საზოგადოებრივი
104.5 FM

ძიება თარიღის მიხედვით

მეცნიერება/ტექნოლოგიები
რატომ გაითიშა ფეისბუქი - სოციალური ქსელის დრამატული რეაქციები
გამოქვეყნებულია: 2017-08-27 18:01:00
​სოციალური ქსელი ფეისბუქი პრობლემების წინაშეა. ბოლო რამდენიმე დღეა საიტზე შესვლა და მისი გამოყენება რთულდება. ფეისბუქის გარდა პრობლემები აქვს ინსტაგრამსაც. ​სოციალური ქსელი ყველაზე ცუდად პარასკევს მუშაობდა. ფეისბუქის მომხმარებლები წერდნენ, რომ ისინი დიდი ხნის განმავლობაში ვერ ახერხებდნენ საიტზე შესვლას, ან თუ შედიოდნენ არ შეეძლოთ გვერდის განახლება, დაკომენტარება და ფოტოს გაზიარება. ​მომხმარებელთა უმრავლესობა წერდა, რომ მათ არ იცოდნენ რა გაეკეთებინათ ფეისბუქის გარეშე. საიტზე წვდომა ღამის 2:13 წუთზე თითქმის შეუძლებელი იყო.​პრობლემები გამოიკვეთა როგორც ფეისბუქის დესკტოპ, ისე მობილურ ვერსიაში.Down Detector-ის რუკის მიხედვით ფეისბუქზე შესვლა არ შეეძლოთ შემდეგი ქვეყნის მოქალაქეებს: აშშ, ბრაზილია, იაპონია, ავსტრალია და თითქმის მთელი ევროპა. ფეისბუქის კუთვნილ აპლიკაცია ინსტაგრამის მომხმარებლებს მართალია სოციალურ ქსელში შესვლა შეეძლოთ, თუმცა ისინი ვერ აზიარებდნენ ფოტოებს და ასევე, შეზღუდული ჰქონდათ დაკომენტარების ფუნქცია.​ამ დროისათვის ძირითადი პრობლემები უკვე მოგვარებულია.სოციალური ქსელის რეაქციები:
წაკითხვა
ჯეიმს ვების ტელესკოპი მზის სისტემის „ოკეანურ სამყაროებს“ შეისწავლის
გამოქვეყნებულია: 2017-08-26 18:20:00
NASA-ს ჯეიმს ვების კოსმოსური ტელესკოპი თავის ინფრაწითელ შესაძლებლობებს გამოიყენებს, რათა შეისწავლოს მზის სისტემის „ოკეანური სამყაროები“ — იუპიტერის მთვარე ევროპა და სატურნის მთვარე ენცელადი. შედეგად, ახალი ცნობები დაემატება NASA-ს გალილეოსა და კასინის კოსმოსური ხომალდების მიერ წარსულში ჩატარებულ კვლევებს. გარდა ამისა, ვების ტელესკოპი მნიშვნელოვან დახმარებას გაუწევს ყინულოვანი მთვარეების სამომავლო მისიებსაც. ევროპა და ენცელადი უკვე შეტანილია ტელესკოპის ერთ-ერთ მთავარ სამიზნეთა სიაში. მისი უმთავრესი სამეცნიერო მიზანია ისეთი პლანეტების შესწავლა, რომელთაც შესაძლოა ნათელი მოჰფინონ სიცოცხლის წარმოშობას; აღსანიშნავია, რომ აქ მხოლოდ ეგზოპლანეტები არ იგულისხმება. ვები ასევე დაგვეხმარება მზის სისტემაში არსებულ ობიექტთა მრავალი საიდუმლოს ამოხსნაში.  ჯეიმს ვების დაკვირვებებს ევროპასა და ენცელადზე უხელმძღვანელებს NASA-ს გოდარდის კოსმოსურ ფრენათა ცენტრის პლანეტური მეცნიერი ხერონიმო ვილიანუევა. მისი ჯგუფის უფრო ფართო მიზანია მზის სისტემის უკეთესად შესწავლა ამ ტელესკოპით. მეცნიერთა განსაკუთრებული ინტერესის საგანია ევროპასა და ენცელადის ზედაპირზე დაფიქსირებული წყლის ჭავლები, წყლის ორთქლისა და მარტივი ორგანული ორგანული ნაერთების ნაზავი. NASA-ს კასინი-ჰიუგენსისა და გალილეოს მისიებმა და ჰაბლის კოსმოსურმა ტელესკოპმა წარსულში უკვე შეაგროვა მტკიცებულებები, რომ ეს ჭავლები გეოლოგიური პროცესების შედეგია, რომლებიც ზედაპირქვეშა ოკეანეს აცხელებს.  „ეს ორი მთვარე შევარჩიეთ მათი პოტენციალის გამო, რადგან მათზე ფიქსირდება ასტრობიოლოგთათვის საინტერესო ქიმიურ ნაერთთა ხელწერა“, — ამბობს NASA-ს ასტრონომი ჰეიდი ჰამელი. ვილიანუევა და მისი ჯგუფი ვების თითქმის-ინფრაწითელი კამერის (NIRCam) გამოყენებით, ევროპასთვის მაღალი რეზოლუციის ფოტოების გადაღებას გეგმავენ, რომლებსაც შემდეგ ისინი მისი ზედაპირის შესასწავლად გამოიყენებენ, რათა მოძებნონ ზედაპირის ცხელი რეგიონები, რაც ჭავლევის აქტივობისა და გეოლოგიური პროცესების მიმანიშნებელი იქნება. მას შემდეგ, რაც წყლის ჭავლის ადგილმდებარეობას განსაზღვრავენ, გამოიყენებენ ჯეიმს
წაკითხვა
მზის გარდა, ასტრონომებმა უპრეცედენტო დეტალებში სხვა ვარსკვლავიც გადაიღეს - პირველად ისტორიაში
გამოქვეყნებულია: 2017-08-26 17:46:00
ასტრონომებმა პირველად შესძლეს უპრეცედენტო დეტალებში გადაეღოთ მზის გარდა სხვა რომელიმე, უცხო ვარსკვლავი. ფოტო ასახავს წითელ სუპერგიგანტ ვარსკვლავ ანტარესის მგზნებარე ზედაპირს და წარმოაჩენს მოულოდნელ მღელვარებას მის ამტოსფეროში, რაც მიანიშნებს იქ მიმდინარე იდუმალებით მოცულ პროცესებზე, რომლებიც ვარსკვლავის წიაღიდან ძლიერად გამოტყორცნის მასას.  ანტარესი წითელი სუპერგიგანტია; მდებარეობს დედამიწიდან 620 სინათლის წლის მანძილზე, ღრიანკალის თანავარსკვლავედში. ანტარესი გაბერილი ვარსკვლავური მონსტრია, აქვს ჩვენს მზეზე 12-ჯერ მეტი მასა, დიამეტრით კი 700-ჯერ აღემატება. შესაბამისად, ანტარესი ჩვენი გალაქტიკის ერთ-ერთი უდიდესი და უკაშკაშესი ვარსკვლავია. ამჟამად, იგი სიცოცხლის უკანასკნელ წლებს ითვლის. ასტრონომთა ვარაუდით, უახლოეს რამდენიმე ათას წელიწადში, იგი სუპერნოვად აფეთქდება.  ახლახან, ჩილეში განთავსებული ევროპის სამხრეთული ობსერვატორიის ძალიან დიდი ტელესკოპის ინტერფერომეტრის (VLTI) გამოყენებით, ასტრონომებმა გადაიღეს ვარსკვლავის ყველაზე გარე ფენების მგზნებარე სტრუქტურა და პირველად ისტორიაში, დეტალურად გამოავლინეს შორეული ვარსკვლავის ზედაპირი, რითაც სავარაუდოდ, ამოავსეს ჩვენს ცოდნაში არსებული ნაპრალი მასიურ ვარსკვლავთა სიკვდილთან დაკავშირებით. „თითქმის ნახევარი საუკუნეა, პრობლემა იყო იმის გარკვევა, თუ როგორ კარგავენ ანტარესის მსგავსი ვარსკვლავები მასას ასე სწრაფად თავიანთ ევოლუციის ფინალურ ფაზაში“, — ამბობს განცხადებაში ჩილეს ჩრდილოეთის კათოლიკური უნივერსიტეტის მკვლევარი კეიჩი ოჰნაკა. „VLTI ჩვენს ხელთ არსებული ერთადერთი ხელსაწყოა, რომელსაც შეუძლია პირდაპირ გაზომოს გაზების მოძრაობა ანტარესის გაფართოებულ ატმოსფეროში, რაც გადამწყვეტი ნაბიჯია ამ პრობლემისთვის სინათლის მოსაფენად. შემდეგი გამოწვევაა იმის იდენტიფიცირება, თუ რა განაპირობებს ტურბულენტურ მოძრაობებს. VLTI შედგება ოთხი ტელესკოპისგან. 8,2-მეტრიანი Unit Telescopes-ი და უფრო პატარა 1,8-მეტრიან Auxiliary Telescopes-ი, რომლებიც ინტერფერომეტრის საშუალებით შეგროვილ ინფრაწითელ შუქს აერთიანებენ, რათა წარმოქმნან 200 მეტრის სიგანის ვირტუალური ტელესკოპი. შედეგად, შესაძლებელია შორეული ობიექტის ძალიან მაღალი კუთხური რეზოლუციის მიღწევა, რაც შესაძლებლობას გვაძლევს, დეტალურად შევისწავლოთ ანტარესის დრამატული, მობუყბუყე ზედაპირი. ინსტრუმენტ AMBER-ის წყალობით, ოჰნაკას ჯგუფმა გაზომა
წაკითხვა
სექტემბრიდან, თურქეთის სკოლებში ევოლუციის სწავლება აიკრძალება
გამოქვეყნებულია: 2017-08-26 14:57:00
2019 წლიდან, თურქეთის საშუალო სკოლების სამეცნიერო კურიკულუმში ცვლილებები  უნდა შესულიყო, მაგრამ როგორც ცნობილი ხდება, ძალაში ის შემდეგი 2017 წლის სექტემბრიდან შევა.  თურქეთის ხელისუფლება ამ ყველაფერს მარტივად ხსნის, „ღირებულებებზე დაფუძნებული“ განათლების სისტემით, მაგრამ ბევრი ქვეყნისათვის, ეს ცვლილება რელიგიური გავლენის აშკარა ნიშანია. წლის დასაწყისში, ცნობილი გახდა, რომ თურქეთის საგანმანათლებლო სასწავლო გეგმაში აღარსად იყო ნახსენები სიტყვა „ევოლუცია“, რამაც მეცნიერების დამცველი ჯგუფების სერიოზული აღშფოთება გამოიწვია, შეშფოთდა ეკოლოგიისა და ევოლუციური ბიოლოგიის საზოგადოებაც. ამის შემდეგ, თურქეთის განათლების საბჭოს თავმჯდომარემ, ალფასლან დურმუშმა, საბჭოს ვებგვერდზე განმარტა ქვეყნის დაწყებით და საშუალო საგანმანათლებლო-სასწავლო პროგრამაში შესული ცვლილებები, რომლებიც ძირითადად ეხება მე-9 კლასის თემას „სიცოცხლის წარმოშობა და ევოლუცია“. „ამოვიღეთ ისეთი საკამათო თემები, რომლებსაც ამ ასაკის მოსწავლეები ჯერ კიდევ ვერ გაიგებენ“, — აცხადებს დურმუში და იქვე დასძენს, რომ მსგავსი საკითხების შესწავლა მოსწავლეების შემდეგ შეეძლებათ, უნივერსიტეტებში. საბჭოს თავმჯდომარის თავის მართლება გაიმეორა თურქეთის განათლების მინისტრმა ისმეთ ილმაზმაც, რომელმაც ჟურნალისტებს განუცხადა:  „ეს თეორიაა, რომელიც მაღალ ფილოსოფიურ გაგებას მოითხოვს, რაც სკოლის მოსწავლეებს ჯერ არ აქვთ“. რამდენიმე დღის შემდეგ, სექტემბრიდან, 14 წლის მე-9 კლასელი თურქი ბავშვები, სასკოლო წიგნებში სიტყვა „ევოლუციას“ ვეღარსად წააწყდებიან. როგორც მოსალოდნელი იყო, ცვლილებებმა ნამდვილი ცეცხლი დაანთო არა მარტო თურქეთში, არამედ მთელ მსოფლიოში. გაკეთდა შედარებები აშშ-სთანაც, სადაც რამდენჯერმე სცადეს მსგავსი „საკამათო“ თემების ამოღება სილაბუსიდან. მას შემდეგ, თურქმა მშობლებმა და აკადემიური წრეების წარმომადგენლებმა არაერთხელ გამოხატეს შეშფოთება, რადგან ისეთი ფუნდამენტური საკითხის შესახებ შესაფერისი საფუძვლის გარეშე, როგორიცაა თუ როგორ და რატომ წარმოიშვა და განვითარდა სიცოცხლე — მნიშვნელოვნად დაზიანდება მომავალ მეცნიერთა თაობები. „როცა საქმე ეხება სამეცნიერო განათლებას, ჩვენი ბავშვები ძალიან უკან დარჩებიან სხვა ქვეყნების მოსწავლეებთან შედარებით“, — უთხრა NPR-ს ყოფილმა ქიმიკოს-ინჟინერმა ემელ იშაკოღლუმ. ყველაზე სამწუხარო კი ალ
წაკითხვა
„უცხოპლანეტელთა მეგასტრუქტურის“ ვარსკვლავის საიდუმლოს კიდევ ერთი შესაძლო ახსნა
გამოქვეყნებულია: 2017-08-25 20:40:00
ალბათ კარგად გახსოვთ ე. წ. ტაბის ვარსკვლავი, იგივე KIC 8462852, რომელსაც სიკაშკაშის უჩვეულო, არარეგულარული ჩაბნელებები ახასიათებს. მისი უცნაური ქცევა ასტრონომებმა ბოლო წლებში შენიშნეს, წარმოიშვა მრავალი შესაძლო ახსნა, თუმცა, რა ხდება სინამდვილეში ვარსკვლავის თავს, ამ დრომდე გაურკვეველია. ამჯერად, კოლუმბიელ მეცნიერთა ჯგუფი ანტიოკიის უნივერსიტეტის მკვლევრის, მარიო სუსერკიას ხელმძღვანელობით, ტაბის ვარსკვლავის შესახებ ახალ ახსნას გვთავაზობს. საქმე იმაშია, რომ ვარსკვლავური ჩაბნელების საიდუმლო შესაძლოა სატურნის მსგავსი ეგზოპლანეტის ტრანზიტში მდგომარეობდეს. „ახლომდებარე რგოლებიანი პლანეტების ტრანზიტის არარეგულარული და ანომალიური სიგნალების ასახსნელად, ასევე რგოლების ადრეული ევოლუციური ეტაპის ასახსნელად, შევისწავლეთ დახრილობის დინამიკა“, — წერენ მკვლევრები.  ვარსკვლავ KIC 8462852-ის უცნაური ქცევა ასტრონომთა ჯგუფმა იელის უნივერსიტეტის მკვლევრის, ტაბეთა ბოიაჯიანის ხელმძღვანელობით, პირველად 2015 წელს შენიშნა. როგორც წესი, დედამიწიდან დაკვირვებისას, პლანეტათა სინათლეში  ჩაბნელება მაშინ შეინიშნება, როცა მის წინ პლანეტა ჩაივლის, რასაც ტრანზიტს უწოდებენ.  თუმცა ამ მოვლენას ადგილი არ ჰქონია KIC 8462852-ის შემთხვევაში, რომელსაც მოგვიანებით „ტაბის ვარსკვლავი“ უწოდეს. წამოვიდა შესაძლო ახსნათა მთელი ნაკადი. მათ შორის იყო მოხეტიალე კომეტათა ჯგუფი თუ ვარსკვლავის ორბიტაზე მოძრავი მეგასტრუქტურა, რომელიც არამიწერი ცივილიზაციის მიერ შეიძლებოდა ყოფილიყო აგებული. სუსერკიამ და მისმა კოლეგებმა თავიანთ მოსაზრება გატესტეს სიმულაციებით — როგორ გაიღუნებოდა სინათლე, როდესაც დედავარსკვლავთან რგოლებიანი პლანეტა ჩაივლიდა დედამიწა-მზეს შორის არსებულის ერთი-მეათედ მანძილზე.  
წაკითხვა
3700 წლის წინანდელი ბაბილონური თიხის ფირფიტა, რომელმაც მათემატიკის ისტორია შეცვალა - საიდუმლო ამოხსნილია
გამოქვეყნებულია: 2017-08-25 20:14:00
3700 წლის წინანდელი ბაბილონური თიხის ფირფიტა მსოფლიოს უძველეს და უზუსტეს ტრიგონომეტრიულ ცხრილად გამოცხადდა, რის შედეგადაც აშკარა ხდება, რომ ბაბილონელებმა ტრიგონომეტრიის გამოგონება ძველ ბერძნებს 1000 წლით დაასწრეს.  ფრიფიტა სახელად Plimpton 322 ადრეულ 1900-იან წლებში აღმოაჩინეს ამჟამინდელი ერაყის სამხრეთ ნაწილში და მას შემდეგ, მისი დანიშნულების გარკვევას მკვლევრები გამუდმებით ცდილობდნენ. ავსტრალიის ახალი სამხრეთ უელსის მკვლევართა ჯგუფის წყალობით, საიდუმლო ბოლოსდაბოლოს ამოიხსნა. გაირკვა, რომ ტრიგონომეტრიული სიდიდეების დაანგარიშების ბაბილონურ მეთოდს დღესაც კი შეუძლია რაღაც ახალი ასწავლოს მათემატიკოსებს. „როგორც ჩვენმა კვლევამ გამოავლინა, Plimpton 322 აღწერს მართკუთხა სამკუთხედის ფორმებს ახალი სახის ტრიგონომეტრიის გამოყენებით, რომელიც ეფუძნება პროპორციებს და არა კუთხეებსა და წრეებს“, — ამბობს ერთ-ერთი მკვლევარი დანიელ მენსფილდი. „ეს გახლავთ მომაჯადოებელი მათემატიკური ნაშრომი, რომელიც წარმოაჩენს უდავო გენიას“. ექსპერტებმა  Plimpton 322-ზე ადრევე ამოიკითხეს პითაგორას რიცხვების სია — რიცხვების სერია, რომელიც მართკუთხა სამკუთხედის გვერდების გამოსათვლელად, ტრიგონომეტრიულ მოდელებს არგებს. კამათი ძირითადად იმაზე მიმდინარეობდა, თუ რისთვის იყო სინამდვილეში ეს რიცხვები. მაგალითად, ხომ შეიძლება, ისინი უბრალოდ სასწავლო სავარჯიშოებია? ან იქნებ რაღაც უფრო სიღრმისეულია? ბაბილონელი მათემატიკოსები 6-ათეულიან თვლის სისტემას იყენებდნენ, რომლის ფუძეც იყო 60. დღეს კი ჩვენ ათობით თვლით სისტემას ვიყენებთ, რომლის ფუძეც არის 10. ბაბილონური მათემატიკური მოდელების გამოყენებით, მკვლევრებმა შესძლეს ეჩვენებინათ, რომ ფირფიტას თავდაპირველად 6 სვეტი და 38 მწკრივი უნდა ჰქონოდა. ასევე აჩვენეს თუ როგორ უნდა გამოეყენებინათ იმ დროის მათემატიკოსებს ბაბილონური სისტემა ფირფიტაზე რიცხვების ჩამოსაყალიბებლად.  მკვლევართა ვარაუდით, ამ ფირფიტას უძველესი აღმწერნი შესაძლოა კარგად იყენებდნენ სასახლეების, ტაძრებისა თუ არხების აშენებისათვის საჭირო გამოთვლებში. 
წაკითხვა
1 სექტემბერს, დედამიწას მოზრდილი ასტეროიდი ჩაუვლის
გამოქვეყნებულია: 2017-08-25 19:29:00
დედამიწის ორბიტის შიგნით, ათასობით სხეული დაჰქრის, რომელთაც დედამიწასთან ახლომდებარე ობიექტებს უწოდებენ. მათ შორისაა 14 000-ზე მეტი ისეთი ასტეროიდი, რომლებიც პერიოდულად დედამიწასთან ახლოს ჩაივლიან. 1980-იანი წლებიდან, ეს ობიექტები ასტრონომთა მზარდი ინტერესის საგანი გახდა, ძირითადად იმ საფრთხის გამო, რომელსაც ისინი ხანდახან წარმოადგენენ დედამიწისთვის. მაგრამ როგორც მოზრდილ ასტეროიდებზე მიმდინარე კვლევებმა და ათწლეულების განმავლობაში  ჩატარებულმა დაკვირვებებმა აჩვენა, როგორც წესი, ისინი დედამიწის სიახლოვეს უსაფრთხოდ მოგზაურობენ. რაც კიდევ უფრო მეტად მნიშნელოვანია, ძალიან უიშვიათეს შემთხვევებში (მილიონობით წლებში ერთხელ), მოზრდილი ასტეროიდი დედამიწას უახლოვდება და ეჯახება. მაგალითად, 2017 წლის 1-ელ სექტემბერს, დედამიწასთან ახლომდებარე ასტეროიდი 3122 ფლორენსი ჩვენს პლანეტას ახლოს ჩაუვლის, თუმცა არ არსებობს შეჯახების საფრთხე. აღსანიშნავია, რომ ეს ასტეროიდი ამ დრომდე აღმოჩენილთა შორის ერთ-ერთი უდიდესი დედამიწასთან ახლომდებარე ობიექტია. მისი დიამეტრი 4,4 კილომეტრს შეადგენს.  შედარებისათვის, ასტეროიდი, რომელმაც 65 მილიონი წლის წინ დინოზავრების გადაშენება გამოიწვია — დიამეტრში 10 კმ უნდა ყოფილიყო. აღნიშნულმა მოვლენამ ასევე განაპირობა დედამიწის ცხოველებისა და ფრინველების სამი-მეოთხედის მოსპობა; სწორედ ესაა ერთ-ერთი მიზეზი იმისა, თუ რატომ უთვალთვალებენ და აქტიურად აკვირდებიან ამ ობიექტებს NASA-ს მსგავსი ორგანიზაციები.  NASA-ს განცხადებით, ეს ასტეროიდი დედამიწას უსაფრთხოდ, მინიმუმ 7 მილიონი კილომეტრის მანძილზე ჩაუვლის, ანუ დედამიწასა და მთვარეს შორის არსებულზე 18-ჯერ მეტი მანძილიდან. „მიუხედავად იმისა, რომ დედამიწასთან ახლოს მრავალ ცნობილ ასტეროიდს ჩაუვლია, 1-ელ სექტემბერს, ფლორენსთან შედარებით, ყველა მათგანი მაინც პატარა იყო. ფლორენსი უდიდესი ასტეროიდია, რომელიც ჩვენს პლანეტას ასე ახლოს ჩაუვლის მას შემდეგ, რაც NASA-ს პროგრამამ დედამიწასთან ახლომდებარე ობიექტთა გამოვლენა და თვალთვალი დაიწყო“, — ამბობს პოლ ჩოდასი, NASA-ს დედამიწასთან ახლომდებარე ობიექტთა კვლევის ცენტრის მენეჯერი.  საფრთხის ნაცვლად, ასტეროიდის ეს გადაფრენა ძალიან კარგი შანსი იქნება მეცნიერთათვის, რათა ის ასე ახლოდან შეისწავლონ. NASA გეგმავს ფლორენსი რადარულად შეისწავლოს გოლდსტოუნის მზის სისტემის რადარითა და პუერტო-რიკოს არესიბოს ობსერვატორიით. მოსალოდნელია, რომ ამ კვლევების შედეგად გაირკვევა მისი უფრო ზუსტი ზომები და გამოვლინდება ზედაპირის დეტალები 10 მეტრის რეზოლუციით. 
წაკითხვა
ფეისბუქმა 360°ფოტოების გადაღების ფუნქცია დაამატა
გამოქვეყნებულია: 2017-08-25 00:43:00
​იშვიათია დღე, როდესაც ფეისბუქი საკუთარ მომხმარებლებს სიახლით არ ანებივრებს. ცოტა ხნის წინ, კომპანიამ მობილურ აპლიკაციაში  360°ფოტოების გადაღების ფუნქცია დაამატა. აღნიშნული ფუნქცია ამ დრომდე მომხმარებლების გარკვეულ კატეგორიაზე გადიოდა დატესტვას. დღეიდან კი, მისი გამოყენება ყველას შეუძლია. ​ფეისბუქზე 360°ფოტოების ატვირთვა აქამდეც შეგვეძლო. თუმცა, მხოლოდ ატვირთვა და არა აპლიკაციით გადაღება. ფუნქცია ჩვენს კედელზე, დაპოსტვის ველში დაემატა და ის ბოლო ღილაკადაა განთავსებული.​ფოტოების გადაღება ძალიან მარტივია. საჭიროა 360 Photo-ზე დაკლიკვა და კამერის, პანორამის სტილში დატრიალება. მნიშვნელოვანია რომ ფუნქცია მხოლოდ ერთი ხაზის მიმართულებით გვაძლევს 360°ფოტოს გადაღების საშუალებას. ფუნქციის გამოყენება ერთნაირად შეუძლიათ, IOS-ისა და Android-ის მომხმარებლებს. თუ აღნიშულ ფუნქციას ჯერ ვერ პოულობთ თქვენს აპლიკაციებში, სცადეთ მისი განახლება. 
წაკითხვა
როგორ ეჯახება სუპერნოვა მეზობელ ვარსკვლავს - ასტრონომებმა პირველი კადრები დააფიქსირეს
გამოქვეყნებულია: 2017-08-24 18:47:00
დაახლოებით 55 მილიონი სინათლის წლის მოშორებით, გალაქტიკა NGC 5643-ში, აფეთქებულმა ვარსკვლავმა მეზობელ მზეს გაზისა და რადიაციის ტალღა სტყორცნა და შეეჯახა. ეს სწორედ ის იყო, რასაც ასტროფიზიკოსები ელოდნენ. იმ მკვლევართათვის, რომლებმაც ამ კატაკლიზმურ მოვლენას თვალი შეავლეს, ეს სოლიდური მტკიცებულება იყო იმისა, რომ ამ ტიპის სუპერნოვა შესაძლოა წარმოქმნას განსხვავებული პროცესებისგან.კალიფორნიის სანტა-ბარბარას უნივერსიტეტის ასტროფიზიკოსთა ჯგუფმა მოვლენის შესახებ მონაცემთა შესაგროვებლად ლას-კუმბრესის ობსერვატორია (LCO) გამოიყენა. მათ იმედი ჰქონდათ, რომ ამ მოვლენაზე დაკვირვებით პასუხს გასცემდნენ კითხვას, რომლის ირგვლივაც უკვე ნახევარ საუკუნეზე მეტია დებატები მიმდინარეობს. „სწორედ ამ ეფექტს ვეძებდით — სუპერნოვას შენარცხება მის კომპანიონ ვარსკვლავთან; ამის პროგნოზირება პირველად 2010 წელს მოხდა“, — ამბობს ჯგუფის ერთ-ერთი წევრი, სანტა-ბარბარას უნივერსიტეტის მკვლევარი გრიფინ ჰუსეინზადე. „მინიშნებები მანამდეც გვქონდა ნანახი, მაგრამ ამჯერად, მტკიცებულებამ ყოველგვარ მოლოდინს გადააჭარბა“. თავად აფეთქება, რასაც SN 2017cbv ვუწოდეთ, 1a ტიპის სუპერნოვას ჰგავდა. როგორც მიჩნეულია, მსგავსი მოვლენა გამოწვეულია ბინარული სისტემის ნახშირბად-ჟანგბადის თეთრი ჯუჯას მიერ, რომელიც ხარბად სანსლავს საკუთარი კომპანიონი ვარსკვლავების მატერიას. იგი მსგავს მოქმედებას მანამ განაგრძობს, სანამ ჩანდრასეკარის ლიმიტს მიაღწევს — მაქსიმალურ მასას, რაც კი შეიძლება თეთრ ჯუჯას ჰქონდეს, რომლის მიღწევის შემდეგაც ის ძლიერ კოლაფსირდება და გაზის ცუნამის სივრცეში 10 000 კმ/წმ სიჩქარით გააფრქვევს. მსგავსი აპოკალიფსური მოვლენები სამყაროს ერთ-ერთ ყველაზე კაშკაშა ფოიერვერკებს წარმოქმნიან, რომელთა სიკაშკაშის მაგნიტუდა იმდენად მცირედ იცვლება, რომ ჩვეულებრივ 1a ტიპის სუპერნოვას შეუძლია შეასრულოს ერთგვარი სახაზავის როლი გალაქტიკათშორის არსებული გამაოგნებლად დიდი მანძილების გასწვრივ. დროთა განმავლობაში, სუპერნოვას სიკაშკაშის ცვლილება დამტკიცებულია და მას ხშირად „კოსმოსურ სანთელსაც“ უწოდებენ; თითქმის საუკუნეა, ამ ფაქტს
წაკითხვა
რამდენი შავი ხვრელია კოსმოსში - რაოდენობასთან დაკავშირებით, უაღრესად ვცდებოდით - ახალი კვლევა
გამოქვეყნებულია: 2017-08-24 18:24:00
გასულ წელს, როდესაც მეცნიერებმა ბოლოსდაბოლოს აღმოაჩინეს გრავიტაციული ტალღები, ეს მხოლოდ აინშტაინის თეორიის დამტკიცების გარდამტეხი მომენტი არ ყოფილა. კოსმოსში მოხეტიალე ეს სიგნალი წარმოქმნილი იყო 1,3 მილიარდი წლის წინ, ორი შავი ხვრელის შერწყმის შედეგად. სიტყვა შერწყმა ან შეჯახება ამ მოვლენის აღსაწერად უბრალოდ არასაკმარისია, რადგან იგი ზედმეტად ინტენსიური და ძლევამოსილი იყო; თავად ეს ფაქტი კი იმაზე მიუთითებდა, რომ შეიძლება ჩვენი თვალთახედვის მიღმა რაღაც უზარმაზარი იმალებოდა. „ფუნდამენტურად, გრავიტაციული ტალღების აღმოჩენას უზარმაზარი მნიშვნელობა ჰქონდა, რადგან მან დაადასტურა აინშტაინის ფარდობითობის ზოგადი თეორიის საკვანძო პროგნოზები“, — ამბობს ირვინის კალიფორნიის უნივერსიტეტის ასტროფიზიკოსი ჯეიმს ბალოკი. „მაგრამ შემდეგ, მიღებული შედეგების ასტროფიზიკას ახლოდან შევხედეთ, ეს გახლდათ 30 მზის მასის მქონე ორი შავი ხვრელი. ეს უბრალოდ გასაოცარი იყო და ამავე დროს, ჩვენ წინაშე აყენებდა კითხვას — რამდენადაა გავრცელებული ამ მასის შავი ხვრელები და რამდენად ხშირია მათი შერწყმა?“ LIGO-ს ისტორიული აღმოჩენიდან 18 თვის შემდეგ, ბალოკის ჯგუფმა თეორიული გათვლები ჩაატარა იმასთან დაკავშირებით, თუ რა ვიცოდით ვარსკვკლავებისა და გალაქტიკებისა და რაღა თქმა უნდა, მათ კვალდაკვალ შექმნილი დაუცხრომელი შავი ხვრელების შესახებ. „კოსმოსური ინვენტარის“ ირგვლივ წარმართული მათემატიკური გათვლების შემდეგ, მკვლევრები ფიქრობენ, რომ ძირითადად, ჩვენ სათანადოდ ვერ ვაფასებთ კოსმოსში დამალულ შავ ხვრელთა ოდენობას. მათივე თქმით, მხოლოდ ირმის ნახტომში, სავარაუდოდ, ათობით მილიონი ან უფრო მეტი შავი ხვრელია. „ვფიქრობთ, ვაჩვენეთ, რომ ჩვენს გალაქტიკაში 100 მილიონზე მეტი შავი ხვრელია“, — ამბობს ბალოკი. ვარსკვლავური ნარჩენების შავი ხვრელები მასიური ვარსკვლავების საკუთარ თავში კოლაფსირების შედეგად იბადებიან, როდესაც ისინი საწვავს ამოწურავენ და სიცოცხლეს ასრულებენ. მეცნიერთა აზრით, ამ შავ ხვრელთა უმეტესობას დაახლოებით ჩვენი მზის მასა აქვს, მაგრამ LIGO-ს მიერ აღმოჩენილ გრავიტაციულ ტალღათა უკან მდგომ შავ ხვრელთა მასა გაცილებით მეტი იყო. სხვაობა დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენად იყვნენ მეტალით მდიდრები ეს ობიექტები წინა სიცოცხლეში
წაკითხვა
ორი მეცნიერის მტკიცებით, გლობალური დათბობა მთლიანად ბუნებრივი პროცესების შედეგად მიმდინარეობს
გამოქვეყნებულია: 2017-08-24 17:41:00
ავსტრალიელმა ბიოლოგმა, კლიმატის მეცნიერების უარმყოფელმა ჯენიფერ მაროჰასმა და კომპიუტერული ტექნოლოგიების მეცნიერმა ჯონ აბომ ჟურნალ GeoResJ-ში გამოაქვეყნეს კლიმატის ცვლილების შესახებ მათ მიერ ჩატარებული კვლევა, რომელიც ხელოვნური ნერვული ქსელის ტექნოლოგიით წარმართეს. როგორც კვლევა აჩვენებს, მსოფლიოში ამჟამად მიმდინარე კლიმატის ცვლილება თითქმის სრულიად ბუნებრივია. დამატებით განმარტებებს მაროჰასი საკუთარ ბლოგზე აკეთებს.  გლობალურ დათბობასთან დაკავშირებით, მსოფლიოს მეცნიერთა უმეტეს ნაწილს კონსენსუსი მიღწეული აქვს — ის ხდება იმიტომ, რომ ადამიანები თავიანთ საქმიანობით ატმოსფეროში გამოყოფენ ზედმეტად ბევრ CO2-ს. მაგრამ როგორც მაროჰასი და აბო ამტკიცებენ, ეს კონსენსუსი თითქმის საუკუნის წინ გადაწყვეტილ სიყალბეს ეფუძნება, როდესაც ნახშირორჟანგის მიერ სითბოს შთანთქმის შესასწავლად კვლევა ჩაატარეს. მათი განცხადებით, ამის შემდეგ, ამ მიმართულებით ძალიან ცოტა კვლევა ჩატარდა, რომელთა შედეგებიც გლობალურ პრინციპებად იქცა; მათი თქმით, შეუძლებელია იმის დამტკიცება, რომ ნახშირორჟანგს მსოფლიო ტემპერატურაზე გავლენა აქვს. ამ მიზეზით, მათ წინა კვლევების მონაცემების შეგროვება დაიწყეს; დოკუმენტები შეიცავდა გასული 2000 წლის ტემპერატურულ მონაცემებს, მათ შორის ხეების რგოლებისა და მარჯნის რიფების პოლიპების.  აღნიშნული მონაცემები მათ ხელოვნურ ნერვულ ქსელში შეიტანეს, რაც აბომ გამოიყენა გასული რამდენიმე წლის მანძილზე ავსტრალიაში მოსული ნალექების ხასიათის პროგნოზისთვის. ქსელი ფუნქციონირებს მოცემულ სიტუაციებზე დაკვირვებითა და შესწავლით — ამ შემთხვევაში ის სწავლობდა 2000 წლის პერიოდის გლობალურ ტემპერატურულ ნიმუშებს და შემდეგ, პროგნოზებსაც აკეთებდა. როგორც მკვლევრები იუწყებიან, კომპიუტერმა ტემპერატურის მატების დაახლოებით ისეთივე პროგნოზი გააკეთა, როგორსაც რეალურ დაკვირვებათა გამოთვლები გვთავაზობს — დამატებითი ნახშირორჟანგის არსებობის გარეშე შედეგები იგივე იყო — რაც მათი თქმით, იმაზე მიუთითებს, რომ ნახშირორჟანგი არაფერ შუაშია.  ისინი ასევე აღნიშნავენ, რომ არსებობდა ეპოქა — შუა საუკუნეების დათბობის პერიოდი, რომელიც  986-1234 წლებში მიმდინარეობდა, როცა ტემპერატურა დაახლოებით იგივე იყო, რაც დღესაა. ორი მეცნიერის აზრით, ეს ყველაფერი გვაფიქრებინებს, რომ პლანეტა ბუნებრივად მაინც გათბებოდა, მიუხედავად იმისა, გამოყოფდნენ თუ არა ადამიანები ასწლეულების განმავლობაში ატმოსფეროში ნახშირორჟანგს. გარდა ამისა, ისინი ასევე შენიშნავენ, რომ მათი კვლევის შედეგებმა გლობალური ტემპერატურის კლება აჩვენა 1980 წლის შემდეგ, რაც ზოგიერთ სხვა მეცნიერთა კვლევების შედეგებსაც ემთხვევა, მაგრამ სრულად მაინც არ დასტურდება. მათი მტკიცებით, ამჟამად მ
წაკითხვა
ნეპტუნსა და ურანზე ალმასების წვიმა მოდის — იგივე პროცესი მკვლევრებმა ლაბორატორიაში შექმნეს
გამოქვეყნებულია: 2017-08-23 22:56:00
თუკი ფიქრობთ, რომ ჩვენს პლანეტაზე ცუდი ამინდია, მაშინ გეტყვით, რომ ყინულის გიგანტ პლანეტებზე — ურანსა და ნეპტუნზე, ინტენსიური წნევა და სუპერცხელი ტემპერატურა ალმასების წვიმას წარმოქმნის. ამჯერად, ეს ეფექტი მკვლევრებმა აქ, დედამიწაზე შექმნეს. მძლავრი ოპტიკური ლაზერებით პოლისტროლის (პლასტიკური მასალა) გაცხელების გზით, მკვლევრებმა შესძლეს ალმასების ეს წვიმა ლაბორატორიაში შეექმნათ და შეესწავლათ. შედეგები მათ მნიშვნელოვნად დაეხმარება უკეთესად განსაზღვრონ ურანისა და ნეპტუნის მსგავსი პლანეტების გარემო.  აშშ-ისა და გერმანიის სხვადასხვა კვლევითი დაწესებულებებისგან შემდგარი მკვლევართა ჯგუფის ცნობით, აღნიშნული ექსპერიმენტი ასევე გამოსადეგია  მზის სისტემისა და მის მიღმა არსებული ყინულის გიგანტების წიაღში მიმდინარე ქიმიური პროცესების შესასწავლად. „აქამდე, მკვლევრები მხოლოდ იმაში იყვნენ დარწმუნებული, რომ იქ ალმასები წარმოიქმნებოდა. როდესაც უახლესი ექსპერიმენტის შედეგები ვიხილე, ეს ერთ-ერთი საუკეთესო მომენტი იყო მთელ ჩემს სამეცნიერო კარიერაში“, — ამბობს უფროსი მკვლევარი დომინიკ კრაუსი. მეცნიერთა აზრით, ნეპტუნსა და ურანზე არსებული ინტენსიური წნევა წყალბადსა და ნახშირბადს ალმასებად გარდაქმნის და ეს ყველაფერი ზედაპირიდან 8 050 კმ სიღრმეში ხდება. ამ პლანეტებზე პოლისტროლი არ მოიპოვება, მაგრამ არსებობს მეთანისგან წარმოქმნილი შესაფერისი ქიმიური ნაერთები, რომლებიც ნეპტუნსა და ურანზე უხვადაა. იგივე ეფექტის შესაქმნელად, მეცნიერებმა პოლისტროლის პლასტმასში ორი შოკური ტალღა შექმნეს; უზარმაზარი ოდენობის სიცხის წარმოსაქმნელად, მათ  SLAC-ის ეროვნული აქსელერატორის ლაბორატორიის ინსტრუმენტი Matter in Extreme Conditions-ი გამოიყენეს.  როდესაც ორმა შოკურმა ტალღამ ერთმანეთი დაიჭირა, წარმოიქმნა დაახლოებით 4 727 გრადუსი ცელსიუსი ტემპერატურა და დაახლოებით 150 გიგაპასკალი წნევა (დედამიწის ბირთვში არსებული წნევის თითქმის ნახევარი) — ზუსტად ისეთი გარემო პირობები, როგორიც ნეპტუნსა და ურანზეა.  შედეგად, პლასტმასის ნახშირბადის თითქმის ყველა ატომი რამდენიმე ნანომეტრის სიგანის ალმასის სტრუქტურებად გაერთიანდა. მეცნიერთა აზრით, ნეპტუნსა და ურანზე ალმასების წონა მილიონობით კარატს უნდა აღწევდეს. „ექსპერიმენტის დრო ძალიან მცირეა, მაგრამ ალმასების სუფთა ხელწერა, რომელიც ჩვენ ვიხილეთ, ძალიან, ძალიან გასაოცარი იყო“, — უთხრა The Guardian-ს ჯგუფის
წაკითხვა
რა ხდება ტყის ხანძრის შემდეგ, როდესაც ეკოსისტემა განადგურებულია?
გამოქვეყნებულია: 2017-08-23 22:26:00
ტყის ხანძარი ბუნებრივი მოვლენაა და ტყეებსაც მასთან ერთად უწევს განვითარება. რაც არ უნდა გამანადგურებელი იყოს, ხანძრის შემდეგ, ტყე ხშირად აღდგენას ახერხებს. თუმცა ზოგიერთ შემთხვევაში, ტყის ხანძარი იმდენად ძლიერია და იმდენად სასტიკ ზიანს აყენებს ნიადაგს, რომ აღდგენას წლები და ათწლეულები ესაჭიროება. მას შემდეგ, რაც ტყეში ხანძარი ჩაქრება, ქარისა თუ ფრინველების დახმარებით, უცხო ლანდშაფტზე პირველად ახალი სახეობები ჩნდება და ვრცელდება. ხშირად, ამ მტკიცე სახეობებს განსაკუთრებული ადაპტაციის უნარი აქვს, რათა კარგად მოერგოს და შეეთავსოს ხანძრისშემდგომ გარემოს. ზრდასთან ერთად, ეს მცენარეები წარმოქმნიან გარემო პირობებს, რომელიც თავდაპირველ ტყეში არსებულ სახეობათა დაბრუნებისთვისაა საჭირო. მაგალითად, ხანძრის შემდეგ, კანადის ზოგიერთ ტყეში ერთ-ერთი პირველი ვერხვი გამოჩნდა, მათ ჩრდილში კი ზრდა უკვე შესძლო ტყეში ხანძრამდე გავრცელებულმა ჩრდილოამერიკულმა შავმა ნაძვმა. თანდათანობით, თავდაპირველი სახეობები უკვე მნიშვნელოვნად გავრცელდა, ახლადმოსულ სახეობებს გადააჭარბა და მათი ადგილიც დაიკავა. მას შემდეგ, რაც თავდაპირველი სახეობები დომინანტი გახდა, მათ ისეთივე ტყე წარმოქმნეს, რომელიც იქ ხანძრამდე არსებობდა. ერთად თავმოყრილი უსარგებლო ბუნებრივი ნარჩენები კარგი საწვავია კიდევ ერთი შემდეგი ხანძრიათვის. ციკლი კვლავ მეორდება...  ზოგიერთ შემთხვევაში, ტყის ხანძრები იმდენად მძვინვარე და ინტენსიურია, რომ სერიოზულად ზიანდება და იმდენად იცვლება ნიადაგი, რომ აღდგენას შემდეგ წლები ან ათწლეულები სჭირდება. ასეთი სასტიკი ხანძრების მთავარი რისკფაქტორია ერთად თავმოყრილი ბუნებრივი ნარჩენები. თუკი ტყეში ამ ნარჩენების ფენა ხანძრამდე ძალიან სქელია, ცეცხლი ნელა გადაადგილდება და ძალიან მაღალ ტემპერატურას აღწევს. ეს სწორედ ერთ-ერთი მიზეზია იმისა, თუ რატომ არის საჭირო პერიოდული პატარა ხანძრები ტყის ეკოსისტემის სიჯანსაღისათვის: ხდება ბუნებრივი ნარჩენების სქელი ფენის დაგროვების პრევენცია, რაც შეიძლება შემდეგში გამანადგურებელი მეგა-ხანძრების მიზეზი გახდეს.  მაღალი ტემპერატურის მქონე ხანძარმა შესაძლოა ნიადაგი წყალგაუმტარი ან ჰიდროფობიური გახადოს, რადგან ამ დროს ორთქლდება ჰიდროფობიური ნაერთები, რომლებიც ნიადაგის ნაწილაკების რეკონდენსაციაზეა პასუხისმგებელი; შედეგად, წარმოიქმნება წყალგაუმტარი ფენა. ჰიდროფობიური ნიადაგი გაცილებით ნაკლებ წყალს ისრუტავს და მცენარეებს ფესვების გადგმა უჭირთ, რის გამოც წარმოიქმნება ნიადაგის ეროზიის საფრთხე. ეროზია ნიადაგს აცლის ნაყოფიერ მიწას, წყლისგან ჩნდება ღარები, რაც ახალი სახოებების გავრცელებას ართულებს. კიდევ უფრო უარეს საფრთხეს წარმოქმნის ნაცარი, რომელიც ავსებს ფორებს და შეუძლებელს ხდის ნიადაგში წყლის შეღწევას. ძლიერი ხანძრის შემდეგ, ნიადაგი თვეობით ან წლობით რჩება ჰიდროფობიური, ნაწილაკები კი ჰიდროფობიურ ფენას მაქსიმუმ 6 წელიწადში
წაკითხვა
ფეისბუქის ვირტუალური რეალობა - კომპანია AR სათვალეს გამოუშვებს
გამოქვეყნებულია: 2017-08-23 20:58:00
​ფეისბუქი ბოლო წლებია გაფართოებული რეალობის (Augmented reality) განვითარებაზე მუშაობს. ამის შესახებ კომპანიამ პირველად თავის ყოველწლიურ კონფერენციაზე, F8-ზე განაცხადა.ბუნებრივია, კომპანია გაფართოებული რეალობის დანერგვასთან ერთად AR სათვალეზეც იწყებს მუშაობას. ფეისბუქის მფლობელობაში არსებულმა კომპანიამ, "ოკულუსმა" საპატენტო განაცხადი შეიტანა გაფართოებული რეალობის სათვალეზე. შესაბამისად, ფეისბუქისგან მალე საინტერესო სიახლეს უნდა ველოდოთ. ამის შესახებ სტატიას ბრიტანული გამოცემა "ტელეგრაფი" აქვეყნებს.AR ჭკვიანი სათვალე ე.წ. გაფართოებულ რეალობას დაგვანახებს. განსხვავებით ოკულუსის უკვე არსებული ვირტუალური რეალობის მოწყობილობისგან, AR სათვალე მომხმარებელს საშუალებას მისცემს ვირტუალური ობიექტები რეალურ გარემოსთან ერთად დაინახონ.სათვალეს სპეციალური აპლიკაცია ექნება. მისი გამოყენების შემთხვევაში მეგობრები ვირტუალურ სივრცეში კომუნიკაციას შეძლებენ. ისინი ოთახიდან ვირტუალურ გარემოში გადაინაცვლებენ და ერთგვარ "ალისას საოცრებათა ქვეყანაში" მოხვდებიან. ​მართალია, გუგლისა და სნეპის მსგავსმა სათვალეებმა არ გაამართლა, თუმცა ფეისბუქი განსხვავებულ ხელსაწყოს გვპირდება. კომპანია სათვალის ჩაშვებას 2022 წლისათვის აპირებს. მათი თქმით, ეს ადამაინების ქცევას სოციალურ ქსელში მთლიანად შეცვლის. 
წაკითხვა
მზის მსგავს უახლოეს ვარსკვლავთან სიცოცხლისთვის ვარგისი ორი პლანეტა აღმოაჩინეს
გამოქვეყნებულია: 2017-08-23 20:19:00
როგორც ახალი მტკიცებულება მიუთითებს, ჩვენი მზის სისტემის მიღმა მდებარე მზის მსგავსი უახლოესი ვარსკვლავის გარშემო დედამიწის ზომის ოთხი ეგზოპლანეტა მოძრაობს; მკვლევართა აზრით, ორი მათგანი შესაძლოა სიცოცხლისთვის ვარგისი იყოს.  ვეშაპის ტაუ ჩვენგან 12 სინათლის წლის მანძილზე, ვეშაპის თანავარსკვლავედში მდებარეობს; სიახლოვისა და სიკაშკაშის გამო, იგი დიდი ხნის განმავლობაში იყო სამეცნიერო ფანტასტიკისა და ვიდეოთამაშების მთავარი საყრდენი, მაგრამ როგორც ჩანს, ამ ვარსკვლავის არამიწიერი სიცოცხლის არსებობის პოტენციალი შესაძლოა ფანტაზიის ფარგლებს გასცდეს. მკვლევართა ჯგუფმა გაერთიანებული სამეფოს ჰერტფორდშირის უნივერსიტეტის მეცნიერის, ფაბო ფენგის მეთაურობით, ვეშაპის ტაუს მოძრაობაში უკიდურესად მცირე მერყეობათა რეგისტრირების გზით, ოთხი ეგზოპლანეტა გამოავლინა; მერყეობა სწორედ პატარა ასტრონომიული სხეულების გრავიტაციით უნდა ყოფილიყო გამოწვეული. ახალი ტექნოლოგიური მიღწევის წყალობით, რომელსაც დოპლერის სპექტროგრაფი ეწოდება, გამოვლინდა ვეშაპის ტაუს გარშემო მოძრავი ოთხი პლანეტა, რომლებიც ვარსკვლავის მოძრაობაში ძალიან მცირე ცვლილებებს იწვევდა, 30 სანტიმეტრს წამში.  მკვლევართა თქმით, თუკი შესაძლებელი იქნება ამ მეთოდის სამომავლო დახვეწა, როდესაც ჩვენ შესაძლებლობა გვექნება გამოვავლინოთ 10 სმ/წმ ვარიაციებიც კი, გადავაბიჯებთ ზღურბლს, რომლის იქითაც დანამდვილებით შეგვეძლება ეგზოპლანეტათა გრავიტაციული წევის გამორჩევა ვარსკვლავური ფლუქტუაციის მიერ წარმოქმნილი სიგნალის ხმაურისგან. „კუს ნაბიჯებით მივიწევთ წინ, დედამიწის მსგავსი პლანეტების გამოსავლენად საჭირო კორექტული საზღვრებისკენ“, — ამბობს ფენგი. „ჩვენ მიერ გამოგზავნილი ასეთი სუსტი მერყეობები ახალი ეტაპია დედამიწის ანალოგთა ძებნის პროცესში და ჩვენი პლანეტის სიცოცხლისუნარიანობის გაგებაში მათთან შედარებით“. ჯგუფის მიერ აღმოჩენილ პლანეტებს შორისაა ორი სუპერდედამიწა (დედამიწაზე დიდი მასის მქონე კლდოვანი პლანეტები), რომლებიც ვეშაპის ტაუს სასიცოცხლო ზონაში მოძრაობენ. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ისინი განლაგებულია ვარსკვლავის გარშემო არსებულ იმ რეგიონში, სადაც გარემო პირობები ხელსაყრელია პლანეტების ზედაპირზე თხევადი
წაკითხვა
ღამით მარსზე თოვლიანი ქარბუქები მძვინვარებს - პირველი მტკიცებულება
გამოქვეყნებულია: 2017-08-22 22:24:00
შეიძლება მარსის ლანდშაფტი ცივი, მტვრიანი და მშრალი ჩანდეს, მაგრამ როგორც ირკვევა, შესაძლოა ატმოსფერო ასევე წარმოქმნიდეს სრულიად მოულოდნელ, თოვლიან ამინდს, განსაკუთრებით კი მზის ჩასვლის შემდეგ, ღამით.  როდესაც მზე ჩადის და ტემპერატურა დაბლა ეცემა, ძლიერი ქარები მარსზე ქარბუქს წარმოქმნის — ამტკიცებს ახალი კვლევა, რომელიც ასევე გვიჩვენებს თუ ჯერ კიდევ რამდენი რამ არ ვიცით წითელი პლანეტის გარემო პირობების შესახებ. აღმოჩენა საფრანგეთის პიერ და მარია კიურის უნივერსიტეტის პლანეტურ მეცნიერს, ეიმერიკ სპიგას ეკუთვნის და სრულიად ახალი ინფორმაციას გვაწვდის მარსის ამინდის შესახებ, რაც ერთ დღესაც შესაძლოა დიდად დაეხმაროს პლანეტის მომავალ კოლონისტ მკვლევრებს.  „პირველი შემთხვევაა, როცა ვინმემ მარსზე ეს ქარბუქები, ანუ წყლის ყინულის მიკროჭავლები გამოავლინა“, — უთხრა სპიგამ New Scientist-ს. „გამოვიყენეთ ბევრად უფრო დახვეწილი მოდელირება, ვიდრე აქამდე, რამაც არსებულ კვლევათა რეინპრეტაციამდე მიგვიყვანა, რადგან რჩებოდა საიდუმლოებები“. ეს საიდუმლოებები სათავეს იღებს 2008 წელს მარსზე დაშვებულ NASA-ს ხომალდ Phoenix-ისგან, რომელმაც მარსის ქანებში არსებულ წყლის ყინულში შესაძლო თოვლიანობის კვალი გამოავლინა. თუმცა, ეს ფაქტი არასოდეს ახსნილა. ამჯერად, Phoenix-ისა და მარსის ორბიტაზე მოძრავი ხელოვნური თანამგზავრების — Mars Global Surveyor-ისა და Mars Reconnaissance Orbiter-ის მონაცემების დამუშავების შედეგად, ჯგუფმა გამოთვალა, რომ თოვლის ქარბუქები მარსზე სულაც არ მიმდინარეობს ნელი, თანდათანობითი პროცესების სახით, როგორც ეს აქამდე მიიჩნეოდა მარსის თხელი ატმოსფეროს გამო.  სანაცვლოდ, როგორც ამინდის ახალი მოდელირება გვთავაზობს, წითელ პლანეტაზე ადგილი აქვს რაღაც ბევრად უფრო დრამატულს: გაშმაგებულ ქარბუქებს, რომლებიც მარსის ზედაპირზე ყინულის ციცქნა ნაწილაკებს ყრის. ეს ყველაფერი გამოწვეული უნდა იყოს რადიაციული გაციებით, რა დროსაც სითბო სწრაფად უნდა გაურბოდეს მარსის ატმოსფეროს. როგორც ჯგუფმა გამოთვალა, მარსის ყინულოვან ღრუბლებში ტემპერატურა ძალიან სწრაფად უნდა ეცემოდეს, საათში 4 გრადუს ცელსიუსზე მეტით.  როდესაც ზედაპირიდან ამავალი თბილი ჰაერი ზემოდან დაბლა მომავალ ჰაერის მასებს ერწყმის, 10 მ/წმ სიჩქარის ქარებს უცაბედად დაბლა მიმართულებით მიაქვს თოვლი — ფენომენი, რომელსაც მიკროჭავლებს უწოდებენ.  
წაკითხვა
როგორ გამოიყურებოდა მზის სრული დაბნელება კოსმოსიდან და დედამიწიდან — NASA-ს ფოტო-ვიდეო მასალა
გამოქვეყნებულია: 2017-08-22 19:48:00
გუშინ, აშშ-ში მზის სრული დაბნელება დაფიქსირდა ორეგონის შტატიდან სამხრეთ კაროლინის შტატამდე, 113 კმ სიგანის ზოლში, თუმცა ნაწილობრივი დაბნელება აშშ-ის მთელი ტერიტორიიდან იყო შესამჩნევი. მზის სრული დაბნელება მილიონობით ადამიანმა იხილა — თუ როგორ გადაიარა მათ თავზე, დედამიწაზე დაცემულმა მთვარის ჩრდილმა. ფოტოები გადაიღო NASA-ს არაერთმა ხომალდმა, თუმცა განსაკუთრებით იღბლიანი აღმოჩნდა ექვსი ადამიანი, რომლებმაც მთვარის ჩრდილი კოსმოსიდან იხილა. ესენი გახლდნენ საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურზე მყოფი ასტრონავტები.  საერთაშორისო კოსმოსურმა სადგურმა დაბნელების გზა სამჯერ გადაკვეთა, როდესაც ის ორბიტაზე აშშ-ის თავზე მოძრაობდა, დედამიწის ზედაპირიდან 402 კმ სიმაღლეზე.  საერთაშორისო კოსმოს
წაკითხვა
რამდენიმე საათში, აშშ-ში მზის სრული დაბნელება მოხდება
გამოქვეყნებულია: 2017-08-21 13:54:00
სულ რამდენიმე საათის შემდეგ, აშშ-ის ტერიტორიის გარკვეულ ნაწილში, მზე სრულად დაბნელდება.  მზის სრული დაბნელება ხილული იქნება ორეგონის შტატიდან სამხრეთ კაროლინის შტატამდე, 113 კმ სიგანის ზოლში, თუმცა ნაწილობრივი დაბნელება აშშ-ის მთელი ტერიტორიიდან იქნება შესამჩნევი.  სრული დაბნელება სულ აშშ-ის 12 შტატს მოიცავს და ამ პერიოდში, ცას სრული წყვდიადი მოიცავს, გამოჩნდება ვარსკვლავებიც. მოვლენაზე დაკვირვება შესაძლებელია შეუიარაღებელი თვალით. აშშ ერთადერთი ქვეყანა იქნება, სადაც მზე სრულად დაბნელდება. მოვლენის სანახავად, ქვეყანაში უკვე ჩასულია მრავალი ტურისტი.  ფოტოებს გადაიღებს არაერთი საჰაერო ხომალდი, მათ შორის NASA-ს ხომალდები და საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურზე მყოფი ასტრონავტები.   „ამ ციურ მოვლენაზე დაკვირვება განცხორციელდება კოსმოსიდან, ჰაერიდან და ხმელეთიდან, ისე, როგორც აქამდე არასდროს“, — ამბობს NASA-ს ადმინისტრატორი თომას ზურბუხენი.   რა არის მზის სრული დაბნელება? მზის სრული დაბნელება ხდება მაშინ, როდესაც მთვარის დისკო ცაში სრულად ფარავს მზის დისკოს. მზის სრული დაბნელების ფაქტი კოსმოსური გეომეტრიის ერთგვარ უცნაურობაზე მეტყველებს. მთვარე დედამიწიდან საშუალოდ 385 000 კილომეტრითაა დაშორებული, რაც საკმაირისა იმისათვის, რათა ის ცაზე ზუსტად მზის ზომის გამოჩნდეს. დედამიწის პერსპექტივაში, ეს ორი ციური სხეული ერთ ხაზზე ყოველ 18 თვეში ერთხელ განლაგდება.  სრული დაბნელების ზოლს მიღმა, კონტინენტური აშშ-ისა და მიმდებარე არეალების მცხოვრებნი მზის ნაწილობრივ დაბნელებას იხილავენ, როდესაც მზის დისკო ნაწილობრივ დაიფარება მთვარის მიერ. ყოველწლიურად, დედამიწაზე მზის 2-დან 5-მდე დაბნელება ხდება, მაგრამ სრულ დაბნელებას მხოლოდ ყოველ 18 თვეში ერთხელ აქვს ადგილი.   რა გამოჩნდება მზის სრული დაბნელებისას? 
წაკითხვა
როგორ გავშიფროთ ტექსტი ქართულად - ხელსაწყო ქართველი ჟურნალისტებისათვის
გამოქვეყნებულია: 2017-08-18 16:39:00
რამდენიმე დღის წინ, გუგლის აპლიკაციებს 30 ენის ხმოვანი ამოცნობის ფუნქცია დაემატა. ენებს შორის ქართულიცაა. გუგლს უკვე შეუძლია ქართულ ენაზე წარმოთქმული სიტყვების გაგება და მათი ტექსტურ ვარიანტის დაბეჭდვა. ​გუგლის პრეს რელიზში ყურადღება ქართულ ენაზეა გამახვილებული: "განახლების შედეგად გვემატება უძველესი ქართული ენა, მისი მეათე საუკუნის დროინდელი ანბანით", - ვკითხულობთ რელიზში.ახალი ენები, ასევე, ხელმისაწვდომი გახდა Cloud Speech API-ში და მალე დაემატება გუგლის სხვა აპლიკაციებს და პროდუქტებსაც, მათ შორის Google Translate-ს.შესაბამისი ფუნქციის გასააქტიურებლად Play Store-დან გადმოტვირთეთ და დააყენეთ Gboard და აირჩიეთ ქართული ენა. ამის შემდეგ დააჭირეთ მიკროფონს და დაიწყეთ საუბარი.ხმით ძებნის ფუნქციის გასააქტიურებლად, გახსენით Google-ის აპლიკაცია, მარცხენა ზედა კუთხეში დააჭირეთ მენიუს და გადადით პარამეტრების განყოფილებაში, შემდეგ აირჩიეთ Voice (ხმა) და აირჩიეთ ქართული ენა.მნიშვნელოვანია, რომ აღნიშნული ფუნქციის გამოყენება ჟურნალისტებსაც შეუძლიათ. კონკრეტულად კი, ახალი ფუნქციის დახმარებით ჟურნალისტები ტექსტის გაშიფვრას მარტივად შეძლებენ. ​როგორ გავშიფროთ ტექსტი ქართულად:​ტექსტის გასაშიფრადაც ზუსტად იგივე აპლიკაცია გვჭირდება, რაც ზემოთ აღნიშნულ შემთხვევებში. ასე რომ, სანამ ქვემოთ მოყვანილ ინსტრუქციებს მიყვებით, Play Store-დან Gboard აპლიკაცია ჩამოტვირთეთ.პირველ რიგში, დავაინსტალიროთ აპლიკაცია Google Keep, თუ უკვე დაინსტალირებული გაქვთ, უბრალოდ გახსენით. აპლიკაციის გამოყენება, როგორც მობილურ ტელეფონში, ისე კომპიუტერში შეგვიძლია. აპლიკაციის გახსნის შემდეგ, ჩანიშვნის ახალ ფანჯარაში კლავიატურის Space ღილაკზე ხანგრძლივად დაჭერის შემთხვევაში ავირჩევთ ფუნქციას - Google Voice Typing. ვუკარნახებთ სასურველ ტექსტს ან დიქტაფონზე ჩაწერილ მასალას მოვასმენინებთ. Gbroard კლავიატურა ქართულ სიტყვებს ამოიცნობს და მას ტექსტურ ვარიანტად აქცევს. აღნიშნული ფუნქციის გამოყენება სხვა Note აპლიკაციებშიც შეგვიძლია. მთავარია, მობილურ ტელეფონში Google-ის Gboard აპლიკაცია გვქონდეს ჩამოტვირთული და ფუნქციებში ქართული ენა გვქონდეს მონიშნული.
წაკითხვა
ფეისბუქმა News Feed განაახლა - აპლიკაციის ახალი დიზაინი
გამოქვეყნებულია: 2017-08-18 14:14:00
​ფეისბუქმა საკუთარი აპლიკაციის დიზაინი განაახლა. ცვლილებები ჯერ თუ არ შეგიმჩნევიათ, ე.ი. თქვენი აპლიკაცია ჯერ არ განახლებულა. ამისათვის საჭიროა Play Market-სა და App Store-ში შეხვიდეთ და ფეისბუქის მობილური აპლიკაცია განაახლოთ. ​განახლებული დიზაინი უფრო მარტივი და სადაა, ამასთან დახვეწილი და პრაქტიკული. ფეისბუქმა აპლიკაციაში ლურჯი ფერები შეამცირა და ძირითადი აიქონის ზომები გაადიდა.​კონკრეტულად, რა ცვლილებებს შევხვდებით ახალ აპლიკაციაში:​შემცირებული ლურჯი ფერები​გაზრდილი აიქონები​კვადრატული პროფილის ფოტო ახლა უკვე მრგვალიაგაიზარდა გაზიარების, მოწონებისა და კომენტარების ღილაკები, რითაც საჭირო ფუნქციების გამოყენება კიდევ უფრო მარტივი გახდა.​კომენტარების ველში, დიალოგები ე.წ. ბაბლებში ჩაჯდა და ის უფრო გამარტივებულად იკითხება​ასევე, გაიზარდა Link Preview-ის ზომაც.
წაკითხვა