საზოგადოებრივი
104.5 FM

ძიება თარიღის მიხედვით

მეცნიერება/ტექნოლოგიები
ანტარქტიდამ გამწვანება დაიწყო - გლობალური დათბობის წყალობით, კონტინენტი გეოლოგიურ წარსულში ბრუნდება
გამოქვეყნებულია: 2017-05-19 19:15:00
ანტარქტიდაზე მომუშავე მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ ყინულოვანი კონტინენტის ჩრდილოეთ ნახევარკუნძულის სანაპიროებზე სწრაფად იზრდება ხავსები, რაც კიდევ ერთხელ მეტყველებს პლანეტის ყველაზე ცივი და მოშორებული არეალების კლიმატის ცვლილებაზე.  თითქმის 50-წლოვანი დათბობის პროცესის შუაგულში, მეცნიერებმა აღმოაჩინეს ხავსების ორი სახეობა, რომლებმაც თითქოს უცბად იფეთქა; ერთ-ერთი ხავსი, რომელიც ძალიან ნელა, წელიწადში 1 მმ-ზე ნაკლებით იზრდებოდა, ახლა წელიწადში 3 მილიმეტრზე მეტი იზრდება. „ხალხი ფიქრობს, რომ ანტარქტიდა მთლიანად ყინულოვანი ადგილია, მაგრამ როგორც ჩვენმა კვლევებმა აჩვენა, ზოგიერთი ნაწილი ახლა მწვანეა და თანდათან უფრო მწვანდება“,  — ამბობს კვლევის ავტორი მეთიუ ემსბერი ექსეტერის უნივერსიტეტიდან. „ამ შორეული ეკოსისტემის შესახებ შესაძლოა ხალხი ფიქრობდეს, რომ ადამიანისგან ხელუხლებელია, მაგრამ სინამდვილეში, ის სწორედ ადამიანის საქმიანობის შედეგად გამოწვეულმა კლიმატის ცვლილებამ წარმოქმნა“. კვლევა ჟურნალ Current Biology-ში გამოქვეყნდა; ემსბერისთან ერთად, ავტორები არიან მისი კოლეგები კემბრიჯის უნივერსიტეტიდან, British Antarctic Survey-დან და დარემის უნივერსიტეტიდან. მცენარეული საფარი თანამედროვე ანტარქტიდის ტერიტორიის მხოლოდ 1%-ზე ნაკლებზეა წარმოდგენილი. ნახევარკუნძულის გარკვეულ ნაწილებზე, ანტარქტიკული ხავსები იმ გაყინულ ზედაპირზე იზრდება, რომელიც ზაფხულობით ნაწილობრივ ლხვება. ზაფხულში, ზედაპირის ხავსები თხელ ფენას წარმოქმნის, რომელიც ზამთარში ისევ იყინება. როდესაც ერთი ფენა სხვა ფენის ზემოთ ექცევა, ძველი ხავსები გაყინული ნიადაგის დაბლა რჩება, სადაც ტემპერატურა მათ შესანიშნავად ინახავს. ემსბერის თქმით, ასე ისინი „დროთა მანძილზე ცვლილებათა აღმწერებად“ იქცევიან. ანტარქტიდის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, 640 კმ სიგრძის ტერიტორიაზე აღებულმა ნიმუშებმ
წაკითხვა
ემოჯის ახალი ნაკრები Google-ისგან
გამოქვეყნებულია: 2017-05-19 09:43:00
​​Google-მა ახალი ოპერაციული სისტემა Android O წარადგინა. გაზრდილი უსაფრთხოებისა და სისწრაფის გარდა, Google მომხმარებლებს ახალ ემოჯის ნაკრებს სთავაზობს. სტანდარტული ემოჯი ცერა თითს წააგავს. მედიის ცნობით, სიახლეზე Google-ი 18 თვის განმავლობაში მუშაობდა. ბეტა ვერსია ხელმისაწვდომი იქნება Nexus 5X-ის, Nexus 6P-ის, Nexus Player-ის, Pixel C-ს, Pixel-ისა და Pixel XL-ის მომხმარებლებისთვის. Android O-ს ოფიციალური განახლება ზაფხულის ბოლოს გამოვა.Google is redesigning its awful blob emoji for the new Android O https://t.co/0Fx44SQePM pic.twitter.com/T8L4qb1WIq— TNW (@TheNextWeb) May 18, 2017
წაკითხვა
NASA-მ დედამიწის გარშემო ადამიანის მიერ შექმნილი ბარიერი აღმოაჩინა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-18 21:23:00
NASA-ს კოსმოსურმა ზონდებმა დააფიქსირეს მასიური, ადამიანის მიერ შექმნილი „ბარიერი“, რომელიც გარს აკრავს დედამიწას. როგორც ცდების შედეგად დადგინდა, მას გარკვეული ეფექტი აქვს კოსმოსურ ამინდზე, ჩვენი პლანეტის ატმოსფეროს მიღმა. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ჩვენ არა მხოლოდ შევცვალეთ დედამიწა ასე სასტიკად, არამედ მეცნიერები საუბრობენ სრულიად ახალი გეოლოგიური ეპოქის შესახებ — ჩვენმა ქმედებებმა კოსმოსიც კი შეცვალა. კარგი ამბავი ისაა, რომ თავად პლანეტაზე ჩვენი გავლენისგან განსხვავებით, ჩვენ მიერ კოსმოსში წარმოქმნილი ეს ჰომოგენური ბუშტი სინამდვილეში ჩვენს სასარგებლოდ მოქმედებს. 2012 წელს, NASA-მ გაუშვა ორი კოსმოსური ზონდი, რომლებიც ერთმანეთთან ტანდემში დედამიწის ვან-ალენის რადიაციულ სარტყელში 3200 კმ/სთ სიჩქარით მოძრაობდნენ.  ჩვენს პლანეტას გარს აკრავს ორი ასეთი რადიაციული სარტყელი ( და მესამე დროებითი). შიდა სარტყელი დედამიწის ზედაპირიდან 9 600 კმ სიმაღლეზე, 640 კილომეტრზეა გადაჭიმული, ზედა სარტყელი კი პლანეტის ზედაპირიდან 13 500-58 000 კმ სიმაღლეზეა.  ახლახან, როცა იქ მოძრავი ზონდები აკვირდებოდნენ თუ როგორ იჭერდა დედამიწის მაგნიტური ველი დამუხტულ ნაწილაკებს, დააფიქსირეს რაღაც უცნაური — მზიდან წამოსული ამ სახიფათო ნაწილაკების განმუხტვა ხდებოდა გარკვეულ, დაბალი სიხშირის ბარიერში. კვლევის შედეგად, მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ გასული რამდენიმე ათწლეულის მანძილზე, ამ ბარიერმა ვან-ალენის სარტყელი დედამიწას კიდევ უფრო დააშორა და ამჟამად, რადიაციის ნაკადების ქვედა საზღვრები ჩვენგან იმაზე უფრო შორსაა, ვიდრე 1960-იან წლებში იყო. საინტერესოა, რა მოხდა, რა შეიცვალა? კომუნიკაციის გარკვეული ტიპი, რომელსაც ძალიან დაბალი სიხშირის (VLF) რადიოკომუნიკაციას უწოდებენ, ახლა ბევრად გავრცელებულია, ვიდრე 60-იან წლებში. NASA-ს ჯგუფი ადასტურებს, რომ ეს სიხშირე გავლენას ახდენს თუ როგორ და სად გადაადგილდნენ გარკვეული ნაწილაკები კოსმოსში. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, VLF-ის წყალობით, ახლა ჩვენ გვაქვს ანთროპოგენული (ადამიანის შექმნილი) კოსმოსური ამინდი. „მრავალი ექსპერიმენტისა და დაკვირვების შედეგად გავარკვიეთ, რომ შესაბამის პირობებში, რადიო-კუმუნიკაციების სიგნალები VLF-ის სიხშირულ დიაპაზონში გავლენას ახდენს დედამიწის გარშემო არსებულ მაღალენერგიული რადიაციის თვისებებზე“, — ამბობს ფილ ერიქსონი, ჯგუფის ერთ-ერთი მკვლევარი მასაჩუსეტსის ტექნოლ
წაკითხვა
იტალიაში სუპერვულკანი ამოფრქვევისთვის ემზადება - ექსპერტთა გაფრთხილება
გამოქვეყნებულია: 2017-05-18 19:45:00
თითქმის 500 წლის წინ, იტალიაში სუპერვულკანი ფლეგრეის მინდორი ამოიფრქვა. გამდნარი ქანები და კვამლის სქელი ჭავლები რვა დღის განმავლობაში იფრქვეოდა ატმოსფეროში. შედგეად, წარმოიქმნა მოზრდილი მთა. ამჯერად, ექსპერტები გვაფრთხილებენ, რომ ეს დიდი, ცეცხლოვანი ქვაბი შესაძლოა მზადაა კიდევ ერთი ამოფრქვევისთვის. აღსანიშნავია, რომ სწორედ ამ სუპერვულკანთანაა დაკავშირებული ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ამოფრქვევები პლანეტაზე.  „ფლეგრეის მინდვრების ნიადაგის ბზარებისა და გადაადგილების შესწავლის შემდეგ, ვფიქრობთ, რომ ის კრიტიკულ ეტაპს უახლოვდება, რომელშიც შემდგომი უწესრიგობა ამოფრქვევის შესაძლებლობას გაზრდის. ადგილობრივი ხელისუფლება აუცილებლად მზად უნდა იყოს ყველაფრისთვის“, — ამბობს მკვლევარი კრისტოფერ კილბარნი. შეიძლება იფიქროთ, რომ სუპერვულკანი ჩვეულებრივი ვულკანია, ოღონდ დიდი ზომის; თუმცა, სინამდვილეში ის გიგანტური ვულკანია, რომელიც თავის დროზე ხმელეთზე გაბრტყელდა და დატოვა ისეთი ვრცელი, ვულკანურად აქტიური მინდვრები, როგორიც იელოუსტონის ეროვნულ პარკშიცაა წარმოდგენილი. სუპერვულკანი წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც ჩვეულებრივი ვულკანი იმდენად ბევრ მაგმას ამოაფრქვევს ცენტრიდან, რომ საკუთარ თავს ანგრევს და ტოვებს მხოლოდ ვრცელ კრატერულ ველს, რომელზეც უხვადაა გეიზერები, ორთქლიანი ღრმულები და გოგირდმჟავა. ფლეგრეის მინდვრები (იტალიურად „ცეცხლმოკიდებული მინდვრები“) განფენილია ნეაპოლის დასავლეთით, 100 კვადრატულ კილომეტრზე; მის ცენტრში მოთავსებულია მასიური, 12 კმ სიგანის კალდერა. ველი მოიცავს 24 კრატერსა და ფართო ვულკანურ ნაგებობებს, რომელთა უმეტესობაც ხმელთაშუა ზღვის ფსკერზე იმალება. 35 000 წლის წინ, ფლეგრეის მინდვრებზე დიდი ამოფრქვევა მოხდა, შემდეგი ამოფრქვევა 12 000 წლის წინ დაფიქსირდა, ბოლოს კი შედარებით მცირე — 1538 წელს. ეს ყველაფერი შედარებითია, რადგან ბოლო, „მცირე“ ამოფრქვევა 8 დღეს გრძელდებოდა და ირგვლივ გადმოინთხა იმდენი მასალა, რომ წარმოიქმნა სრულიად ახალი მთა — მონტე-ნუევო. 200 000 წლის წინ, ფლეგრეის მინდვრების წარმომქმნელი ვულკანური კოლაფსი იმდენად კატაკლიზმური იყო, რომ ზოგიერთი მკვლევრის ვარაუდით, ნეანდერტალების გადაშენებაც კი გამოიწვია. ამოფრქვევის დროს, ზედაპირზე გადმოინთხა 3,7 ტრილიონი ლიტრი გამდნარი ქანები, ატმოსფეროში დიდი ოდენობით გავრცელებულმა გოგირდმა კი გამოიწვია ე. წ. „ვულკანური ზ
წაკითხვა
დაუსახლებელი კუნძული შუაგულ წყნარ ოკეანეში - პლასტმასით ყველაზე დაბინძურებული ადგილი დედამიწაზე
გამოქვეყნებულია: 2017-05-17 22:28:00
წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილის შუაგულში, არის ერთი შორეული, დაუსახლებელი კუნძული, რომელიც უახლოესი დასახლებული ცენტრიდან 5000 კილომეტრითაა დაშორებული. ალბათ ფიქრობთ, რომ ეს იზოლირებული ნაკრძალი სრულიად ხელუხლებელი იქნება, მაგრამ ცდებით. კუნძული ჰენდერსონი, რომელიც იმდენად მოშორებულია დანარჩენი სამყაროსგან, რომ მხოლოდ მეცნიერები თუ სტუმრობენ ყოველ 5-10 წელიწადში ერთხელ — დიდი უბედურების ქვეშაა. კუნძულის სანაპიროებზე გამორიყულია მილიონობით პლასტიკური ნარჩენი. დაბინძურების დონე იმდენად მაღალია, რომ მსგავსი მასშტაბის შემთხვევა მეცნიერებს სხვაგან არსად უანახავთ. ტასმანიის უნივერსიტეტის საზღვაო ეკო-ტოქსიკოლოგის, ჯენიფერ ლევერსის ახალი კვლევის მიხედვით, კუნძულ ჰენდერსონის პლაჟების ყოველ კვადრატულ მეტრზე 671 პლასტიკური ნარჩენი გდია — დაბიბნძურების ყველაზე მაღალი სიმჭიდროვე მთელ მსოფლიოში. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ამ კუნძულზე დაახლოებით 37,7 მილიონი პოლიეთილენის პარკი გდია. შედეგად, სრულიად დაუსახლებელი ჰენდერსონი, რომელიც თითქოს იდილიური, ხელუხლებელი ატოლი უნდა იყოს, მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე დაბინძურებული ადგილია. „კუნძულ ჰენდერსონის შემთხვევა გვიჩვენებს, რომ პლასტიკურ დაბინძურებას ვერსად გავექცევით, ოკეანეების ყველაზე მიყრუებულ ადგილებშიც კი“, — ამბობს ლევერსი. „ხუთ ადგილზე აღებული ნიმუშების მიხედვით ირკვევა, რომ კუნძულზე გამორიყულია 17 ტონა პლასტიკური ნარჩენი; თითოეულ პლაჟზე ყოველდღიურად 3570-ზე მეტი პლასტმასის ახალი ნარჩენი გამოირიყება“.  ჰენდერსონი უდიდესია პიტკერნის ოთხ კუნძულს შორის; ტერიტორია გაერთიანებული სამეფოს იურისდიქციაშია. მიუხედავად მდებარეობისა, კუნძულის პოზიცია მაგნიტივით იზიდავს მოტივტივე ნარჩენებს. ჰენდერსონი სამხრეთ წყნაროკეანურ წრეში მდებარეობს, რაც იმას ნიშნავს, რომ ოკეანის მბრუნავი დინებები ნარჩენებს ყველგან აგროვებს და ჰენდერსონისკენ მიაქვს.  მკვლევართა განცხადებით, ჰენდერსონის დაბინძურების მათეული შეფასება შესაძ
წაკითხვა
პროქსიმა b-ზე არამიწიერი სიცოცხლის არსებობა შესაძლებელია - ახალი კვლევა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-17 19:43:00
მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ პროქსიმა b — მზის სისტემის უახლოესი, დედამიწის მსგავსი მეზობელი — ნამდვილად უნდა იყოს სიცოცხლისათვის ვარგისი. შედეგად, ჩნდება ახალი იმედი, რომ ჩვენს კოსმოსურ ზღურბლზე შესაფერისი პირობებია არამიწიერი სიცოცხლისათვის. პლანეტა გასულ წელს აღმოაჩინეს, რაც ნამდვილი შოკი იყო სამეცნიერო საზოგადოებისათვის. დადგინდა, რომ ახლად აღმოჩენილი პლანეტა თავის დედა-ვარსკვლავის სასიცოცხლო ზონაში მდებარეობს. ამჯერად კი, ახალი მოდელირების შედეგად ირკვევა, რომ პროქსიმა b-ზე სტაბილური კლიმატია, რაც პოტენციურად თავსებადია არამიწიერი სიცოცხლის ფორმებისათვის. გაერთიანებული სამეფოს ექსეტერის უნივერსიტეტის მკვლევართა მიერ წარმართული სიმულაციების მიხედვით, პროქსიმა b-ზე თხევადი წყალი შესაძლოა იყოს განსხვავებულ ორბიტულ კონფიგურაციათა დიაპაზონში, რაც იმაზეა დამოკიდებული, ზუსტად რა მარშრუტით მოძრაობს პლანეტა დედა-ვარსკვლავის გარშემო — ეს კი მეცნიერებს ჯერ არ გაურკვევიათ. შეგახსენებთ, რომ  პროქსიმა b ვარსკვლავ პროქსიმა კენტავრის გარშემო მოძრაობს, რომელიც დედამიწიდან 4,2 სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობს. შედეგად, იგი ჩვენთან უახლოესი ვარსკვლავური სისტემაა.  პროქსიმა b-ს განსაკუთრებულ მნიშვნელობას მხოლოდ ასეთი სიახლოვეც სძენს. მეცნიერებს უკვე აქვთ ამბიციური გეგმაც, რომელიც ამ პლანეტის მონახულებას გულისხმობს. არის თუ არა სიცოცხლე პროქსიმა b-ზე, რა თქმა უნდა, გადაჭრით არავინ იცის. ამ ეტაპზე, ზუსტი პასუხის გაცემა არც მეცნიერთა საუკეთესო კვლევებს შეუძლია. ერთ-ერთი წინა კვლევის მიხედვით, პროქსიმა b შესაძლოა წყლით იყოს დაფარული, რაც მასზე სიცოცხლის არსებობის შანსებს ზრდის. თუმცა, შემდეგი კვლევების თანახმად, დედა-ვარსკვლავიდან მომდინარე კატასტროფულ ვარსკვლავურ ქარებს პლანეტაზე ყველანაირი სიცოცხლე უნდა მოესპო. ყველანაირი იმედი საბო
წაკითხვა
კურდღლის თანავარსკვლავედის გალაქტიკათა წყვილი - ჰაბლის ახალი კადრი
გამოქვეყნებულია: 2017-05-16 23:44:00
ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის მიერ გადაღებულ ამ ფოტოზე ასახულია კურდღლის თანავარსკვლავედში მდებარე უჩვეულო გალაქტიკა IRAS 06076-2139. ჰაბლის კამერამ იგი დედამიწიდან 500 მილიონი სინათლის წლის მანძილზე გადაიღო. როგორც ჩანს, ეს განსაკუთრებული ობიექტი სინამდვილეში ორი სხვადასხვა გალაქტიკისგან შედგება, რომლებიც ერთმანეთისაკენ 2 მლნ კმ/სთ სიჩქარით მიჰქრიან. სავარაოდიდ, ეს სიჩქარე ძალიან მაღალია იმისათვის, რათა ისინი შეერწყან და ერთი გალაქტიკა წარმოქმნან. თუმცა, იქიდან გამომდინარე, რომ მათ შორის მანძილი ძალიან მცირეა — 20 000 სინათლის წელი, ახლოს ჩავლისას, გრავიტაციული ძალებით ისინი ერთმანეთს დაშლიან, შეიცვლება მათი სტრუქტურა და მასშტაბები.  მსგავსი გალაქტიკური ურთიერთქმედება ჰაბლს აქამდეც ბევრჯერ დაუფიქსირებია, რასაც ასტრონომები აქტიურად სწავლობენ. ურთიერთქმედი გალაქტიკების დამაინტრიგებელი მოქმედებები მრავალი ფორმით ვლინდება; ხშირია გალაქტიკური კანიბალიზმი და გალაქტიკათა შეჯახება. მსგავსი ბედი ელის ჩვენს გალატიკა ირმის ნახტომსაც, რომელიც დაახლოებით 4,5 მილიარდ წელიწადში მეზობელ ანდრომედას გალაქტიკას შეეჯახება. ეს პროცესი თითქმის უსაფრთხო იქნება: მიუხედავად იმისა, რომ თითოეულ გალაქტიკაში მილიარდობით ვარსკვლავია, მანძილი თითოეულ ვარსკვლავს შორის იმდენად დიდია, რომ ვარსკვლავების ერთმანეთთან შეჯახება თითქმის გამორიცხულია. 
წაკითხვა
NASA-მ დედამიწიდან არეკლილი მრავალი უცნაური ნათება დააფიქსირა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-16 22:05:00
კოსმოსიდან გადაღებული დედამიწის ფოტოებზე ხშირად ჩანს ასობით ელვარე ნათება, რომელსაც ჩვენი პლანეტა ირეკლავს. ჯერ კიდევ ორი ათწლეულის წინ, ეს მოვლენა მრავალ მეცნიერს, მათ შორის კარლ სეიგანს, საკმაოდ აბნევდა. ამჯერად, NASA-მ საიდუმლო ამოხსნა. ელვარება იმდენად დიდია, რომ მათი დანახვა კოსმოსიდანაც შესაძლებელია. თავდაპრველად ეგონათ, რომ მას ოკეანის ზედაპირიდან არეკლილი მზის შუქი იწვევდა. თუმცა, NASA-მ ისინი ხმელეთზეც შენიშნა.  „რამდენიმე კაშკაშა ნათება ხმელეთზეც შევნიშნეთ. როდესაც პირველად ვიხილე, ვიფიქრე, იმ ადგილას რაიმე წყალი იქნებოდა, მაგალითად ტბა, რომელიც მზის სხივებს ირეკლავდა. თუმცა ნათება იმდენად დიდია, რომ მივხვდი, ვცდებოდი“, — ამბობს NASA-ს გოდარდის კოსმოსური ფრენების ცენტრის მკვლევარი ალექსანდერ მარშაკი. 1993 წელს, ასტრონომმა კარლ სეიგანმა ხომალდ „გალილეოს“ მიერ გადაღებულ ფოტოებზე სინათლის უჩვეულო ელვარებები შენიშნა. ეს უპილოტო ხომალდი 1989 წელს იუპიტერისა და მისი მთვარეების შესასწავლად გაუშვეს, თუმცა სეიგანმა და მისმა გუნდმა გადაწყვიტეს ხელიდან არ გაეშვათ შესაძლებლობა და დედამიწასთან ერთ-ერთი გადაფრენისას, ჩვენი პლანეტის სიცოცხლის ნიშნების შესახებაც შეეგროვებინათ ინფორმაცია.  ამის მთავარი მიზანი იყო გაერკვიათ, შენიშნავდა თუ არა ხომალდი დედამიწაზე არსებული სიცოცხლის ნიშნებს შორეული კოსმოსიდან, ანუ შესძლებდა თუ არა იგივეს რომელიმე არამიწიერი მეზობელი — გაარკვევდნენ თუ არა ისინი, რომ დედამიწაზე სიცოცხლე ყვაოდა. გალილეოს ფოტოებზე, რამდენიმე ადგილას მათ სინათლის დიდი ელვარება შენიშნეს, რაც თითქოს სარკიდან იყო არეკლილი, მხოლოდ იმ ადგილებში, სადაც პლანეტა წყლით იყო დაფარული. 24 წლის შემდეგ, 2015 წლის ივნისიდან 2016 წლის აგვისტომდე, NASA-მ 866 ასეთი ელვარება ხმელეთზეც შენიშნა. შეგიძლიათ ეს ყველაფერი NASA-ს მიერ გამოქვეყნებულ ვიდეოზეც იხილოთ:  როდესაც NASA-მ ახალი მომაცემები გალილეოს ძველ ფოტოებს შეადარა,  მიხვდნენ, რომ სეიგანსა და მის ჯგუფს გამორჩენილი ჰქონდა ერთი გადამწყვეტი დეტალი — უცნაური ანთებები ხმელეთზეც შეინი
წაკითხვა
აღმოჩენილია უკიდურესად გაბერილი, ძალიან დაბალი სიმკვრივის ეგზოპლანეტა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-16 20:41:00
ასტრონომებმა აღმოაჩინეს გიგანტური, იუპიტერიზე დიდი ეგზოპლანეტა, რომელსაც უკიდურესად დაბალი მასა აქვს. შემადგენლობის წყალობით, ამ „გაბერილი“ ეგზოპლანეტის სიმკვრივე დაახლოებით პენოპლასტის (ე. წ. ზღვის ქაფი) მსგავსია. პლანეტა KELT-11b დედამიწიდან 320 სინათლის წლის მანძილზე მდებარე ვარსკვლავის გარშემო ბრუნავს. აღმომჩენი ჯგუფის განცხადებით, ეს „უკიდურესად გაბერილი“ ეგზოპლანეტა ამ დრომდე ჩვენთვის ცნობილი მესამე ყველაზე დაბალი სიმკვრივის პლანეტაა, რომელსაც შეუძლია უფრო მეტი ინფორმაცია მოგვაწოდოს მსგავსი სხეულების წარმოქმნის შესახებ.  „ის ძალიან გაბერილია, იუპიტერზე 40%-ით დიდი, თუმცა აქვს მისი მასის მხოლოდ მეხუთედი, სიმკვრივე დაახლოებით პენოპლასტის მსგავსია და აქვს უკიდურესად ვრცელი ატმოსფერო“, — ამბობს ასტრონომი ჯოშუა პეპერი.  გარდა KELT-11b-ის უჩვეულო სიმკვრივისა, ეს პლანეტა უცნაურია დედა-ვარსკვლავის თვალსაზრისითაც, რომელიც უკიდურესად კაშკაშაა. ამ ვარსკვლავს KELT-11 ეწოდება და ამჟამად წითელ გიგანტად გადაქცევის პროცესშია, რაც იმას ნიშნავს, რომ თითქმის უკვე ამოწურა თავის ბირთვული საწვავი და ბირთვის ქერქის წყალბადის გამოყენება დაიწყო. მეცნიერთა ვარაუდით, მომდევნო 100 მილიონი წლის განმავლობაში, KELT-11b-ს დედა-ვარსკვლავი შთანთქავს, რადგან ამ უკანასკნელის გარე ფენები აქტიურად ფართოვდება. თუმცა, სანამ შთქნთქმა დაიწყება, ასტრონომები გეგმავენ შეისწავლონ მისი ატმოსფეროს შემადგენლობა.  აღსანიშნავია, რომ ეს ვარსკვლავი ყველაზე კაშკაშაა სამხრეთ ნახევარსფეროს ცაზე, რომელსაც ტრანზიტული პლანეტა ჰყავს — რაც იმას ნიშნავს, რომ ორბიტაზე მოძრაობის დროს, პლანეტა KELT-11b დედამიწასა და თავის ვარსკვლავს შორის გაივლის. სწორედ ტრანზიტის მეთოდით პოულობენ ასტრონომები ხშირად ეგზოპლანეტებს, რადგან შორეული ვარსკვლავის შუქი, რომელსაც ტელესკოპები აღიქვამენ, პლანეტის ჩავლისას ოდნავ მცირდება. თუმცა, ვარსკვლავ KELT-11-ის შემთხვევაში, ამ პლანეტის ტრანზიტით გამოწვეული ჩაბნელება ასტრონომებმა ძლივს შენიშნეს არიზონასა და სამხრეთ აფრიკაში მდებარე ტელესკოპის წყვილ KELT-ის გამოყენებით. „ეს აღმოჩენა ჩვენთვის ერთგვარი გამოწვევა იყო. დაკვირვებებისას, ტრანზიტი ძლივს შეიმჩნეოდა (0,3% ცვლილება ვარსკვლავის სინათლეში) და ძალიან დიდხანს გრძელდებოდა. საკმაოდ რთული აღმოჩნდა სარწმუნო, სრული ცნობების მიღება“, — განუცხადა პეპერმა Phys.org-ს. 
წაკითხვა
ვინ არის 22 წლის ბიჭი, რომელმაც მსოფლიო კიბერშეტევისგან იხსნა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-16 16:26:00
22 წლის ბიჭის ვინაობა, რომელმაც ინტერნეტში ე.წ. ბოროტი ვირუსის გავრცელება შეაჩერა, უკვე ცნობილია. ის ბრიტანელი კიბერშეტევების მკვლევარი მარკუს ჰატჩინსია. მარკუსმა ინტერნეტვირუსის შეჩერება, რომელსაც WannaCry-ის სახელწოდებით მოიხსენიებენ, მშობლების სახლის პატარა საძინებლიდან მოახერხა. Telegraph-ის ინფორმაციით, მარკუსი ზღვისპირა კურორტზე, ჩრდილოეთ დივონის სანაპიროზე ცხოვრობს.მკვლევარი სოციალურ ქსელ "ტვიტერში" MalwareTech-ის სახელწოდებითაა დარეგისტრირებული. მას უკვე მოიხსენიებენ, როგორც შემთხვევის გმირს. მარკუსი სოციალურ ქსელში სპეციალურ პოსტსაც აქვეყნებს, სახელწოდებით - "როგორ ავიცილოთ თავიდან გლობალური კიბერშეტევა".​მარკუსის თქმით, მან ვირუსის კოდში არარეგისტრირებული დომენი აღმოაჩინა, რომელიც მყისიერად საკუთარ სახელზე დაარეგსტრირა და ამით ვირუსის შეჩერების საშუალება მიეცა. "ჩვენ შევძელით თავიდან აგვეცილებინა ვირუსის გავრცელება ახალ კომპიუტერებზე", - წერს მარკუს ჰატჩინსი სოციალურ ქსელში.​მარკუსი სოციალურ ქსელში ხუმრობს, რომ მას სახლში სერვერების დადგამს არ ურჩევდნენ, რადგან მათი ხმა ძალიან შემაწუხებელია. საბედნიეროდ, მარკუსმა ახლობლების რჩევა არ გაითვალისწინა და ამით, "შემთხვევის გმირადაც" იქცა. როგორც უკვე ცნობილია, კიბერშეტევის შედეგად, დიდი ბრიტანეთის ეროვნული ჯანდაცვის სამსახური (NHS) დაზარალდა. სამედიცინო დაწესებულებები და ექიმები იძულებული გახდნენ, დაგეგმილი ვიზიტები გადაედოთ.როგორც BBC წერს, გავრცელებული ინფორმაციით, ყველაზე მეტი კომპიუტერი რუსეთში დავირუსდა. დავირუსებული კომპიუტერების ფოტოებს მომხმარებლები „ტვიტერში“ აქვეყნებდნენ.კიბერშეტევის მსხვერპლი გახდა ესპანეთის გიგანტი Telefonica, პორტუგალიური Telecom-ი, კომპანია FedEx-ი, შვედეთის ადგილობრივი მთავრობა და Megafon-ი - მეორე ყველაზე დიდი მობილური კომპანია რუსეთში.მარკუსის კომპიუტერები მშობლების სახლში
წაკითხვა
ასტრონომები გაქცეული სუპერმასიური შავი ხვრელის „ცხელ კვალზე“ დადგნენ
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 23:21:00
როგორც წესი, სუპერმასიური შავი ხვრელები გალაქტიკების ცენტრშია მოთავსებული, თავიანთკენ ექაჩებიან მატერიას და ხარბად სანსლავენ მათთან ახლოს მისულ ვარსკვლავებს. თუმცა, ასტრონომებმა მიაგნეს შავ ხვრელს, რომელიც კოსმოსში დაჰქრის. ექსპერტთა აზრით, ეს შავი ხვრელი ასხლეტილია — მოვლენა, როდესაც ორი შავი ხვრელის ერთმანეთთან შეჯახება-შერწყმის დროს,  ამ ორი უზარმაზარი ობიექტის გრავიტაციულ ძალებს შორის არსებული სხვაობა სუპერმასიური შავი ხვრელის კოსმოსში სწრაფ გატყორცნას იწვევს.  თუკი ეს აღმოჩენა დადასტურდა, ძალიან ბევრ ცნობას მივიღებთ ამ სახის სუპერმასიურ შავ ხვრელთა ფორმების, კოსმოსში გადაადგილებისა და ევოლუციის შესახებ; სწორედ ამიტომ ცდილობენ მკვლევრები ასე გააფთრებით მის დევნას და შესწავლას. ასეთი მოხეტიალე შავი ხვრელები იშვიათია. ეს სუპერმასიური შავი ხვრელი ასტრონომებმა NASA-ს ჩანდრას რენტგენული გამოსიხვების ობსერვატორიის მიერ ათასობით გალაქტიკის შესახებ შეგროვილი ინფორმაციის დამუშავებისას აღმოაჩინეს. იგი დედამიწიდან 3,9 მილიარდი სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობს და ჩვენს მზეზე 160 მილიონჯერ მეტი მასა აქვს. მოცემულ ფოტოზე შეგიძლიათ იხილოთ ჰაბლისა (მარცხნივ) და ჩანდრას (მარჯვნივ) გამოგზავნილი მონაცემები, ასევე შესაბამისი მხატვრული ილუსტრაცია.  მეცნიერებმა თავდაპირველად ყურადღება გაამახვილეს კაშკაშა რენტგენულ გამოსიხვებაზე — შავ ხვრელთა ზოგად მახასიათებელზე, რომელიც განპირობებულია მათი მოვლენათა ჰორიზონტისკენ მიმართული მატერიის გაცხელებით. შემდეგ გადაერთვნენ ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის მონაცემებზე, რათა ერთმანეთთან შედარების გზით დაედგინათ, საქმე ორ სუპერმასიურ შავ ხვრელთან ჰქონდათ თუ ერთ ასხლეტილთან. საბოლოოდ, აღმოჩენები გადაიკვეთა Sloan Digital Sky Survey-ის მონაცემებთან, რომელმაც რუკაზე დაიტანა ჩვენი ცის სინათლის სიგნალების 35%-ზე მეტი. ერთ-ერთ განსაკუთრებით იმედისმომცემ კანდიდთან მიახლოებისას, ასტრონომებმა აღმოაჩინეს შავი ხვრელი, რომელიც თავის გალაქტიკაში სხვადასხ
წაკითხვა
რა საფრთხეს წარმოადგენს დედამიწისთვის სუპერნოვა და რა მანძილიდან გამოიწვევს ის სიცოცხლის გადაშენებას
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 21:46:00
თუკი 2 მილიონი წლის წინ იცხოვრებდით და ცაში აიხედავდით, დაინახავდით ვარსკვლავის სიკვდილის დიდებულ სანახაობას. მეცნიერები დიდხანს კამათობდნენ, იყო თუ არა სუპერნოვას ეს აფეთქება ჩვენთან იმდენად ახლოს, რომ დედამიწაზე არსებული სიცოცხლისთვის საფრთხე შეექმნა. როგორც ახლახან ფიზიკოსებმა გაარკვიეს, ამ მოვლენას მასობრივი გადაშენება არ უნდა გამოეწვია, მაგრამ განსაკუთრებით მძიმე დღეების მიზეზი უნდა გამხდარიყო დედამიწის მცხოვრებთათვის. ახალი კვლევის შედეგად ასევე დაზუსტდა ის მანძილი, რომლიდანაც სუპერნოვა მომაკვდინებელი იქნება დედამიწაზე არსებული სიცოცხლისათვის. აქამდე მიიჩნეოდა, რომ ჩვენგან 25 სინათლის წლით დაშორებული სუპერნოვას აფეთქება მასობრივ გადაშენებას გამოიწვევდა, თუმცა როგორც ახალი კვლევა გვთავაზობს, მომაკვდინებელი უნდა იყოს სულ მცირე 50 სინათლის წლით დაშორებული სუპერნოვა. 2016 წელს, მეცნიერები იუწყებოდნენ მთვარის უძველეს ოკეანურ დანალექებში იზოტოპ რკინა-60-ის კვალის აღმოჩენის შესახებ, რაც ადასტურებდა სუპერნოვათა სერიას, რომელიც ჩვენს ცაზე 3,2-1,7 მილიონი წლის წინ უნდა ყოფილიყო. უხეში შეფასებებით, ეს სუპერნოვა დედამიწიდან 330 სინათლის წლის დაშორებით უნდა აფეთქებულიყო, რომელიც დღისითაც ისეთივე კაშკაშა უნდა გამოჩენილიყო, როგორც ჩვენი მთვარე ღამით. შემდგომმა კვლევებმა ეს მანძილი თითქმის გაანახევრა და 195 სინათლის წლამდე შეამცირა.  კანზასის უნივერსიტეტის მკვლევარმა ადრიან მელოტმა დეტალურად შეისწავლა თუ რა გავლენა შეიძლებოდა მოეხდინა ასე ახლო სუპერნოვათა სერიას დედამიწაზე არსებულ სიცოცხლეზე. სუპერნოვა მაშინ ხდება, როდესაც მასიურ ვარსკვლავს საწვავი ამოეწურება და კოლაფსირდება, რის შედეგადაც, ვარსკვლავთშორის სივრცეში გაიტყორცნება ენერგიის უზარმაზარი ტალღები, რადიაციის შოკური ტალღა და ნაწილაკები. კოსმოსი წარმოუდგენლად დიდია, შესაბამისად, ჩვენი მზის სისტემა იშვიათად ხვდება მსგავსი საზარელი ვარსკვლავური მოვლენების სიახლოვეს, რათა რადიაციის ეს მაღალსიჩქარიანი ჭავლი პრობლემა გახდეს ჩვ
წაკითხვა
არაბთა გაერთიანებული საამიროები ანტარქტიდიდან აისბერგების წაღებას აპირებს - ბრძოლა გვალვასთან
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 21:17:00
არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში მუშავდება პროექტი Emirates Iceberg Project, რომლის მიხედვითაც, გვალვასთან საბრძოლველად, ანტარქტიკიდან ქვეყანაში  ყინულის გიგანტური ნაჭრები უნდა შეიტანონ.  პროექტი გასულ კვირას, აბუ-დაბიში არსებულმა კომპანია National Advisor Bureau Limited-მა წარმოადგინა. გეგმის მიხედვით, ანტარქტიკაში, ინდოეთის ოკეანის სანაპიროზე, დაახლოებით 9 200 კმ სიგრძეზე უნდა მოიჭრას აისბერგები, რომლებსაც შემდეგ არაბთა გაერთიანებულ საამიროების სანაპიროზე წაიღებენ და სასმელი წყლის წყაროდ გამოიყენებენ. „ეს გახლავთ ყველაზე სუფთა წყალი მთელ მსოფლიოში“, — უთხრა Gulf News-ს კომპანიის დირექტორმა სულეიმან ალ შეშიმ. „უკვე შემუშავებული გვაქვს ტექნიკური და ფინანსური გეგმა. საუკეთესო მეთოდია ბაგირებით გამოთრევა. პროექტს 2018 წლიდან დავიწყებთ“. საშუალო აისბერგი 20 მილიარდ გალონზე მეტ მტკნარ წყალს შეიცავს, რაც როგორც საამიროების კომპანია აცხადებს, 1 მილიონ ადამიანს 5 წლის მანძილზე ეყოფა წყურვილის მოსაკლავად. აისბერგის ინდოეთის ოკეანეში გამოთრევას დაახლოებით 1 წელი დასჭირდება და მას ქვეყნის უდიდეს ნავსადგურში — ელ-ფუჯაირაში შეიტანენ. როგორც კომპიუტერული სიმულაციები აჩვენებს, გზაში აისბერგი მთლიანი მასის 30%-ს დაკარგავს და როდესაც ის დანიშნულების ადგილს მიადგება, კომპანია ყინულის დადნობის პროცესს დაიწყებს. აისბერგს ყინულის პატარა ბლოკებად დაჭრიან, შემდეგ გადაადნობენ და წყალს დიდ ტანკერებში შეინახავენ. პროექტის იდეა მას შემდეგ გაჩნდა, რაც ნათელი გახდა, რომ არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში წყლის მარაგი სწრაფად იწურება და გამტკნარებული ზღვის წყალი საკმარისი არ არის. 2015 წელს, Associated Press-ი იუწყებოდა, რომ ქვეყნის მიწისქვეშა წყლის მარაგი მაქსიმუმ 15 წელიწადში ამოიწურებოდა, ქალაქები კი სასტიკად ანადგურებდნენ გარემოს, რადგან მათ მიერ მიერ მოხმარებული სასმელი წყლის 98%-ს გამტკნარებული წყალი შეადგენდა. მიუხედავად იმისა, რომ რეგიონში ოფიციალურად უწოდებენ წყალს „ნავთობზე მეტად მნიშვნელოვანს“, ბევრი ადგილობრივისთვის, გარემოს დაცვა სულაც არაა პრიორიტეტი. „გაერო-ს კვლევის მიხედვით, არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში და სპარსეთის ყურის უმეტეს ქვეყანაში, ერთი მოქალაქე დღეში საშუ
წაკითხვა
ინდონეზიაში ზღვამ გაურკვეველი არსების გიგანტური სხეული გამორიყა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 16:01:00
ინდონეზიის ერთ-ერთ კუნძულზე, ზღვამ გაურკვეველი არსების მკვდარი სხეული გამორიყა. დასისხლიანებული ქმნილება კუნძულ სერამის სანაპიროზე, თავთხელ წყალში ტივტივებს. ადგილობრივებმა ის რამდენიმე დღის წინ შენიშნეს. ცხოველი გიგანტურია, სიგრძეში დაახლოებით 15 მეტრია, სიგანეში 6-7 მ. ადგილობრივი გამოცემა Beritasatu.com-ის მიხედვით, ის გიგანტური კალმარია, ზოგიერთის აზრით კი შესაძლოა ვეშაპი ან სპილოც კი იყოს. როგორც გამოცემა HuffPost-ს საზღვაო ექსპერტებმა განუცხადეს, სავარაუდოდ, ეს ქმნილება უკბილო ვეშაპის ერთ-ერთი სახეობაა.  ვრცელდება ფოტო და ვიდეო-მასალაც: 
წაკითხვა
ახალი რეაქცია Facebook-ში - ყვავილი დედის დღისთვის
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 02:50:00
აშშ-სა და რამდენიმე სხვა ქვეყანაში, სადაც დედის დღე აღინიშნება, Facebook-ის უკვე ყველასთვის ნაცნობ რეაქციებს ახალი დაემატა - ეს არის ყვავილი, რომელიც დედისადმი მადლიერებას გამოხატავს.აშშ-ში დედის დღე მაისის მეორე კვირას აღინიშნება.„ფეისბუქის“ რეაქცია - ყვავილი სოციალურ ქსელში ამ უქმეებზე იქნება აქტიური აშშ-სა და იმ ქვეყნებში, სადაც დედის დღეს ზეიმობენ.
წაკითხვა
Microsoft-მა კიბერთავდასხმების გამო უსაფრთხოების ზომები გააძლიერა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-13 01:09:00
კომპანია Microsoft-ში აცხადებენ, რომ პროგრამულ უზრუნველყოფაში დაამატეს ინსტრუმენტები იმ ვირუსთან საბრძოლველად, რომელმაც ათობით ქვეყანაში კომპიუტერები დააზიანა.„ჩვენმა ინჟინრებმა დაამატეს ზიანის შემცველი პროგრამების აღმომჩენი Ransom:Win32.WannaCrypt“, - განუცხადეს კომპანიაში Reuters-ს.მსოფლიოს მასშტაბით, რამდენიმე ქვეყანაში, ორგანიზაციებზე კიბერთავდასხმები  რამდენიმე საათის წინ დაიწყო. ელექტრონული სერვერები დავირუსდა - დაიბლოკა კომპიუტერები, რის მოსახსნელადაც თანხის გადახდა არის საჭირო. მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნის მსგავსად, კიბერშეტევის რამდენიმე შემთხვევა საქართველოშიც დაფიქსირდა. ამის შესახებ მონაცემები intel.malwaretech.com-ზეა მითითებული. კიბერთავდასხმების შესახებ საუბრობენ ბრიტანეთში, აშშ-ში, ჩინეთში, რუსეთში, ესპანეთში, ვიეტნამში, ტაივანსა და სხვა ქვეყნებში. რუსული მედია იუწყება, რომ ქვეყნის შსს-ს სისტემა დავირუსდა. ბრიტანეთში კი, ჯანდაცვის კომპიუტერულ სისტემას შეექმნა პრობლემები.
წაკითხვა
მარსამდე, NASA ადამიანებს 1-წლიან მისიაში მთვარეზე გაგზავნის
გამოქვეყნებულია: 2017-05-12 23:29:00
ბოლო წლებში, აქტიურად ვრცელდება მარსის მისიის მრავალი გეგმა, მაგრამ სანამ წითელ პლანეტას დავიკავებთ, საჭიროა კიდევ უფრო მეტი კვლევა. სწორედ ამიტომ, NASA-ს ახალი გეგმის მიხედვით, ასტრონავტები ჯერ მთვარის ორბიტაზე გაიგზავნებიან. მთვარეზე ფეხი ადამიანმა არც თუ ისე დიდი ხნის წინ, 1972 წელს დადგა. NASA-ს აზრით, 2030-იანი წლებისათვის მარსზე დაგეგმილი მისიის ძირითადი ტესტირებისათვის საუკეთესო ადგილია ე. წ. სისლუნარული ორბიტა (დედამიწასა და მთვარეს შორის). როგორც ვაშინგტონში გამართულ სამიტზე „ადამიანები მარსზე“ — NASA-ს მკვლევარმა გრეგ უილიამსმა განმარტა, მთვარის მისია 2027 წლისთვის იგეგმება და ეკიპაჟი მთვარის ზემოთ ფრენაში ერთ წელს გაატარებს. ასეთ ხანგრძლივ მისიამდე განხორციელდება სულ მცირე ხუთი სხვა მისია, ზოგი უპილოტო და ზოგიც ეკიპაჟით, რომლებიც მთვარისაკენ შესაბამის აღჭურვილობას წაიღებენ. ამ კომპლექტს შორის იქნება საცხოვრებელი ეკიპაჟის წევრთათვის, ასევე ღრმა კოსმოსის სატრანსპორტო ხომალდი, რომლითაც NASA მარსზე ადამიანების წაყვანას გეგმავს.  „თუკი ღრმა კოსმოსის ტრანსპორტით ერთწლიანი მისიის განხორციელებას შევძლებთ, გვჯერა, რომ უკვე მზად ვიქნებით, რათა 1000-დღიან მისიაში ეკიპაჟი მარსზე გავგზავნოთ და უკან დავაბრუნოთ“, — უთხრა Space.com-ს უილიამსმა. ამ ეტაპზე, მთვარის მისიას ოფიციალური სახელი ჯერ არ აქვს. როგორც NASA-მ წარსულშიც განაცხადა, მათი მიზანია ააგონ ხომალდი Deep Space Gateway, რომელიც მთვარის ორბიტაზე გავა და შემდეგ გამშვებ პოსტად იქცევა ღრმა კოსმოსის მისიების, მათ შორის მარსის მისიისათვის. თავის ყველაზე მძლავრი რაკეტების — Space Launch System (SLS)-ის გამოყენებით, კოსმოსური სააგენტო ტექნიკური აღჭურვილობის კოსმოსში გატანას მომავალ წელს გეგმავს. უილიამსის თქმით, ყველა ეს დეტალი ამჟამად იქმნება. დამატებითი ინფორმაცია თუ როგორ გაატარებენ ასტრონავტები 365 დღეს მთვარის ორბიტაზე, უცნობია. ყველაფერი გამიზნულია იმისკენ, რომ უკეთესად მოემზადონ მარსის მისიისთვის. ამავე დროს, მეცნიერები ჯერ კიდევ აქტიურად სწავლობენ კოსმოსში ხანგრძლივი მოგზაურობის გავლენას ადამიანის ორგანიზმზე. როგორც ბოლო კვლევების შედეგად დადგინდა, დედამიწის ატმოსფეროს მიღმა მცირე მოგზაურობისასაც კი, თაგვებს ფილტვის დაავადება განუვითარდათ. „სკოტ-კელის“ 340-დღიანი კ
წაკითხვა
კიბერშეტევის რამდენიმე შემთხვევა საქართველოშიც დაფიქსირდა
გამოქვეყნებულია: 2017-05-12 23:20:00
მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნის მსგავსად, კიბერშეტევის რამდენიმე შემთხვევა საქართველოშიც დაფიქსირდა. ამის შესახებ მონაცემები intel.malwaretech.com-ზეა მითითებული. ინტერნეტში სხვადასხვა წყაროს მონაცემებით, ბოლო პერიოდში, კიბერშეტევების რაოდენობა მატულობს და მსოფლიოს ათობით ქვეყანაზე ვრცელდება. მსოფლიოს მასშტაბით, რამდენიმე ქვეყანაში, ორგანიზაციებზე კიბერთავდასხმები  რამდენიმე საათის წინ დაიწყო. ელექტრონული სერვერები დავირუსდა - დაიბლოკა კომპიუტერები, რის მოსახსნელადაც თანხის გადახდა არის საჭირო. კიბერთავდასხმების შესახებ საუბრობენ ბრიტანეთში, აშშ-ში, ჩინეთში, რუსეთში, ესპანეთში, ვიეტნამში, ტაივანსა და სხვა ქვეყნებში. რუსული მედია იუწყება, რომ ქვეყნის შსს-ს სისტემა დავირუსდა. ბრიტანეთში კი, ჯანდაცვის კომპიუტერულ სისტემას შეექმნა პრობლემები.
წაკითხვა
ბრაუზერი Opera ხელახლა დაიბადა - პირდაპირი წვდომა Messenger-სა და WhatsApp-ზე
გამოქვეყნებულია: 2017-05-12 22:24:00
​ერთ დროს პოპულარული ვებ-ბრაუზერი Opera ხელახლა დაიბადა. კომპანიამ ბრაუზერის ახალი ვერსია გამოუშვა, რომელიც სოციალური მედიის აპლიკაციებს კიდევ უფრო ხელმისაწვდომს ხდის.​ბრაუზერის მთავარი გვერდის მარჯვენა მხარეს სპეციალურ მენიუში WhatsApp, Messenger და Telegram ჩააშენეს. ასე რომ, Opera-ს მომხმარებლებს ამ აპლიკაციებზე პირდაპირი წვდომა ექნებათ. მათ აღარ მოუწევთ ცალკე გვერდების გახსნა და აღნიშნულ აპლიკაციებზე წვდომა უწყვეტ რეჟიმში ექნებათ.​ახალი ბრაუზერი უფრო დახვეწილი და ჩქარია. კომპანიის განცხადებით, ის ძველი მომხმარებლების დაბრუნებას გეგმავს და ამისთვის უახლოეს მომავალში მრავალ საინტერესო ფუნქციას დაიმატებს.Opera-მ ბოლო განახლებებში ასევე დაამატა, ვირუსული რეკლამების დაბლოკვის ფუნქცია, რას მის მომხმარებლებს კომფორტულ გარემოს უქმნის. ასევე, დახვეწილია ბრაუზერის დაცვის სისტემაც.
წაკითხვა
წყლით მდიდარ ეგზოპლანეტაზე უცნაური, პრიმიტიული ატმოსფერო აღმოაჩინეს
გამოქვეყნებულია: 2017-05-12 21:34:00
ნეპტუნის ზომის შორეული პლანეტის გარშემო ატმოსფეროს აღმოჩენამ მეცნირები საკმაოდ გააკვირვა და კიდევ ერთხელ შეახსენა, რომ მზის სისტემის მიღმა არსებული პლანეტების ირგვლივ ახალი აღმოჩენების კვალდაკვალ, მზის სისტემაში ნასწავლი გაკვეთილები ეგზოპლანეტებს ყოველთვის არ ესადაგება.  ამ შემთხვევაში, დედამიწიდან 437 სინათლის წლის მანძილზე მდებარე პლანეტა HAT-P-26b ე. წ. „თბილი“ ან „ცხელი ნეპტუნია“, რაც იმას ნიშნავს, რომ იგი ნეპტუნის მასისაა, თუმცა თავის დედა-ვარსკვლავს ძალიან ახლო მანძილიდან უვლის გარს. მსგავსი პლანეტები ადრეც აღმოუჩენიათ, მაგრამ HAT-P-26b ყველა მათგანისგან განსხვავდება. „ასტრონომებმა სულ ახლახან დაიწყეს შორეული, ნეპტუნის მასის პლანეტათა ატმოსფეროების შესწავლა და თითქმის დაუყოვნებლივ, აღმოვაჩინეთ მაგალითებიც, რომლებიც მზის სისტემაში დამკვიდრებულ ტენდენციას ეწინააღმდეგება“, — ამბობს ჰანა ვეიკფორდი, NASA-ს გოდარდის კოსმოსურ ფრენათა ცენტრის მკვლევარი. HAT-P-26b-ის შემთხვევაში, ნამდვილად მოულოდნელი იყო მისი პირველადი ატმოსფერო, რომელიც თითქმის მთლიანად წყალბადისა და ჰელიუმისაგან შედგება. ატმოსფეროს ქონა პლანეტისთვის, რომელიც დედა-ვარსკვლავთან იმდენად ახლოსაა, რომ მის გარშემო ერთ შემოვლას მხოლოდ 4,23 დღეს ანდომებს — არღვევს იმ მოდელს, რომელსაც ასტრონომები სხვა პლანეტათა ატმოსფერული შემადგენლობის საკვლევად იყენებენ. მჭიდრო ორბიტის გამო, HAT-P-26b შედარებით ადვილი შესასწავლია. ერთ-ერთი მეთოდი, რომლითაც ასტრონომები ეგზოპლანეტათა ატმოსფეროს იკვლევენ, ტრანზიტია — ანუ, როდესაც პლანეტა თავის დედა-ვარსკვლავის წინ ჩაივლის. ტრანზიტის დროს, ტელესკოპი ახდენს პლანეტის ატმოსფეროს მიერ გაფილტრული ვარსკვლავის შუქის ანალიზს, რისი წყალობითაც, ვადგენთ საჰაერო სივრცის ქიმიურ შემადგენლობას. NASA-ს ჰაბლისა და სპიტცერის კოსმოსური ტელესკოპების მონაცემების შესწავლისას, ფეიკფორდის ჯგუფმა აღმოაჩინა, რომ HAT-P-26b-ის ატმოსფერო ღრუბლებისგან ძირითადად თავისუფალია, მაგრამ ჩანს წყლის ძლიერი კვალი — როგორც მკვლევრები ამბობენ, ეს გახლავთ წყლის ამ დრომდე საუკეთესო კვლევა ამ ზომის ეგზოპლანეტაზე. ძალზედ მნიშვნელოვანია, რომ წყლის ხელწერამ ჯგუფს შესაძლებლობა მისცა განესაზღვრა HAT-P-26b-ის მეტალიანობა: სივრცე, რომელშიც პლანეტის ატმოსფეროში დომინირებს წყალბადსა და ჰელიუმზე მძიმე ელემენტები. ჩვენი მზის სისტემის შემთხვევაში, მეტალიანობა დაბალი აქვთ დიდ პლანეტებს, მაგალითად გაზის გიგანტებს — იუპიტერსა და სატურნს. მაგალითად, იუპიტერის მეტალიანობა მზისას 5-ჯერ ჩამორჩება, სატურნისა კი 10-ჯერ. 
წაკითხვა

უახლესი