად დადგინდა მათი წარმომქმნელი ატმოსფერული პროცესები.განსხვავებული, დასერილი რელიფეი, რომელსაც ფოტოზე ხედავთ, New Horizons-მა 2015 წლის ივლისში, პლუტონის ტარტარუს-დორსას რეგიონის თავზე გადაფრენისას გადაიღო. ფოტოზე გამოსახულ ამ ქედებს პენიტენტესს უწოდებენ და მათი ხილვა დედამიწაზე შესაძლებელია ზღვის დონიდან დიდ სიმაღლეებზე. ეს გახლავთ კოშკის ან დანის პირის ფორმის გამოწრთობილი თოვლი ან ყინული; როგორც წესი, ისინი ერთადაა ჩამწკრივებული და დახრილია მზის სხივების მიმართულებით.პენიტენტესები ატაკამის უდაბნოში, ჩილე. ფოტო:  ESO/B. Tafreshiკანადის იორკის უნივერსიტეტის ინჟინრის, ჯონ მურისის ხელმძღვანელობით წარმართული კვლევის წყალობით გამოვლიდა პირველი მტკიცებულება, რომ ასეთი სვეტები სადღაც კიდევაა, დედამიწის მიღმა.როდესაც NASA-მ პირველად გააანალიზა New Horizons-ის მიერ გამოგზავნილი სვეტების ფოტოები, მკვლევრები ცოტა დაიბნენ, რადგან არ იცოდნენ, რა ეწოდებინათ მსგავსი ფორმაციებისთვის.მკვლევართა ცოდნის ნაკლებობა თქვენთვის გასაკვირი აღარ იქნება, როდესაც მხედველობაში მიიღებთ იმ ფაქტს, რომ პლუტონის ყინულის კოშკების სიმაღლე 500 მეტრია — დედამიწისეულ ვერსიებზე რამდენიმე ასეულჯერ მაღალი; როგორც წესი, დედამიწაზე ისინი საშუალოდ 1 მეტრი სიმაღლისაა.  როდესაც მურისმა და მისმა გუნდმა პლუტონის ატ
წაკითხვა
პატაგონიაში კარტოფილისა და პომიდვრის ნათესავი 52 მლნ წლის ნამარხი მცენარე აღმოაჩინეს
გამოქვეყნებულია: 2017-01-10 19:53:00
პატაგონიაში, მკვლევრებმა აღმოაჩინეს მცენარის ნაყოფის ორი ნამარხი, რომლებიც დაახლოებით 52 მილიონი წლით თარიღდება.ეს ნამარხები შესაძლოა გადამწყვეტი აღმოჩნდეს დღეისათვის ყველაზე გავრცელებული მცენარეების განვითარების გზის შესასწავლად, მათ შორის კარტოფილისა და პომიდვრის. შესაძლოა  ისიც აღმოჩნდეს, რომ მათი გენეტიკური ისტორია იმაზე ბევრად დიდი იყოს, ვიდრე აქამდე მიგვაჩნდა.ნამარხი ნაყოფი ძაღლყურძენასებრთა ოჯახის კენკრაა, რომელიც ისეთ პოპულარულ სახეობებს აერთიანებს, როგორებიცაა კარტოფილი, პომიდორი, წიწაკა და თამბაქო.მიუხედავად იმისა, რომ ეს მცენარეები დღეისათვის მთელს მსოფლიოშია გავრცელებული, მათი ადრეული ისტორია საიდუმლოებით მოცული რჩება, აღმოჩენილია მხოლოდ რამდენიმე ნამარხი თესლი. შესაბამისად, ამ დრომდე არ არსებობდა არანაირი მოსაზრება მათი წარმომავლობისა და წარმოშობის შესახებ.თუმცა, ახლად აღმოჩენილმა ნამარხებმა შესაძლოა ზოგიერთი ნაპრალი ამოავსოს. ეს არის ლამპრისებრი ხილი,  რომელთა კენკრა ჩენჩოს ბუშტშია მოქცეული და მიეკუთვნება ფიზალისის გვარს. ახლოსაა მექსიკური სამზარეულოს მთავარ პროდუქტთან — მცენარე ტომატილიოსთან. „ეს ნამარხები ერთი სახისაა. სიფრიფანა ჩენჩოთი დაფარული ლამპრისებრი ხილის ნამარხების პოვნა უიშვიათესია“, — ამბობს პენსილვანიის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მკვლევარი მონიკა კარვალიუ.„ეს ნამარხები გვიჩვენებს, რომ ამ მცენარეთა ოჯახის ევოლუციური ისტორია ბევრად უფრო დიდია, ვიდრე აქამდე მიგვაჩნდა, განსაკუთრებით სამხრეთ ამერიკაში. ეს აღმოჩენა მოგვცემს მნიშვნელოვან მითითებებს ოჯახის დივერსიფიკაციის განსაზღვრისთვის“.კენკრის ეს ორი ნამარხი არგენტინის პატაგონიაში, ჩუბუტის პროვინციაში აღმოაჩინეს, რომელიც ზომიერი წვიმის ტყეებით იყო დაფარული მაშინ, როდესაც ეს მცენარე გაიზარდა, 52 მილიონი წლის წინ.მიმდებარე არეალში მკვლევართა ჯგუფმა კიდევ 6000 სხვა მცენარის ნამარხი იპოვა, თუმცა ფიზალისის გვარს მხოლოდ ეს ორი მიეკუთვნება; აღსანიშნა
წაკითხვა
სუნთქვისშემკვრელი ფოტო - მარსიდან გადაღებული დედამიწა და მთვარე
გამოქვეყნებულია: 2017-01-10 00:21:00
ეს წარმოუდგენელი ფოტო, რომელიც მარსის ორბიტაზე მოძრავმა NASA-ს თანამგზავრმა Mars Reconnaissance Orbiter-მა გადაიღო, მარსიდან დანახულ ჩვენს პლანეტას  არა მხოლოდ კონტინენტების დონის დეტალებში ასახავს, არამედ წარმოაჩენს დედამიწისა და მისი ბუნებრივი თანამგზავრის — მთვარის შედარებით ზომებსაც. ფოტო დედამიწიდან 205 მილიონი კილომეტრის მანძილიდან, Mars Reconnaissance Orbiter-ის კამერა HiRISE-მა გადაიღო.გამოსახულება იმდენად სუფთაა, რომ შეგიძლიათ დაინახოთ დედამიწის კონტინენტებიც კი — ავსტრალია ცენტრში, მოწითალოდ, სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია კი სურათის თავში, მარცხნივ. ფსკერზე, თეთრი კაშკაშა ლაქა ანტარქტიდაა, სხვა თეთრი ლაქები კი ღრუბლები. ფოტო აერთიანებს 2016 წლის 20 ნოემბერს გადაღებულ ორ სხვადასხვა ექსპოზიციას. ოდნავ მომატებულია სიკაშკაშე, რადგან შედარებით კაშკაშა დედამიწის ფონზე მთვარეც შესაბამისად გამოჩენილიყო. თუმცა არ მოტყუვდეთ — ამ სურათზე დედამიწა და მთვარე ერთმანეთთან საოცრად ახლოს ჩანს, რადგან იმ დროსათვის, მარსის ხედვის წერტილიდან მთვარე დედამიწის უკან იყო მოქცეული, შესაბამისად, ისინი ერთმანეთთან იმაზე უფრო ახლოს ჩანს, ვიდრე სინამდვილეშია.სინამდვილეში კი მანძილი ჩვენს პლანეტასა და მის მთვარეს შორის დედამიწის 30 დიამეტრს შეადგენს, ანუ  384 400 კილოემტრს.ეს მანძილი სრულიად საკმარისია იმისათვის, რათა დედამიწასა და მთვარეს შორის მზის სისტემის ყველა პლანეტა ჩაეტიოს, როგორც ეს ქვემოთ მოცემულ ფოტოზეა: როგორ ციცქნადაც არ უნდა გამოიყურებოდეს ჩვენი მთვარე ამ ფოტოზე, სინამდვილეში იგი მზის სისტემაში მეხუთე უდიდესი მთვარეა, ხოლო უდიდესი ბუნებრივი თანამგზავრია მასპინძელი პლანეტის ზომებთან შედარებით. (უფრო დიდია პლუტონის მთვარე
წაკითხვა

უახლესი