საზოგადოებრივი
104.5 FM

ძიება თარიღის მიხედვით

მეცნიერება/ტექნოლოგიები
მოხეტიალე პლანეტა, რომელიც პლანეტათა წარმოქმნის ამჟამინდელ მოდელს ეჭვქვეშ აყენებს
გამოქვეყნებულია: 2017-03-20 19:50:00
გიგანტური მოხეტიალე სხეული, რომელსაც ერთ დროს უწოდეს „პლანეტა, რომელიც იქ არ უნდა იყოს“, როგორც ჩანს, სინამდვილეში მართლაც კოსმოსის სიღრმეებში წარმოიქმნა — ამჟამინდელი მასპინძელი ვარსკვლავისგან შორს, იმ ნივთიერებების გარეშე, რომლებისგანაც როგორც წესი, პლანეტები იბადებიან.  ამ ანომალიას HD 106906b ეწოდება და წარმოადგენს ახალგაზრდა პლანეტას, რომელიც დედამიწიდან 300 სინათლის წლის მანძილზე, ჯვრის თანავარსკვლავედში მდებარეობს. HD 106906b 2013 წელს აღმოაჩინეს და იგი იმ მხრივაა უნიკალური, რომ საკუთარ ვარსკვლავს გარს უვლის ძალიან შორიდან, 650 ასტრონომიული ერთეულის მანძილიდან, რაც დედამიწასა და მზეს შორის არსებულ მანძილს 650-ჯერ აღემატება. შედეგად, HD 106906b ჩვენთვის ცნობილი ერთადერთი პლანეტაა, რომელის მზის მსგავსი ვარსკვლავის გარშემო ასეთი დიდი მანძილიდან მოძრაობს; ერთი სრული შემოვლისთვის მას 1500 წელი სჭირდება. ამ პლანეტის მთავარი უცნაურობა კი ისაა, რომ მისი შორეული ორბიტა მდებარეობს მასპინძელი ვარსკვლავის, HD 106906-ის გარშემო არსებული კომსოსური ნარჩენების გადაღმა, საკმაოდ შორს. ამ ნარჩენი მტვრისა და გაზისგან როგორც წესი, პლანეტები იბადება. ამ შემთხვევაში, ნარჩენების დისკი ვარსკვლავთან ათჯერ უფრო ახლოს მდებაროებს, ვიდრე HD 106906b, რაც წარმოშობს კითხვას — საიდან მოვიდა ეს უცნაური მოხეტიალე პლანეტა? „პლანეტათა ფორმაციის შეხახებ ამჟამად ჩვენს ხელთ არსებული თეორიები ნარჩენების დისკის მიღმა პლანეტის არსებობას გამორიცხავს“, — ამბობს ლოს-ანჯელესის კალიფორნიის უნივერსიტეტის ასტროფიზიკოსი სმადარ ნაოზი. ნაოზი და მისი ჯგუფი ამჟამად ამუშავებს მოდელს, რომელმაც HD 106906b-ს ორბიტული გზა უნდა განსაზღვროს. HD 106906b-ის აღმოჩენის შემდეგ, მეცნიერები ცდილობენ ახსნან თუ როგორ აღმოჩნდა იგი ვარსკვლავიდან ასე შორს, ნარჩენების დისკს გადაღმა, რადგან ეგზოპლანეტათა უმრავლესობა როგორც წესი, ამ დისკს შიგნით მდებარეობს. იგივე ხდება ჩვენთან, მზის სისტემაშიც — მზის გარშემო მოძრავი ყველა პლანეტა კოიპერის სარტყლის შიგნითაა მოქცეული. კოიპერის სარტყელი ნარჩენების დისკია, რომელიც ნეპტუნს გადაღმაა განფენილი და მოიცავს ჯუჯა პლანეტებსა და მზის სისტემის ფორმაციის შემდეგ დატოვებულ სხვა ნარჩენებს.  ერთ-ერთი წინა კვლევის მიხედვით, HD 106906b შესაძლოა ნარჩენების დისკს შიგნით დაიბადა, თუმცა შემდეგ, გრავიტაციულმა ურთიერთქმედებამ პლანეტა გა
წაკითხვა
ბიზნესისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტში სასწავლო ლაბორატორია გაიხსნა
განახლებულია: 2017-03-18 16:34:00
ბიზნესისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტში მაღალტექნოლოგიური სასწავლო ლაბორატორია გაიხსნა. ახალ სივრცეში მსოფლიოს ტექნოლოგიურ ბაზარზე არსებული სიახლეები და პროგრამები დაინერგება. ლაბორატორიით სტუდენტები, ბიზნესის წარმომადგენლები და სხვა დაინტერესებული მხარეები ისარგებლებენ. 
წაკითხვა
ასტრონომები წითელი გიგანტი ვარსკვლავის სიკვდილის ბოლო სტადიას აკვირდებიან
გამოქვეყნებულია: 2017-03-17 20:39:00
ასტრონომთა საერთაშორისო ჯგუფი აქტიურად აკვირდება დედამიწიდან 3400 სინათლის წლის მანძილზე მდებარე წითელი გიგანტი ვარსკვლავის — LL პეგასის გარშემო არსებულ საოცარ, გაზის სპირალურ ხვეულებსა და მის კომპანიონ ვარსკვლავს. დაკვირვებებისთვის ისინი ჩრდილოეთ ჩილეში მდებარე ძლევამოსილ ტელესკოპ ALMA-ს (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) იყენებენ. „საუცხოო დეტალებში ვხედავთ წითელი გიგანტი ვარსკვლავის სიკვდილის ბოლო სტადიას; ძლიერი გამონატყორცნი გაზების სახით იგი საკუთარი გაზის დიდ ნაწილს კარგავს“, — ამბობს კვლევის თანაავტორი, ლოს-ანჯელესის კალიფორნიის უნივერსიტეტის ფიზიკისა და ასტრონომიის პროფესორი მარკ მორისი. მას შემდეგ, რაც ტელესკოპით დაკვირვებების შედეგად მიღებული მონაცემები კომპიუტერულ სიმულაციებს შეადარეს, ასტრონომებმა დაასკვნეს, რომ სისტემის გარშემო არსებული აირადი გამონატყორცნის ფორმაზე მთავარი პასუხისმგებელი ძლიერ ელიფსური ორბიტაა. კვლევა ჟურნალ Nature Astronomy-ში გამოქვეყნდა.  „ორბიტული მოძრაობის გამო, მასის დაკარგვის პროცესში მყოფი წითელი გიგანტის ცივი მოლეკულური გაზი ვარსკვლავიდან მომდინარე ქარს წარმოქმნის, რომელიც გარშემო ხვეულების სახით განლაგდება, როგორც წყლის შხეფები ბაღის სარწყავი მანქანის გარშემო, რაც საბოლოოდ, გამომავალი სპირალების ფორმას იღებს“, — აღნიშნავს მორისი. ALMA უმძლავრესი საერთაშორისო ტელესკოპია, რომელიც მსოფლიოს მრავალი ქვეყნის ერთობლივ საკუთრებაშია, მათ შორის აშშ-ის. ტელესკოპი უკიდურესად მოკლე ტალღის სიგრძის რადიოგამოსხივებას ზომავს. ამ ტექნიკის გამოყენებით, მეცნიერებმა შესძლეს LL პეგასიდან გამონატყორცნი მოლეკულების სამგანზომილებიანი სურათის შექმნა. სპირალური ფორმა გამოწვეულია მის ორბიტაზე კომპანიონი ვარსკვლავის მოძრაობით. მსგავსი ფოტოები, რომლებიც მრავალ სრულიად რევოლუციურ სპირალურ მახასიათებელებს ასახავს, უამრავ ახალ ცნობას იძლევა ბინარული სისტემების შესახებ 5000-წლიან პერიოდში. „ასე უჩვეულოდ განლაგებული სისტემები კარს გვიხსნის გავიგოთ თუ როგორ ჩამოყალიბდა დროთა განმავლობაში ისეთი სისტემების ორბიტები, რომლებშიც ერთი ვარსკვლავი საკუთარი მასის დიდ ნაწილს კარგავს“, — ამბობს მორისი. 
წაკითხვა
შეუძლია თუ არა ადამიანს მარსზე განვითარება? - ბილ ნაის პასუხი
გამოქვეყნებულია: 2017-03-17 00:13:00
ცნობილ ამერიკელ ინჟინერსა და სამეცნიერო ჟანრის ტელეწამყვანს, ბილ ნაის არ სჯერა, რომ ადამიანები მარსის კოლონიზებას ოდესმე შესძლებენ, მაგრამ თუ ეს ასე მოხდა, მას უჭირს იმის თქმა თუ როგორ შეეგუება ჩვენი სხეული წითელ პლანეტას. ამის შესახებ მან შოუში „სამშაბათი ბილთან ერთად“ ისაუბრა. მარსზე დაბადებულმა დამიანებმა შესაძლოა დიდხანს ვერ იცოცხლონ. მარსის ზედაპირზე გრავიტაცია დედამიწის გრავიტაციის მხოლოდ 38%-ია. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ შესაძლოა ამ პლანეტაზე დაბადებულ ადამიანთა გულები ისე მოქნილი არ იყოს, როგორც დედამიწაზე. ასტრონავტებს, რომლებიც მარსზე გაემგზავრებიან და იქ იმდენ ხანს დარჩებიან, რომ მათი სხეულები დაბალ გრავიტაციას მოერგოს, სამუდამოდ შეეცვლებათ სისხლის მიმოქცევის სისტემა, კუნთების სიძლიერე და ძვლების სიმკვრივე, რაც შეუძლებელს გახდის დედამიწაზე დაბრუნებას. შეეგუება თუ არა ოდესმე ჩვენი სხეული მარსს? ევოლუცია ნელი პროცესია, თითქმის შეუმჩნეველი. პოპულაციაზე შესამჩნევი ეფექტის მოსახდენად, საჭიროა სერიოზული სელექციური წნეხი, მაგალითად, მხოლოდ იმ ქალის შთამომავალი, რომელიც მარსის ზედაპირზე საკმარისად დიდხანს გასძლებს იმისათვის, რათა გამრავლდეს. ზოგიერთი მეცნიერის აზრით, უკეთესი გამოსავალია პლანეტათა ტერაფორმირება, ვიდრე იმის ლოდინი თუ როდის შეეგუება ჩვენი სხეული პლანეტის გარემოს — ანუ, გარემო ჩვენ უნდა შევცვალოთ და მოვირგოთ. მარსის შემთხვევაში, მოგვიწევს შევცვალოთ მისი ეკოლოგია, ატმოსფერო, ტოპოგრაფია, ტემპერატურა და ა. შ. მომზადებულია futurism.com-ის მიხედვით   
წაკითხვა
დედამიწის ტექნოსფერო უკვე 30 ტრილიონ ტონას იწონის
გამოქვეყნებულია: 2017-03-16 21:59:00
„ტექნოსფერო ამ პლანეტის სრულიად ახალი ფენომენია და ის უჩვეულოდ სწრაფად ვითარდება“, — ამბობს ინგლისის ლესტერის უნივერსიტეტის პროფესორი მარკ უილიამსი. საერთაშორისო ჯგუფმა ლესტერის უნივერსიტეტის გეოლოგთა თაოსნობით, ჩვენი პლანეტის ტექნოსფეროს ფიზიკური სტრუქტურის პირველი სრული შეფასება მოახდინა; აღმოჩნდა, რომ მისი მასა უზარმაზარია და 30 ტრილიონ ტონას აღწევს. ტექნოსფერო მოიცავს ყველა იმ სტრუქტურას, რომელიც ადამიანებმა საკუთარი სიცოცხლის გადასარჩენად ააგეს — დაწყებული სახელბით, ფაბრიკა-ქარხნებით, კომპიუტერული სისტემებით, სმარტფონებით და დამთავრებული ნაგავსაყრელებითა თუ აურაცხელი დოვლათით. ჟურნალ Anthropocene Review-ში გამოქვეყნებულ დოკუმენტში მკვლევართა საერთაშორისო ჯგუფი ვარაუდობს, რომ პლანეტის ტექნოსფერო შემაძრწუნებელი მასშტაბისაა — 30 ტრილინი ტონა, ანუ 50 კგ დედამიწის ზედაპირის ყოველ ლვადრატულ მეტრზე.  „სიტყვა ტექნოსფერო ამავე კვლევის ერთ-ერთ ავტორს, ამერიკელ მეცნიერ პიტერ ჰაფს ეკუთვნის. ეს არის ყველაფერი, რაც ადამიანებმა იმისათვის ააგეს, რომ ამ პლანეტაზე ცოცხლები იყვნენ — სახლები, ფაბრიკები, ფერმები, მაღაროები, გზები, აეროპორტები და ნავსადგურები, კომპიუტერული სისტემები“, — განმარტავს პროფესორი ჯან ზალასიევიჩი. „მას ნაწილობრივ მიეკუთვნებიან ადამიანები და მათი ორგანიზაციები. მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენ ხშირად სულაც არ ვართ ისეთი კონტროლის ქვეშ, როგორც გვგონია, ტექნოსფერო სისტემაა საკუთარი დინამიკითა და ენერგიის ნაკადებით, რომლის შენარჩუნებაც ადამიანებს სიცოცხლეში ეხმარება“. ანთროპოცენური გაგებით, შეთავაზებული ეპოქა წარმოაჩენს ადამიანთა მიერ პლანეტისათვის წარმოქმნილ საფრთხეებს და ნათლად ააშკარავებს, რომ ადამიანებმა დედამიწა უკიდურესად შეცვალეს. „შეიძლება ითქვას, რომ ტექნოსფერო ბიოსფეროს წიაღში წარმოიშვა და ამჟამად, როგორც მინიმუმ, მისი პარაზიტია. ამჟამინდელი მასშტაბებით, ტექნოსფერო ამ პლანეტის სრულიად ახალი ფენომენია, რომელიც უკიდურესად სწრაფად ვითარდება“, — განმარტავს პროფესორი უილიამსი. „ბიოსფეროსთან შედარებით, იგი მნიშვნელოვნად უმწეოა საკუთარი ნარჩენების გადამუშავების საქმეში, რასაც ჩვენი ნაგავსაყრელებიც მოწმობს. ეს კი შესაძლოა მისი სამომავლო წარმატების დაბრკოლების მიზეზი გახდეს“. 
წაკითხვა
ბარის მეპატრონემ ფარადეის გალია ააგო, რათა კლიენტებმა მობილურები არ გამოიყენონ
გამოქვეყნებულია: 2017-03-16 19:43:00
გაერთიანებულ სამეფოში, კოქტეილის ერთ-ერთი ბარის მეპატრონემ ფიზიკის კანონებს მიმართა, რათა კლიენტები იძულებული გახადოს, სოციალურ მედიაში ხეტიალის სანაცვლოდ, რეალურად ისაუბრონ ერთმანეთში. სტივ ტაილერმა, რომელიც აღმოსავლეთ სასექსში ბარ Gin Tub-ს ფლობს, შენობის გარშემო ფარადეის გალია ააგო, რათა მობილური ტელეფონების სიგნალის შეღწევა დაებლოკა. ამ გამჭრიახი სვლის განსახორციელებლად, საჭირო გახდა მეტალის ბადის დამონტაჟება ბარის კედლებსა და ჭერზე, რაც შენობაში შემავალ ელექტრომაგნიტურ სიგნალებს ბლოკავს. ეს ეფექტი 1836  წელს ფიზიკოსმა მაიკლ ფარადეიმ აღმოაჩინა და ზუსტად იმავე პრონციპით მუშაობს, რითაც ხმაურის ჩამხშობი ყურსასმენები, რომლებიც ხმაურს საწინაღმდეგო ტალღის სიგრძეების გამოყოფის გზით ბლოკავს. როდესაც ელექტრომაგნიტური რადიაცია, მაგალითად მობილურის სიგნალი ფარადეის გალიის გარე ნაწილს ხვდება, მეტალის ელექტრონები მოძრაობას იწყებენ და წარმოქმნიან ელექტრომაგნიტურ ველს, რომელიც პირდაპირ ეწინააღმდეგება და აუქმებს რადიაციის ტალღის სიგრძეებს.  ფარადეის გალიის ერთ-ერთი ტიპი შესაძლოა სახლშიც გქონდეთ — მიკროტალღური ღუმელის სახით. მეტალის ბადე, რომელსაც მინასა და კარს შორის ხედავთ, იქ იმისათვისაა, რომ მიკროტალღების გაქცევა შეაჩეროს. როგორც ტაილერმა BBC-ს უთხრა, ფარადეის ბადე მან ვერცხლის ფოლგისა და სპილენცის ბადისგან ააგო. ინსტრუქცია შეგიძლიათ ვიდეოში იხილოთ:  „ეს არ გახლავთ ბრწყინვალე სისტემა, არც სამხედრო ბადე. მხოლოდ ის მსურდა, რომ ხალხი ღამით ჩემს ბარში გაერთოს და ამაში ხელი საკუთარმა მობილურებმა არ შეუშალოს“, — განმარტავს ტაილერი. „იმის სანაცვლოდ, რომ მათთვის ტელეფონების გამოყენება ამეკრძალა, მე მათი მობილურების მუშაობა შევაჩერე“. ტაილერი ერთადერთი არაა, რომელმაც მეცნიერება სოციალური პრობლემის გადასაჭრელად
წაკითხვა
შავ ხვრელთან წარმოუდგენლად ახლოს მდებარე ვარსკვლავი - უნიკალური აღმოჩენა
გამოქვეყნებულია: 2017-03-15 23:47:00
ასტრონომებმა აღმოაჩინეს ვარსკვლავი, რომელიც მოზრდილი შავი ხვრელის გარშემო საოცრად ახლო მანძილიდან უკიდურესად სწრაფად მოძრაობს — დედამიწასა და მთვარეს შორის არსებულ დისტანციაზე 2,5-ჯერ მეტი მანძილიდან, რასაც იგი სულ რაღაც ნახევარ საათს ანდომებს. შედარებისათვის, ჩვენს მთვარეს დედამიწისთვის ერთი შემოვლისთვის 28 დღე სჭირდება 3 683 კმ/სთ სიჩქარით, რაც იმას ნიშნავს, რომ ეს ვარსკვლავი წარმოუდგენლად დიდი სიჩქარით მოძრაობს. მსოფლიოს წამყვანი ტელესკოპებიდან მიღებული მონაცემების საფუძველზე, ასტრონომთა ჯგუფმა ბინარული ვარსკვლავური სისტემა 47 Tuc X9-დან მომდინარე რენტგენული გამოსხივება გაზომა; ეს სისტემა ჩვენგან 14 800 სინათლის წლის მოშორებით, ვარსკვლავთგროვაში მდებარეობს. ვარსკვლავთა ეს წყვილი ასტრონომთათვის უცხო არაა — ბინარულ სისტემად მათი იდენტიფიკაცია ჯერ კიდევ 1989 წელს მოხდა, მაგრამ ამჯერად, საბოლოოდ გახდა ცნობილი თუ რა ხდება იქ სინამდვილეში. „დიდი ხნის მანძილზე მიგვაჩნდა, რომ X9 შედგებოდა თეთრი ჯუჯასგან, რომელიც დაბალმასიანი, მზის მსგავსი ვარსკვლავისგან მატერიას იპარავდა“, — ამბობს მკვლევარი არაშ ბაჰრამიანი. როდესაც თეთრ ჯუჯას სხვა ვარსკვლავისგან მატერია მიაქვს, ასეთ სისტემას კატაკლიზმურ ცვალებად ვარსკვლავს უწოდებენ. თუმცა 2015 წელს დადგინდა, რომ ერთ-ერთი ობიექტი შავი ხვრელი იყო, რამაც არსებული ჰიპოთეზა სერიოზულად დააყენა ეჭვქვეშ.  ჩანდრას ტელესკოპიდან მიღებულმა მონაცემებმა წყვილის სამეზობლოში დიდი ოდენობით ჟანგბადის არსებობა დაადასტურა, რაც ზოგადად, თეთრი ჯუჯა ვარსკვლავებისათვისაა დამახასიათებელი. მაგრამ იმის ნაცვლად, რომ იქ თეთრი ჯუჯა ვარსკვლავი სხვა ვარსკვალვს ანადგურებდეს, როგორც ჩანს, საქმე სულ სხვაგვარადაა და სინამდვილეში, შავი ხვრელი იპარავს გაზებს თეთრი ჯუჯასგან. თეთრი ჯუჯები სუპერ-მკვრივი ობიექტებია, რომლებიც როგორც წესი, ვარსკვლავთა ნარჩენებია — წარმოიდგინეთ სხეული, რომელსაც ჩვენი მზის მასა აქვს, მაგრამ ზომით დედამიწის ტოლია; შესაბამისად, მისი ზედაპირიდან მატერიის გამოგლეჯვა უზარმაზარ გრავიტაციას მოითხოვს. „ვფიქრობთ, რომ შავი ხვრელი ამ ვარსკვლავს გაზს უკვე ათობით მილიონი წელია რაც ჰპარავს და ამჯერად, ვარსკვლავმა მიაღწია იმ სტადიას, რომ მასის უდიდესი ნაწილი დაკარგული აქვს“, — ამბობს მკვლევარი ჯეიმს მილერ-ჯონსი
წაკითხვა
მარსმავალმა, რომელმაც სიცოცხლის კვალი უნდა ეძებოს, ატაკამის უდაბნოში ტესტირება გაიარა
გამოქვეყნებულია: 2017-03-15 21:54:00
უკიდურესი სიმშრალის გამო, ჩილეში მდებარე ატაკამის უდაბნო საუკეთესო ადგილია იმ მკვლევართათვის, რომელთაც მარსის გარემოსთან მიახლოებული პირობები სჭირდებათ. დედამიწის ყველაზე მშრალ ადგილას, 90 გრადუსიან სიცხეში, NASA-ს პროექტ Atacama Rover Astrobiology Drilling Studies ან ARADS-ის ჯგუფმა ტესტირების მეორე ეტაპი დაასრულა. პროექტის მიზანია დაამტკიცოს, რომ ხეტიალი, გაბურღვა და სიცოცხლის ძიება შესაძლებელია ერთდროულად და ტექნიკურად ყველაფერი წესრიგშია მავალისთვის, რომელიც მარსზე უნდა გაიგზავნოს და რომლის მთავარი მიზანიც სიცოცხლის კვალის ძიება იქნება. 35-მა მკვლევარმა, მეცნიერმა ინჟინერმა და ჯგუფის სხვა წევრებმა ერთი თვე მოანდომეს ხელსაწყოების ტესტირებას და სამეცნიერო მონაცემების შეგროვებას იმასთან დაკავშირებით, თუ როგორ არსებობს სიცოცხლე მაღალმთიან უდაბნოში და როგორ განვითარდა იგი პირველად ამ გარემოში. როგორც გეოლოგიური და ქანებში აღმოჩენილი მტკიცებულებები ადასტურებს, უკიდურესად მშრალი პირობები ატაკამის უდაბნოში უკვე 10-15 მილიონი წელია არსებობს. მზიდან მომდინარე ძლიერი, ულტრაიისფერი რადიაციის გამო, ამ უდაბნოში სიცოცხლე შეიძლება მხოლოდ მიკრობულ დონეზე, ნიადაგის ქვეშ არსებობდეს. ამის მსგავსად, თუკი მარსზე სიცოცხლე არსებობს ან ოდესმე არსებობდა, პლანეტის ზედაპირის სიმშრალე და დიდი რადიაცია მას მიწისქვეშ გადაისროდა. შედეგად, ატაკამის უიდაბნოს მსგავსი ადგილები ძალზედ ხელსაყრელია მარსზე სიცოცხლის ძიების პრაქტიკებისათვის.  ხეტიალი, ბურღვა, სიცოცხლის ძიება მანამ, სანამ წითელ პლანეტაზე ადამიანი-მკვლევრები ჩავლენ, ამ საქმეს რობოტული მისიები ასრულებენ. სამომავლო მისიების მიზანია ზედაპირის კვლევა და წინასწარ შერჩეული ადგილების გაბურღვა. უკიდურესად მშრალი უდაბნოს შუაგულში, ერთთვიანი მისიის დროს, მავალის გუნდმა ამ მიზნისათვის აუცილებელი ყველანაირი ტექნოლოგია გამოსცადა. მავალი KREX-2 აღჭურვილია მსუბუქი, დაბალი სიმძლავრის ორმეტრიანი ბურღითა და ნიმუშების ასაღები რობოტული მკლავით. წელს იგი ასევე აღიჭურვა სიცოცხლის გამოსავლენი სამი ინსტრუმენტით, რომლებიც ბურღის ახლოს განლაგდა და ნიმუშებს მისგან მიიღებს. მავალის ინსტრუმენტებს შეუძლიათ მოძებნონ 512 სხვადასხვა ბიოლოგიური შემადგენლობა.  ხელსაწყოების ტესტირება თებერვალში მოხდა და კვლავ უკან დაბრუნდა ახალი დეტალების დასამატებლად.  
წაკითხვა
NASA-მ მთვარის ორბიტაზე დაკარგული ხომალდი იპოვა
გამოქვეყნებულია: 2017-03-15 19:40:00
ინდური კოსმოსური ხომალდი, რომელმაც დედამიწასთან კონტაქტი რვა წლის წინ დაკარგა, მთვარის ორბიტაზე აღმოაჩინეს.  ინდოეთის კოსმოსის კვლევის ორგანიზაციის (ISRO) ციცქნა ხომალდმა  Chandrayaan-1-მა, ჩვენი პლანეტა 2008 წელს დატოვა და მთვარის ორბიტაზე გავიდა, თუმცა 2009 წელს მასთან კონტაქტი შეწყდა. ამჯერად, ხომალდის სიგნალი დედამიწაზე განთავსებულმა NASA-ს რადარებმა დააფიქსირეს.  შესაძლოა იფიქროთ, რომ მთვარის ორბიტაზე მოძრავი თანამგზავრის პოვნა არც თუ ისე რთული საქმე იყოს, მაგრამ ყველაფერი არც ასე მარტივადაა. დაკარგული ობიექტების პოვნას ოპტიკურ ტელესკოპებს განსაკუთრებით ურთულებს მთვარის სიკაშკაშე.  უნდა აღინიშნოს ისიც, რომ თანამგზავრი Chandrayaan-1 სიგრძეში 1,5 მეტრია და შესაბამისად, დედამიწიდან იგი ციცქნა წერტილზე პატარა უნდა ჩანდეს. ფაქტია ისიც, რომ მთვარეზე არსებობს ე. წ. მასკონი რეგიონები, ანუ მასის კონცენტრაცია, რომელთაც საშუალოზე მაღალი გრავიტაცია აქვთ და ხანდახან იწვევენ თანამგზრების ორბიტიდან მოწყვეტას, ზოგჯერ მთვარის ზედაპირზე დანარცხებასაც კი. მიუხედავად იმისა, რომ Chandrayaan-1-ის სიგნალი ბოლოს მთვარის ორბიტიდან მივიღეთ, 8-წლიანი რადიო-დუმილის შემდეგ, არ არსებობდა არანაირი გარანტია, რომ ის კვლავ იქ იყო და შესაბამისად, დაკარგულის სტატუსიც მიენიჭა. თუმცა, დაკარგული ხომალდის საპოვნელად NASA-მ ახალი რადარი გამოიყენა და ასევე დაამტკიცა, რომ მას შეუძლია განსაზღვროს საკუთარი აქტიური ორბიტერის — Lunar Reconnaissance Orbiter-ის ზუსტი მდებარეობაც. „ჩვენი ორბიტერის პოვნა შედარებით ადვილი იყო, რასაც ვერ ვიტყვით  Chandrayaan-1-ზე, რომელთანაც კავშირი ბოლოს 2009 წლის აგვისტოში შედგა“, — ამბობს NASA-ს რადარების მეცნიერი მარინა ბროზოვიჩი.  Chandrayaan-1 ინდოეთის პირველი მისია იყო მთვარეზე და მას ქიმიური და გეოლოგიური კარტირება უნდა მოეხდინა. ხომლდს მიმაგრებული ჰქონდა სპეციალური იმპაქტორი, რომელიც მთვარის ზედაპირს 2008 წლის ნოემბერში დაეცა და გამოიწვია დიდი ოდენობით მტვრის ამოფრქვევა, რომელიც შემდეგ მეცნიერებმა შეისწავლეს და პირველი მტკიცებულება გახდა მთვარის ზედაპირზე წყლის ყინულის არსებობისა.  10 თვის შემდეგ, Chandrayaan-1-მა მისია დაასრულა და როგორც დაგეგმილი იყო, დე
წაკითხვა
კეპლერის ტელესკოპმა ახლახან აღმოჩენილი სისტემა TRAPPIST-1-ის შესახებ დამატებითი ცნობები შეაგროვა
გამოქვეყნებულია: 2017-03-14 23:22:00
როგორც გახსოვთ, 22 თებერვალს, ასტრონომებმა ულტრა-ცივი ჯუჯა ვარსკვლავის — TRAPPIST-1-ის აღმოჩენის შესახებ განაცხადეს, რომელსაც დედამიწის მსგავსი, სავარაუდოდ კლდოვანი შვიდი პლანეტა ჰყავს. აღმოჩენა NASA-ს სპიტცერის კოსმოსური ტელესკოპისა და დედამიწაზე განლაგებული სხვა ტელესკოპების საშუალებით გაკეთდა. 2016 წლის დეკემბერში, ამ ვარსკვლავს ასევე აკვირდებოდა პლანეტებზე მონადირე NASA-ს კიდევ ერთი კოსმოსური ტელესკოპი — კეპლერი. ამჯერად, ამ ტელესკოპის მიერ TRAPPIST-1-ის შესახებ შეგროვილი დამატებითი მონაცემები სამეცნიერო საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი ხდება. 2016 წლის დეკემბრიდან 2017 წლის 4 მარტამდე, კეპლერის ხომალდმა, რომელიც K2 მისიის სახელით ოპერირებს, ვარსკვლავის ნათებაში მცირე ცვლილებები დააფიქსირა, რისი მიზეზიც მის წინ პლანეტათა ჩავლაა. ეს დამატებითი მონაცემები მეცნიერებს დაეხმარება უფრო მეტად დააზუსტონ აღმოჩენილი ექვსი პლანეტების შესახებ აქამდე არსებული ცნობები,  განსაზღვრონ ორბიტული პერიოდი და მეშვიდე, ყველაზე შორეული პლანეტის,  TRAPPIST-1h-ის მასა და მეტი შეიტყონ დედა-ვარსკვლავის მაგნიტური აქტივობის შესახებ. „მეცნიერები და ენთუზიასტები მთელი მსოფლიოდან, აქტიურად ცდილობენ საკუთარი წვლილი შეიტანონ ამ დედამიწის ზომის პლანეტათა შესწავლაში. K2-ის მონაცემების ასე სწრაფად მიღება შემდგომ კვლევებს კიდევ უფრო გაამარტივებს და შესაძლებლობას მისცემს საზოგადოებას, მუდმივად თვალი ადევნოს კვლევის პროცესს“, — ამბობს K2-ის მკვლევარი გირტ ბარენტსენი. მაისის ბოლოსთვის, დასრულდება TRAPPIST-1-ის შესახებ მონაცემების შეგროვების რუტინული პროცესი, რის შემდეგაც, ფართომასშტაბიანი კვლევები დაიწყება.დაკვირვების პერიოდი K2 კამპანია 12-ის სახელითაა ცნობილი და მოიცავს მონიტორინგის 72 დღეს. ეს გახლავთ TRAPPIST-1-ზე ყველაზე გრძელი, განუწყვეტელი დაკვირვება, რომელმაც მეცნიერებს ახალი ცნობები უნდა მიაწოდოს შვიდ პლანეტას შორის მიმდინარე გრავიტაციული ურთიერთქმედების შესახებ. გარდა ამისა, შესაძლოა აღმოჩინონ სისტემაში არსებული სხვა პლანეტებიც.TRAPPIST-1 მუდმივად კვლევის საგანი არ ყოფილა. ცის ამ მონაკვეთის კოორდინატები კეპლერმა პირველად 2015 წლის ოქტომბერში განსაზღვრა. იმ დროისთვის, ამ ვარსკვლავთან პლანეტების არსებობის შესახებ არაფერი იყო ცნობილი, შესაბამისად, კეპლერს მისი კვლევა არ ჩაუტარებია.მაგრამ 2016 წლის მაისში, როდესაც TRAPPIST-1-ის სამი პლანეტის არსებობის შესახებ გახდა ცნობილი, NASA-ს ჯგუფმა სასწრაფოდ გადააპროგრ
წაკითხვა
ასტრონომები იდუმალ, იზოლირებულ პლანეტის მსგავს ობიექტს იკვლევენ
გამოქვეყნებულია: 2017-03-14 21:43:00
2012 წელს, ასტრონომებმა ჩვენს გალაქტიკურ სამეზობლოში უცნაური, იზოლირებული ობიექტი შენიშნეს — იუპიტერზე მასიური სხეული, რომელიც სავარაუდოდ უახლოესი მოხეტიალე პლანეტა იყო მათ შორის, რაც კი ოდესმე აღმოგვიჩენია. ერთადერთი პრობლემა კი იმაში მდგომარეობდა, რომ იგი არ ჰგავდა აქამდე ნანახ არც ერთ სხვა მოხეტიალე პლანეტას. ახლა, როდესაც მეცნიერები ამ უცნაურ ობიექტს, სახელად CFBDSIR 2149-0403-ს იკვლევენ, აღმოაჩინეს მტკიცებულებები, რომ ამ ყველაფრის შემდეგ, შესაძლოა იგი სულაც არაა პლანეტა და უფრო მეტად „მოხეტიალეა“, ვიდრე წარმოგვედგინა. მიუხედავად იმისა, რომ პლანეტათა უდიდესი ნაწილი თავიანთ დედა-ვარსკვლავის გარშემო მოძრაობს, ბოლო წლებში საოცრად გაიზარდა ისეთი შემთხვევები, როდესაც მეცნიერები ე. წ. „მოხეტიალე პლანეტებს“ პოულობენ — პლანეტებს, რომლებიც გამოძევებულნი არიან თავიანთ ვარსკვლავური სისტემიდან ან იქ არც არასოდეს ყოფილან და მთელი გალაქტიკის გარშემო ორბიტაზე მოძრაობენ. როდესაც 2012 წელს მკვლევრებმა CFBDSIR 2149-0403 იპოვეს, ფაქტით ძალიან აღფრთოვანებულნი დარჩნენ, რადგან ეს ყველაზე ახლო მოხეტიალე პლანეტა იყო ოდესმე აღმოჩენილთა შორის და ჩვენგან სულ რაღაც 100 სინათლის წლით იყო დაშორებული. ყოველთვის რთულია იმის განსაზღვრა, მოხეტიალე პლანეტობის კანდიდატი სინამდვილეშიც პლანეტაა თუ ყავისფერი ჯუჯა — სუბვარსკვლავური ობიექტები, რომლებიც სამყაროში არსებულ ყველაზე მძიმე პლანეტებზე უფრო მძიმეა, მაგრამ ვარსკვლავებზე უფრო მსუბუქი და არ აქვთ საკმარისი მასა იმისათვის, რათა ბირთვული სინთეზი შეინარჩუნონ. რაც შეეხება CFBDSIR 2149-0403-ს, როგორც ასტრონომები აცხადებენ, იგი იუპიტერზე 4-7-ჯერ მასიურია და მოხეტიალე პლანეტობის კანდიდატია. ასევე გაჩნდა ვარაუდი, რომ დიდი ალბათობით, იგი AB დორადუსის მოძრავი ჯგუფის ნაწილია — ობიექტთა ჯგუფის, რომლებიც ჩვენს გალაქტიკას ჯგუფურად უვლიან გარს, არიან ერთი და იგივე ასაკის და შესაბამისად, სავარაუდოდ ერთსა და იმავე ადგილას წარმოქმნილნი. ამ მოსაზრებაზე დაყრდნობით, CFBDSIR 2149-0403-ის ასაკი დაახლოებით 50-120 მილიონი წელია. ერთადერთი პრობლემა იმ მოსაზრებისა, რომლის თანახმადაც CFBDSIR 2149-0403 მოხეტიალე პლანეტაა, ის იყო, რომ ერ
წაკითხვა
ჰაბლმა ჰიპერგიგანტი ვარსკვლავის სახლი გადაიღო
გამოქვეყნებულია: 2017-03-14 19:33:00
ჰაბლის ამ ულამაზეს ფოტოზე ასახულია ახალგაზრდა სუპერვარსკვლავთა გროვა Westerlund 1, რომელიც ჩვენს გალაქტიკურ სამეზობლოში, 15 000 სინათლის წლის დაშორებით მდებარეობს და მასპინძლობს ამ დრომდე ჩვენთვის ცნობილ ერთ-ერთ უდიდეს ვარსკვლავებს. ვარსკვლავთა კლასიფიკაცია ხდება მათი სპექტრული ტიპის, ზედაპირის ტემპერატურისა და სიკაშკაშის მიხედვით. გროვის შემადგენელი ვარსკვლავების შესწავლისა და კლასიფიცირებისას, ასტრონომებმა აღმოაჩინეს, რომ Westerlund 1-ში უზარმაზარი ვარსკვლავი მდებარეობს. Westerlund 1-26-ის სახელით ცნობილი ეს მონსტრი ვარსკვლავი წითელი სუპერგიგანტია (ხანდახან უწოდებენ ჰიპერგიგანტს), რომლის რადიუსი მზისას 1 500-ჯერ აღემატება. თუკი Westerlund 1-26-ს მზის ადგილას მოვათავსებთ, იგი იუპიტერის ორბიტამდე განივრცობა. მიჩნეულია, რომ Westerlund 1-ის ვარსკვლავთა უმეტესობა ერთი და იგივე აფეთქების აქტივობის შედეგად წარმოიქმნა, რაც იმას ნიშნავს, რომ მათ ერთნაირი ასაკი და შემადგენლობა აქვთ. ასტრონომიული თვალსაზრისით, გროვა შედარებით ახალგაზრდაა — 3 მილიონი წლის და ჩვილი ბავშვია ჩვენს მზესთან შედარებით, რომლის ასაკიც 4,6 მილიარდი წელია. მომზადებულია phys.org-ის მიხედვით 
წაკითხვა
იდუმალი სწრაფი რადიოიმპულსები შესაძლოა არამიწიერ ცივილიზაციებს ეკუთვნოდეს
გამოქვეყნებულია: 2017-03-10 21:40:00
სამყაროში არსებულ აუხსნელ მოვლენებს შორის, სწრაფი რადიოიმპულსები (FRB) ყვლაზე უფრო უცნაურია. ისინი ერთ-ერთი ყველაზე მოუხელთებელი და ფეთქებადი სიგნალებია, რაც კი ოდესმე კოსმოსში დაგვიფიქსირებია; მიუხედავად იმისა, რომ ეს იმპულსები სულ რაღაც მილიწამებს გრძელდება, ისინი 500 მილიონ მზეზე მეტ ენერგიას გამოყოფენ. გასულ წელს, მკვლევრებმა 16 სწრაფი რადიოიმპულსი დააფიქსირეს, რომელთაგან ყველა  ირმის ნახტომის გარედან, ერთი და იგივე წყაროდან მოდიოდა. ამჯერად, როგორც ჰარვარდის ფიზიკოსები ფიქრობენ, ასეთი სიგნალები შესაძლოა უცხოპლანეტელთა მოწინავე ტექნოლოგიების არსებობის მტკიცებულება იყოს. „მოკლე ხანგრძლივობისა და ასეთი შორეული წარმომავლობის კვალობაზე, სწრაფი რადიოიმპულსები მეტისმეტად კაშკაშაა და ამ დრომდე, ჩვენ დადასტურებით ვერ ვახდენთ მათი შესაძლო ბუნებრივი წყაროს იდენტიფიცირებას“, — ამბობს ჰარვარდ-სმიტსონის ასტროფიზიკის ცენტრის თეორეტიკოსი ფიზიკოსი ევი ლეობი. „დასაფიქრებლად და შესამოწმებლად ღირს მათი ხელოვნური წარმომავლობის შესაძლებლობის შემოწმება“. სწრაფი რადიოიმპულსები (FRB) არც თუ ისე იშვიათია — მას შემდეგ, რაც იგი პირველად 2007 წელს დააფიქსირეს, მკვლევრები ვარაუდობენ, რომ ყოველდღიურად, სამყაროში დაახლოებით 2000 ასეთი სიგნალი ანათებს.  მაგრამ ამ სიგნალების დაფიქსირებისა და ანალიზის პრობლემა იმაში მდგომარეობს, რომ ისინი ძალიან ხანმოკლე, 5 მილიწამზე ნაკლები ხანგრძლივობისაა და აქვთ აბსოლუტურად შემთხვევითი წარმომავლობა. პირველი განმეორებადი FRB-ის დაფიქსირება მკვლევრებმა მხოლოდ 2016 წლის ბოლოს შესძლეს — 11 მაღალენერგიული რადიოანთება, რომელთაგან ყველა მომდინარეობდა ერთი და იგივე წყაროდან, სამყაროს შორეული კუთხიდან. ამ წლის დასაწყისში, იგივე ადგილიდან მომდინარე კიდევ 6 სიგნალი გამოვლინდა; როგორც მკვლევრებმა განსაზღვრეს, ისინი დედამიწიდან 3 მილიარდი სინათლის წლის დაშორებით მდებარე მკრთალი, ჯუჯა გალაქტიკიდან მოემართება. ეს წინ გადადგმული უდიდესი ნაბიჯი იყო, რადგან მანამდე დაფიქსირებული ყველა FRB კოსმოსის
წაკითხვა
ასტრონომებმა გრავიტაციული დაფლეთვის ორი ახალი მოვლენა აღმოაჩინეს
გამოქვეყნებულია: 2017-03-09 21:43:00
ახლახან გამოქვეყნებულ ორ სამეცნიერო დოკუმენტში, ასტრონომთა საერთაშორისო ჯგუფი გრავიტაციული დაფლეთვის (TDE) ორი ახალი მოვლენის აღმოჩენის შესახებ იუწყება. კალიფორნიაში, სან-დიეგოს მახლობლად მდებარე პალომარის ობსერვატორიის გამოყენებით, მკვლევრებმა აღმოაჩინეს რადიაციული ანთებები, რომლებიც გრავიტაციული დაფლეთვის შედეგადაა გამოყოფილი. გრავიტაციული დაფლეთვის მოვლენა ასტრონომიული ფენომენია, რომელიც მაშინ ხდება, როდესაც ვარსკვლავი იმდენად ახლოს ჩაივლის სუპერმასიურ შავ ხვრელთან, რომ მას ამ უკანასკნელის გრავიტაციული ძალები იჭერს და ვარსკვლავს მთლიანად ანადგურებს. გრავიტაციის მიერ ასე განადგურებული ვარსკვლავთა ნარჩენები შავ ხვრელში ჩაედინება და შიდა რეგიონებიდან გამოიყოფა რადიაცია, რომელიც გრავიტაციული დაფლეთვის მოვლენის მთავარი ინდიკატორია.ასტრონომთა და ასტროფიზიკოსთათვის, გრავიტაციული დაფლეთვა ძლიერი გრავიტაციისა და აკრეციული ფიზიკის მნიშვნელოვანი მტკიცებულებაა, რომელიც პასუხს სცემს მრავალ კითხვას სუპერმასიური შავი ხვრელების წარმოქმნისა და განვითარების შესახებ.გრავიტაციული დაფლეთვის პირველი მოვლენა 1990-იან წლებში აღმოაჩინეს, პასიური გალაქტიკებიდან მომდინარე რენტგენული გამოსხივების სახით. მსგავსი მოვლენების აღმოჩენა განსაკუთრებით გახშირდა ბოლო წლებში.ახლად აღმოჩენილი გრავიტაციული დაფლეთვის მოვლენები 2016 წლის 29 მაისი - 29 აგვისტოს პერიოდში შენიშნეს და  iPTF16axa და iPTF16fnl უწოდე. შემდეგ მათ კვლევაში ასევე ჩაერთნენ NASA-ს სვიფტის კოსმოსური ობსერვატორია და დედამიწაზე განლაგებული სხვა ტელესკოპები.მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ iPTF16axa განადგურებიდან 49 დღის შემდეგაა დაფიქსირებული. როგორც მათ აღმოაჩინეს, მისი სინათლის გამრუდებაში არ შეიმჩნევა ფერის ევოლუცია და აქვს მუდმივი ტემპერატურა, დაახლოებით 29 700 გრადუსი ცელსიუსი. მკვლევრებმა ასევე შენიშნეს, რომ ეს ყველაზე ცხელი  გრავიტაციული დაფლეთვის მოვლენაა Sloan Digital Sky Survey (SDSS)-ს კვლევის ფარგლებში და პროცესში ჩართული შავი ხვრელის მასა 40 მილიონი მზის მასას უდრის — ამ დრომდე ცნობილი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მასა, რაც კი გრავიტაციული დაფლეთვის მოვლენებში ჩართულ შავ ხვრელებში დაფიქსირებულა. რაც შეეხება მეორე მოვლენას, iPTF16fnl-ს, იგი დაფიქსირებულია გალაქტიკაში, რომლის შავი ხვრელის მასაც ბევრად დაბალია და ორი მილიონი მზის მასას უდრის. ჯგუფმა ასევე შენიშნა, რომ iPTF16fnl ძალიან ძლიერ გამოსხივებას გამოყოფს ულტრაიისფერ ტალღის სიგრძეში, ტემპერატურა კი 19 700 გრადუსი ცელსიუსია. 
წაკითხვა
აღმოჩენა, რომელმაც შესაძლოა ვარსკვლავების კვლევა ძირფესვიანად შეცვალოს
გამოქვეყნებულია: 2017-03-09 19:45:00
ძველ ვარსკვლავთგროვებში ახალგაზრდა ვარსკვლავების აღმოჩენამ, შესაძლოა მეცნიერები უკან, სამყაროში ვარსკვლავების შესწავლის ადრეულ ეტაპზე დააბრუნოს.ავსტრალიის პერთის რადიოასტრონომიის საერთაშორისო ცენტრის მკვლევრის, დოქტორ ბი ქინგ ფორის განცხადებით, ჩვენეული გაგება ვარსკვლავების ჩამოყალიბებასთან დაკავშირებით, ასტრონომიული მეცნიერების ქვაკუთხედია.„სამყაროში ტრილიონობით ვარსკვლავია და ჩვენ მხოლოდ იმ ერთეულების დაკვირვებასა და კლასიფიცირებას ვახდენთ, რომლებიც ბოლო ერთი საუკუნის განმავლობაში აღმოვაჩინეთ“, — ამბობს იგი. „ვარსკვლავის ევოლუციის ჩვენეული მოდელები ემყარება იმ რწმენას, რომ ვარსკვლავთგროვებში არსებული ვარსკვლავები ერთი და იგივე მატერიისგან, დაახლოებით ერთსა და იმავე დროს წარმოიქმნენ“.ვარსკვლავთგროვა ვარსკვლავების ჯგუფია, რომელთაც აქვთ საერთო წარმოშობა და დროის გარკვეულ მონაკვეთში ერთად რჩებიან გრავიტაციის წყალობით. რადგამ მიჩნეულია, რომ ვარსკვლავთგროვები ერთი და იგივე ასაკისა და შემადგენლობის ვარსკვლავებს შეიცავენ, ასტრონომები მათ „ვარსკვლავურ ლაბორატორიებად იყენებენ“, რათა გაიგონ თუ როგორ მოქმედებს მასა ვარსკვლავთა ევოლუციაზე.„თუკი აღმოჩნდება, რომ ეს მიდგომა არასწორია, როგორც ამას ჩვენი აღმოჩენები მიუთითებს, მოგვიწევს ამ მნიშვნელოვან მოდელებს ხელახლა დავუბრუნდეთ და გადავხედოთ“, — ამბობს დოქტორი ფორი. აღმოჩენის შესახებ სამეფო ასტრონომიული საზოგადოების ჟურნალ Monthly Notices-ში გამოქვეყნდა და მოიცავს ირმის ნახტომის მეზობელ გალაქტიკა მაგელანის დიდ ღრუბელში მდებარე ვარსკვლავთგროვების კვლევას.აღნიშნულ გროვებში მკვლევრებმა 15 ვარსკვლავური კანდიდატი აღმოაჩინეს, რომლებიც იმავე გროვებში არსებულ სხვა ვარსკვლავებზე გაცილებით ახალგაზრდები არიან.„ეს ახალგაზრდა ვარსკვლავები შესაძლოა წარმოქმნილია გროვებში გარედან, ვარსკვლავთშორისი სივრციდან შესული გაზით“, — ამბობს კვლევის თანაავტორი, დოქტორი კენჯი ბეკი. „თუმცა, რადიოტელესკოპე
წაკითხვა
NASA-ს ასტრონავტებს კოსმოსში 3D პიცის დაბეჭდვა შეეძლებათ - ახალი ტექნოლოგია
გამოქვეყნებულია: 2017-03-08 21:39:00
ახლა, როდესაც 3D ბეჭდვის ტექნოლოგია უფრო სასიცოხლო და დროული გახდა ვიდრე ოდესმე, სილიკონის ველის სტარტაპმა BeeHex-მა პიცის 3D ბეჭდვის ტექნოლოგია შექმნა. დიახ, სწორად კითხულობთ, არაფერი გეშლებათ. უგემრიელესი პიცის დაბეჭდვა ახლა უკვე წინასწარ დაპროგრამებულ რობოტსაც შეუძლია.გამოგონება NASA-სგან მიღებული გრანტის წყალობით მოხდა და მისი მიზანი იყო მისიაში ყოფნის დროს, ასტრონავტთათვის ახალი გზების შემუშავება, რომლის შედეგადაც ისინი გემრიელ კერძებს თავად მოამზადებენ. ახლა, როდესაც უკვე შესაძლებელი ხდება მარსზე ადამიანის გაშვებაც, ასტრონავტებს კოსმოსში კიდევ უფრო მეტი დროის გატარება მოუწევთ. იქიდან გამომდინარე, რომ კოსმოსში საკვების შენახვა არც თუ ისე მარტივია, NASA-მ გადაწყვიტა, რომ უკვე დროა, ასტრონავტებმა საკვები თავად მოამზადონ, კოსმოსში.ეს ტექნოლოგია მალე ჩვენთვის, დედამიწაზე მაცხოვრებელთათვისაც იქნება კომერციულად ხელმისაწვდომი. რობოტი, რომლის შექმნაც 1$ მილიონი დაჯდა, Chef 3D-ს სახელით იქნება ბრენდირებული. დაგეგმილია, რომ მალე იგი გამოჩნდება თემატურ პარკებში, სავაჭრო ცენტრებში და სპორტულ მოედნებზე.მიუხედავად იმისა, რომ ამ ტექნოლოგიამ შესაძლოა მრავალი ადამიანის სამსახური შეიწიროს, იგი საკვებს ბევრად უფრო სწრაფად და სუფთად მოამზადებს, ვიდრე მზარეული ადამიანი. ვინ იცის, იქნებ უკვე რობოტის მიერ მომზადებული საკვები მიირთვათ, როცა ამის შემდეგ, თქვენი ფავორიტი სპორტული გუნდის საგულშემატკივროდ წახვალთ სტადიონზე?   მომზადებულია futurism.com-ის მიხედვით
წაკითხვა
რატომ ადის მანქანა აღმართზე თავისით? - უიშვიათესი ბუნებრივი ფენომენის მეცნიერული ახსნა
გამოქვეყნებულია: 2017-03-08 19:48:00
მთელი მსოფლიოს მასშტაბით შეხვდებით უცნაურ, „იდუმალ ადგილებს“, რომლებიც საგონებელში გვაგდებს და უგულებელყოფს მიზიდულობის ძალას — ადგილებს, სადაც შენიშნავთ, რომ მანქანები აღმართზე თავისით ადიან, ველოსიპედისტებს კი დაღმართზე ჩასვლა უჭირთ. გრავიტაციული ბორცვების სახელით ცნობილი ეს უცნაური ბუნებრივი ფენომენი მსოფლიოში მრავლადაა, მათ შორის საქართველოში, ფუნიკულიორის გზაზე და კახეთში, გომბორის უღელტეხილზე. გავრცელებული ჭორების მიხედვით, ზოგიერთს ჰგონია, რომ საქმე გვაქვს ჯადოსნობასთან ან ამ ადგილის ქვეშ დამარხულ გიგანტურ მაგნიტთან. თუმცა, თქვენს ყველა კითხვას პასუხს გასცემს ამ მოვლენის მეცნიერული ახსნა.     თუკი გრავიტაციულ ბორცვის ძირში მანქანას დააყენებთ და ნეიტრალურზე გადართავთ, შენიშნავთ, რომ ავტომობილი მაღლა, ბორცვზე აგორდება.ზუსტად ასე, როგორც ეს მანქანა ადის შოტლანდიაში, ერიშირის ბორცვზე:შეგიძლიათ უბრალოდ გადმოხვიდეთ მანქანიდან და უყუროთ, როგორ ადის იგი თავისით აღმართზე.ერთ-ერთმა ადამიანმა კი პენსილვანიაში ბურთი გზაზე, დაღმართზე დააგორა, თუმცა ცოტა ხნის შემდეგ, იგი უკან მობრუნდა და აღმართზე ამოგორება დაიწყო:რა ხდება სინამდვილეში? აღმოჩნდა, რომ ეს ბუნებრივი ფენომენი არც მეტი, არც ნაკლები, უბრალოდ დახვეწილი ოპტიკური ილუზიაა, იმდენად დახვეწილი, რომ შეუძლებელია შესაბამისი აღჭურვილობის გარეშე იგი დაიჯეროთ.მაგრამ თუკი აღიჭურვებით სპეციალური ტექნიკითა და GPS მარკერებით, რათა გაზომოთ სხვაობა ბორცვის „მწვერვალსა“ და „ძირს“ შორის, მიხვდებით, რომ სინამდვილეში ყველაფერი საპირისპიროდაა.„ნაპირები ისეა დაშვებული, რომ გეჩვენებათ, თითქოს მ
წაკითხვა
NASA მრავალ საკუთარ აპლიკაციას ასაჯაროებს - გადმოწერეთ უფასოდ
გამოქვეყნებულია: 2017-03-07 22:58:00
NASA საკუთარი პროგრამული უზრუნველყოფის 2017-2018 წლების კატალოგს აქვეყნებს, რომელშიც ყველაფერი ხელმისაწვდომია უფასოდ გადმოწერისთვის, ყოველგვარი საავტორო საფასურის გარეშე. ეს უკვე მესამე შემთხვევაა, როდესაც NASA მსგავს კრებულს ტექნოლოგიური ტრანსფერის პროგრამის ფარგლებში აქვეყნებს.კატალოგი მოიცავს პროგრამული უზრუნველყოფის მრავალ პროდუქტს, ტექნიკურ აპლიკაციათა ფართო სპექტრს, რომელთაგან ზოგიერთი საჯაროდ პირველად გამოქვეყნდა.15 კატეგორიად დალაგებული კატალოგი მოიცავს პროგრამულ უზრუნველყოფას მონაცემთა მომზადება-შენახვითვის, ბიზნეს-სისტემებისთვის, ოპერაციებისთვის, პროპულსიისა და აერონავტიკისთვის.თითოეული მათგანი მოიცავს გადმოსაწერად ხელმისაწვდომ უამრავ პროგრამას. თუკი არჩევა გაგიჭირდებათ, შესაძლებლობა გაქვთ იხილოთ NASA-ს ყველაზე მოთხოვნად აპლიკაციათა ოცეული.უფრო გასაგები რომ იყოს, პროგრამულ უზრუნველყოფათა დიდ ნაწილს რაღაც საერთო აქვს რაკეტების მეცნიერებასთან და რეაქტიულ ინჟინერიასთან.თუკი საკუთარ ეზოში რაკეტის ან ხომალდის აშენება გსურთ, შესაძლოა ზოგიერთი აპლიკაცია მართლაც დაგეხმაროთ.„პროგრამული უზრუნველყოფის ეს კატალოგი ჩვენი ერთ-ერთი გზაა მხარი დავუჭიროთ ინოვაციურ ეკონომიკას იმ ხელსაწყოებზე წვდომის მიცემით, რომელთაც დღეს აეროკოსმოსური სფეროს მ
წაკითხვა
წყნარი ოკეანის ღრმა წყლებში დაფიქსირებული 5 უცნაური არსება
გამოქვეყნებულია: 2017-03-07 19:49:00
ამერიკის ოკეანისა და ატმოსფეროს ეროვნული ადმინისტრაციის (NOAA) ბიოლოგებმა ახალახან დაასრულეს სამკვირიანი ექსპედიცია წყნარ ოეკეანეში, ამერიკის სამოის რეგიონში. ვრცელდება მათ მიერ ოკეანის სიღრმეებში გადაღებული სიცოცხლის უცნაური ფორმების კადრები. კვლევით გემ Okeanos Explorer-ზე მყოფმა ჯგუფმა დისტანციურად მართვადი მოწყობილობა თითქმის 4 კმ სიღრმეზე გაგზავნა, რათა მას ყველაზე უცნაური ქმნილებები ეპოვა. ექსპედიცია 16-26 თებერვალს, სამ სხვადასხვა საზღვაო ნაკრძალში მიმდინარეობდა: როუზ-ატოლის ეროვნულ საზღვაო მონუმენტში, ამერიკის სამოის ეროვნულ პარკში და ამერიკის სამოის ეროვნულ საზღვაო ნაკრძალში. აღმოჩენებს შორისაა ზღვის ვარსკვლავების, ღრუბლების, მარჯნების, მოლუსკებისა და მედუზების მრავალი აქამდე უცნობი სახეობა.წარმოგიდგენთ ზოგიერთ ყველაზე უცნაურ სახეობას, რომელიც მეცნიერებმა დააფიქსირეს:5. ცისარტყელა სავარცხლურამეცნიერები განაცვიფრა წყალქვეშა აქტიური ვულკანის — ვაილულუს კადრებმა, რომელიც სიცოცხლის მრავალ უცნაურ ფორმას მასპინძლობს. კვლევის მიხედვით, სავარცხლურას სხეულის ირგვლივ მოლივლივე ეს სინათლე სინამდვილეში სულაც არაა სინათლე, იგი ჩამწკრივებული წამწამებია, რომლებიც სინათლეს ირეკლავენ.4. ვენერას ბუზიჭერიას ზღვის ანემონი
წაკითხვა
ჯიმ გრინი: ნასას შეუძლია მაგნიტური ფარი მზესა და მარსს შორის მდგრად ორბიტაზე გაიტანოს
განახლებულია: 2017-03-07 13:17:00
ნასას მარსზე ატმოსფეროს აღსადგენად პლანეტის გარშემო მაგნიტური ფარის შექმნა შესთავაზეს. პლანეტოლოგი ჯიმ გრინის მოსაზრებით,  ნასას შეუძლია მაგნიტური ფარი მზესა და მარსს შორის მდგრად ორბიტაზე გაიტანოს და წითელი პლანეტა მზისგან წამოსული ქარისა და რადიაციისგან დაიცვას. რის შემდეგად უკვე მარსის შესწავლას სპეციალისტები ადგილზე რადიაციული დასხივების რისკის გარეშე შეძლებენ. პლანეტა კი თანდათანობით ატმოსფეროს აღდგენას დაიწყებს. ხელოვნური მაგნიტური ველით დაფარვა კოსმოსური აპარატის საშუალებით უნდა განხორციელდეს. პლანეტოლოგმა მარსზე კლიმატური ცვლილებების მოდელირებაც განახორციელა. აღსანიშნავია, რომ იდეის განხორციელება მხოლოდ 2050 წლის შემდეგ იქნება შესაძლებელი, თუმცა ნასას სპეციალისტები არ გამორიცხავენ, რომ ასეთი ტექნოლოგიების განვითარება მომავალში რეალური გახდეს. 
წაკითხვა

უახლესი